વરાહપુરાણમ્

ઇતિ શ્રીવરાહપુરાણે મથુરામાહાત્મ્યે વિશ્રાન્તિમાહાત્મ્યં નામ સપ્તષષ્ટ્યધિકશતતમોઽધ્યાયઃ

આ રીતે શ્રીવરાહપુરાણના મથુરામાહાત્મ્યમાં 'વિશ્રાંતિમાહાત્મ્ય' નામના એકસો સડસઠમા અધ્યાયનો અંત આવે છે.

ધરણ્યુવાચ તેન દૃષ્ટેન યત્પુણ્યં કથયસ્વાખિલં પ્રભો

પૃથ્વીએ કહ્યું: પ્રભુ, એ સ્થાન જોવાથી જે પુણ્ય મળે છે, એ બધું મને કહો.

શ્રીવરાહ ઉવાચ તસ્ય દર્શનમાત્રેણ મથુરાયાં ફલં ભવેત્

શ્રીવરાહે કહ્યું: માત્ર એ સ્થાનને જોવાથી જ મથુરાનું ફળ મળે છે.

પુરા વર્ષસહસ્રં તુ તપસ્તપ્તં સુદારુણમ્

પહેલાં ક્યારેક હજારો વર્ષ સુધી કઠિન તપ કરવામાં આવ્યું હતું.

વરં વરય ભદ્રં તે યસ્તે મનસિ વર્ત્તતે સર્વગસ્ત્વં હિ દેવેશ મયા જ્ઞાતં સુનિશ્ચિતમ્

તને જે મનમાં ઇચ્છા હોય એ વર માંગ, શુભે. દેવોના સ્વામી, તું સર્વત્ર છે, એ હું ચોક્કસ જાણું છું.

મથુરાયાં ચ મે સ્થાનં સદા દેવ પ્રદીયતામ્

દેવ, મથુરામાં મને હંમેશા મારું નિવાસસ્થાન મળે એવી કૃપા કરો.

મથુરાયાં ચ દેવ ત્વં ક્ષેત્રપાલો ભવિષ્યસિ

દેવ, તું મથુરામાં ક્ષેત્રપાલ બનશે.

અન્યથા નાપ્નુયાત્ સિદ્ધિમેવમેતન્ન સંશયઃ

નહીંતર, કોઈને સિદ્ધિ પ્રાપ્ત થતી નથી; એ જ સાચું છે, તેમાં શંકા નથી.

ભજતે મનુજઃ સિદ્ધિમાત્મભાવેન તાદૃશીમ્

મનુષ્ય પોતાનાં સ્વરૂપે ભક્તિ કરીને એવી સિદ્ધિ મેળવે છે.

વિંશતિર્યોજનાનાં હિ માથુરં મમ મણ્ડલમ્ 168.

મારું માથુરા ક્ષેત્ર વીસ યોજન જેટલું વિસ્તૃત છે.

ન મયા કથિતં દેવિ બ્રહ્મણશ્ચ મહાત્મનઃ

હે દેવી, મેં આ વાત મહાત્મા બ્રહ્મા સુધી પણ કદી કહી નથી.

મયા સુગોપિતં પૂર્વં ગુહ્યાદ્ગુહ્યતરં પરમ્

હું આ વાતને પહેલાંથી જ ખૂબ ગુપ્ત રાખી હતી, એ સર્વથી પણ વધારે ગુપ્ત છે.

તસ્યાં તિષ્ઠન્તિ તીર્થાનિ તાનિ વક્ષ્યામિ તચ્છૃણુ

એ વિસ્તારમાં અનેક તીર્થો છે; એ બધાની વાત હું તને કહું છું, ધ્યાનથી સાંભળ.

તીર્થસંખ્યા ચ વસુધે મથુરાયાં મયોદિતા

હે વસુધા, મેં તને મથુરાના તીર્થોની સંખ્યા કહી છે.

