વરાહપુરાણમ્

એતત્પાપતરં ચાન્યદ્ભોજનં દુષ્ટકર્મિણામ્

દુષ્ટ કર્મ કરનારાઓનું ખોરાક તો એથી પણ વધારે પાપી છે.

પ્રેતો યથા ન ભવતિ તથા બ્રૂહિ તપોધન એકરાત્રત્રિરાત્રેણ કૃચ્છ્રચાન્દ્રાયણાદિભિઃ

હે તપસ્વી, એવું શું કરવું કે માણસ પ્રેત ન બને, એક રાત કે ત્રણ રાત ઉપવાસ કરીને કે કઠિન ચાંદ્રાયણ વગેરે વ્રતોથી?

વ્રતૈરભ્યુદ્યતઃ પૂતો ન પ્રેતો જાયતે નરઃ

જે મનુષ્ય વ્રત palan કરે છે અને શુદ્ધ રહે છે, એ કદી પ્રેત નથી بنتો.

યતીનાં પૂજકો નિત્યં ન પ્રેતો જાયતે નરઃ

જે હંમેશા યતિઓનું સન્માન કરે છે, એ મનુષ્ય પણ કદી પ્રેત નથી بنتો.

સર્વભૂતદયાલુશ્ચ ન પ્રેતો જાયતે નરઃ

જે સર્વ જીવ પર દયા રાખે છે, એ મનુષ્ય કદી પ્રેત નથી بنتો.

રતો વૈ પિતૃપૂજાયાં ન પ્રેતો જાયતે નરઃ

જે પિતૃઓની પૂજા કરવામાં આનંદ મેળવે છે, એ મનુષ્ય કદી પ્રેત નથી بنتો.

ક્ષમાયુક્તો દાનશીલો ન પ્રેતો જાયતે નરઃ

જેમાં ક્ષમા અને દાનની ભાવના છે, એ મનુષ્ય કદી પ્રેત નથી بنتો.

ઉપવાસપરો નિત્યં ન સ પ્રેતોઽભિજાયતે 174.

જે હંમેશા ઉપવાસમાં તત્પર રહે છે, એ કદી પ્રેત નથી بنتો.

દેવાંશ્ચ વન્દતે નિત્યં ન પ્રેતો જાયતે હિ સઃ ત્વત્તસ્તચ્છ્રુતમસ્માભિર્યો ન પ્રેતોઽભિજાયતે

જે હંમેશા દેવતાઓની પૂજા કરે છે, એ કદી પ્રેત નથી بنتો; તારી પાસેથી જ અમે સાંભળ્યું કે કોણ પ્રેત નથી بنتો.

પ્રેતસ્તુ જાયતે કેન તદ્વદ ત્વં મહામુને શૂદ્રાન્નેન તુ ભુક્તેન બ્રાહ્મણો મ્રિયતે યદિ

હે મહાન ઋષિ, કહો કે કઈ રીતે કોઈ પ્રેત બને છે? જો બ્રાહ્મણ શૂદ્રના અન્નનું સેવન કરીને મૃત્યુ પામે તો શું થાય છે?

તેનૈવ ચોદરસ્થેન સ પ્રેતો જાયતે ધ્રુવમ્

નિશ્ચિતપણે, પેટમાં રહેલા એ જ અન્નના કારણે તે પ્રેત બની જાય છે.

મનુષ્યઃ પ્રેતતાં યાતિ સ્પર્શેન સુતરાં તથા

માણસ માત્ર સ્પર્શથી પણ પ્રેત બની જાય છે, અને એથી પણ વધારે અસર થાય છે.

પાષણ્ડાશ્રમસંસ્થશ્ચ મદ્યપઃ પારદારિકઃ

જે પાખંડી આશ્રમમાં રહે છે, જે મદિરા પીવે છે અથવા જે બીજાની પત્ની સાથે સંબંધ રાખે છે—