પ્રસ્કન્દનં ચ ભાણ્ડીરં કુરુક્ષેત્રસમાનિ ષટ્

પ્રસ્કંદન અને ભાંડીરા તથા છ તીર્થો, જે કુરુક્ષેત્ર જેટલાં પવિત્ર છે.

અસિકુણ્ડં સવૈકુણ્ઠં કોટિતીર્થોત્તમં સ્મૃતમ્

અસિકુંડ અને વૈકુંઠ સાથે, આ સ્થાનને કરોડો તીર્થોમાં શ્રેષ્ઠ માનવામાં આવે છે.

ચક્રતીર્થં તથાક્રૂરં દ્વાદશાદિત્યસંજ્ઞિતમ્

ચક્ર તીર્થ, આકરૂર અને દ્વાદશાદિત્ય નામે ઓળખાતા સ્થળ પણ છે.

કુરુક્ષેત્રાચ્છતગુણં મથુરાયાં ન સંશયઃ

મથુરામાં મળતો પુણ્ય, કુરુક્ષેત્ર કરતાં સો ગણી વધારે છે—આમાં કોઈ શંકા નથી.

મથુરાયાસ્તુ માહાત્મ્યં તે યાન્તિ પરમં પદમ્

જે લોકો મથુરાનું મહાત્મ્ય પ્રાપ્ત કરે છે, તેઓ સર્વોચ્ચ અવસ્થાએ પહોંચે છે.

એતન્મરણકાલે તુ યઃ સ્મરેત્પ્રયતો નરઃ 168.

મૃત્યુ સમયે, જે મનુષ્ય શુદ્ધ હૃદયથી આનું સ્મરણ કરે છે—

એતત્તે કથિતં દેવિ સર્વપાતકનાશનમ્

હે દેવી, હું તને જે કહ્યુ છે, તે સર્વ પાપોનો નાશ કરે છે.

ઇતિ શ્રીવરાહપુરાણે ભગવચ્છાસ્ત્રે મથુરામાહાત્મ્યે અષ્ટષષ્ટ્યધિકશતતમોઽધ્યાયઃ

આ રીતે શ્રીવરાહપુરાણના ભગવાનના શાસ્ત્રમાં, મથુરાના મહાત્મ્ય વિષયક એકસોઅડસઠમો અધ્યાય પૂર્ણ થયો.

શ્રીવરાહ ઉવાચ તસ્યાં વસામ્યહં દેવિ મથુરાયાં ચ સર્વદા

શ્રીવરાહએ કહ્યું: હે દેવી, હું મથુરામાં હંમેશા વસું છું.

સર્વેષામેવ તીર્થાનાં મથુરા ચ પરં મહત્

બધા તીર્થોમાંથી મથુરા સર્વોચ્ચ અને મહાન છે.

ચક્રસ્થિતં હિ તત્સર્વં કૃષ્ણસ્યૈવ પદેન તુ

આ બધું ચક્રમાં સ્થિત છે, અને તે કૃષ્ણના પદથી જ છે.

તત્રૈવ વાસિનો લોકા મુક્તિં યાન્તિ ન સંશયઃ

ત્યાં વસતા લોકોએ મુક્તિ મળે છે—આમાં કોઈ સંશય નથી.

તયોર્મધ્યે સ્થિતો દેવ આકારાત્સોમચક્રતા

બન્ને વચ્ચે દેવતા સોમચક્રના સ્વરૂપે ઉભા છે.

તસ્માદ્ધિ મરણં ચાત્ર દ્વે કોટી સર્વકર્મસુ

અહીં મૃત્યુ પામવું, બધા કર્મોમાં બે કરોડ પુણ્ય સમાન છે.

તેન વૈ ચાક્ષયા લોકાઃ પ્રાપ્તાશ્ચૈવ ન સંશયઃ યજ્ઞોપવીતમાત્રેણ ત્રાયન્તે ચ કુલં બહુ

આથી અક્ષય લોક પ્રાપ્ત થાય છે—આમાં શંકા નથી; માત્ર યજ્ઞોપવીતથી પણ અનેક કુળોનું રક્ષણ થાય છે.