દેવસ્વં બ્રાહ્મણસ્વં ચ ગુરોર્દ્રવ્યં હરેત્તુ યઃ

જે દેવનું, બ્રાહ્મણનું અથવા ગુરુનું ધન ચોરી કરે છે—

માતરં પિતરં ભ્રાતૃભગિન્યૌ ચ સ્ત્રિયં સુતમ્

જે પોતાની માતા, પિતા, ભાઈ, બહેન, પત્ની અથવા પુત્રને દુઃખ આપે છે—

અયાજ્યયાજનાચ્ચૈવ યાજ્યાનાં પરિવર્જનાત્

જે યજ્ઞ વગેરે કરવાના છે તે ન કરે, અથવા પૂજનીય લોકોની અવગણના કરે—

બ્રહ્મહા ચ કૃતઘ્નશ્ચ ગોઘ્નો વૈ પઞ્ચપાતકી

જે બ્રાહ્મણહત્યારું છે, કૃતઘ્ન છે, ગાયને મારી નાખે છે, અથવા પાંચ મહાપાપોમાંથી કોઈ કરે છે—

ગુરોર્ધર્મ્મોપદેષ્ટુશ્ચ નિત્યં હિતમભીપ્સતઃ 174.

અને જે ગુરુ કે જે ધર્મનું ઉપદેશ આપે છે, તેના હિતની હંમેશા ઈચ્છા રાખે છે—

અસદ્ભ્યઃ પ્રતિગૃહ્ણાતિ નાસ્તિકેભ્યો વિશેષતઃ

જે દુષ્ટ લોકો પાસેથી, ખાસ કરીને નાસ્તિકો પાસેથી દાન સ્વીકારે છે—

પ્રેતા ઊચુઃ વિરુદ્ધકારિણઃ પાપાસ્તેષાં કાંચિદ્ગતિં વદ

પ્રેતોએ પૂછ્યું: જે પાપી લોકો ધર્મના વિરુદ્ધ વર્તે છે, તેમનો અંત શું થાય છે?

બ્રાહ્મણ ઉવાચ તેષાં ગતિર્ભવેદેકા મથુરાયાન્તુ સઙ્ગમે

બ્રાહ્મણે કહ્યું: એમના માટે એક જ માર્ગ છે—મથુરાના સંગમ પર.

શ્રવણદ્વાદશીયોગે માસિ ભાદ્રપદે તથા

શ્રાવણ અને દ્વાદશીનો સંયોગ થાય ત્યારે, તેમજ ભાદરવા મહિનામાં—

સુવર્ણમન્નં વસ્ત્રં ચ ચ્છત્રોપાનત્સુસંયુતમ્

સોનુ, અન્ન, કપડાં, છત્રી અને જૂતાં સાથે—

ન તે પ્રેતા ભવિષ્યન્તિ માર્ગસ્થો યો નમસ્યતે

માર્ગમાં જેનું પૂજન થાય છે, એ માટે એ પ્રેતો પ્રેત રહેતા નથી.

તત્ર તીર્થે નરઃ સ્નાતો હૃષ્ટપુષ્ટો યથાશ્રુતઃ

તે તીર્થસ્થળે, જે મનુષ્ય આનંદિત અને તૃપ્ત થઈને, શાસ્ત્રોક્ત રીતે સ્નાન કરે છે—

તીર્થસ્યૈવ તુ માહાત્મ્યં પ્રેતો ભૂત્વા શૃણોતિ યઃ

જે પ્રેત બનીને પણ એ તીર્થનું મહાત્મ્ય સાંભળે છે—

પ્રેતા ઊચુઃ યેન વૈ ક્રિયમાણેન પ્રેતત્વાત્તુ વિમુચ્યતે

પ્રેતોએ પૂછ્યું: કઈ ક્રિયા દ્વારા પ્રેતત્વમાંથી મુક્તિ મળે છે?

બ્રાહ્મણ ઉવાચ પુરાણં કથિતં રાજ્ઞે માન્ધાત્રે પૃચ્છતે પુરા ।। 174.

બ્રાહ્મણે કહ્યું: પ્રાચીન સમયમાં રાજા માંધાત્રીએ પૂછ્યું ત્યારે પુરાણની વાત તેમને સંભળાવવામાં આવી હતી.

વસિષ્ઠેન મહાભાગાઃ શૃણુધ્વં કથયામ્યહમ્

વસિષ્ઠજી દ્વારા, હે ધન્ય લોકો, હવે હું તમને એ વાર્તા સંભળાવું છું, ધ્યાનથી સાંભળો.