વરાહપુરાણમ્

પૃથિવ્યુવાચ એતાન્હિત્વા મહાભાગ મથુરાં કિં પ્રશંસતિ ।। 152.

પૃથ્વીએ કહ્યું: હે મહાભાગ, એ બધાને છોડી મથુરાની જ કેમ પ્રશંસા કરે છે?

શ્રીવરાહ ઉવાચ મથુરેતિ ચ વિખ્યાતં તસ્માન્નાસ્તિ પરં મમ

શ્રીવરાહે કહ્યું: મથુરા એ નામથી પ્રસિદ્ધ છે; મારા માટે એથી વધુ કશું નથી.

સા રમ્યા ચ સુશસ્તા ચ જન્મભૂમિસ્તથા મમ

એ સ્થળ સુંદર છે, પ્રશંસનીય છે, અને એ મારી જન્મભૂમિ પણ છે.

તત્ર વાસી નરો યાતિ મોક્ષં નાસ્ત્યત્ર સંશયઃ

જે માણસ ત્યાં રહે છે, તેને મોક્ષ મળે છે; આમાં કોઈ શંકા નથી.

તત્ફલં લભતે દેવિ મથુરાયાં દિને દિને

હે દેવી, મથુરામાં એ ફળ રોજ મળતું રહે છે.

તત્ફલં લભતે દેવિ મથુરાયાં ક્ષણેન હિ

હે દેવી, મથુરામાં એ ફળ એક ક્ષણમાં પણ મળે છે.

તત્ફલં લભતે દેવિ મથુરાયાં જિતેન્દ્રિયઃ

હે દેવી, મથુરામાં જે ઇન્દ્રિયજિત છે, તેને એ ફળ મળે છે.

મૂઢો ભ્રમતિ સંસારે મોહિતો મમ માયયા

મારી માયાથી ભટકેલો અજ્ઞાન માણસ સંસારમાં ભટકે છે.

અન્યેનોચ્ચારિતં શશ્વત્સોઽપિ પાપૈઃ પ્રમુચ્યતે

બીજાએ પણ એ નામ બોલ્યું હોય, તો પણ પાપમાંથી હંમેશા મુક્તિ મળે છે.

મથુરાયાં પ્રયાન્ત્યત્ર સુપ્તે ચૈવ જનાર્દને

મથુરામાં, જ્યારે જનાર્દન સુતા હોય ત્યારે લોકો વિદાય લે છે,

તૃપ્તિં પ્રયાન્તિ પિતરો યાવત્સ્થિત્યગ્રજન્મનઃ 152.

તેમના પૂર્વજોને, એ સર્વોચ્ચ અવસ્થામાં રહેતાં સુધી તૃપ્તિ મળે છે.

તેઽપિ યાન્તિ પરાં સિદ્ધિં મત્પ્રસાદાન્ન સંશયઃ

મારા કૃપાથી તેઓ પણ સર્વોત્તમ સિદ્ધિ પ્રાપ્ત કરે છે, તેમાં કોઈ શંકા નથી.

વિના સાંખ્યેન યોગેન મત્પ્રસાદાન્ન સંશયઃ

સાંખ્ય કે યોગ વિના પણ, મારી કૃપાથી, તેમાં કોઈ શંકા નથી.

બલિભિક્ષાપ્રદાતારો દેવાસ્તે નરવિગ્રહાઃ

જે લોકો બલિ અને ભિક્ષા આપે છે, તેઓ માનવરૂપે દેવતા છે.

યયાતિભૂપવંશાચ્ચ ક્ષત્રિયઃ કુલવર્દ્ધનઃ

યયાતિ રાજાના વંશમાંથી કુળની વૃદ્ધિ કરનાર ક્ષત્રિય ઉત્પન્ન થાય છે.

મૂર્તિં ચતુર્વિધાં કૃત્વા સ્થાસ્યામિ ઋષિભિઃ સ્તુતઃ

હું ચારે રૂપ ધારણ કરી, ઋષિઓ દ્વારા સ્તુત થતો, ત્યાં સ્થિર રહીશ.

એકા ચન્દનસઙ્કાશા દ્વિતીયા કનકપ્રભા

મારા એક રૂપ ચંદન જેવું તેજસ્વી હશે, બીજું રૂપ સોનાની જેમ ઝળહળતું હશે.

તત્ર ગુહ્યાનિ નામાનિ ભવિષ્યન્તિ મમ પ્રિયે

મારી પ્રિયે, ત્યાં મારા ગુપ્ત નામો રહેશે.

યત્રાહં પાતયિષ્યામિ દ્વાત્રિંશત્તુ વસુન્ધરે

એ ધરા, જ્યાં હું બત્રીસને પતાવું છું.

યમુના યત્ર સુવહા નિત્યં સન્નિહિતા ધ્રુવમ્

જ્યાં યમુના હંમેશા શુદ્ધ અને અવિચલિત રીતે વહે છે.

ગઙ્ગાં પ્રાપ્ય પ્રયાગે યા વેણીતિ પ્રથિતા ભુવિ 152.

પ્રયાગ ખાતે ગંગાને પામી, જે ધરા પર વેણી તરીકે પ્રસિદ્ધ છે.

યમુના વિશ્રુતા દેવિ નાત્ર કાર્યા વિચારણા

દેવી, ત્યાં યમુના પ્રસિદ્ધ છે; અહીં વધુ પૂછપરછ કરવાની જરૂર નથી.

યેષુ સ્નાને નરો દેવિ મમ લોકે મહીયતે

દેવી, જે સ્થળે મનુષ્ય સ્નાન કરે છે, તે મારા લોકમાં માન પામે છે.

ન જાયત સ મર્ત્ત્યેષુ જાયતે ચ ચતુર્ભુજઃ

એ મનુષ્ય પુનઃ જન્મતો નથી; પરંતુ ચતુર્ભુજ સ્વરૂપે જન્મે છે.

તથાત્ર મુઞ્ચતે પ્રાણાન્મમ લોકં સ ગચ્છતિ

ત્યાં પ્રાણ છોડ્યા પછી, તે મારા લોકને પામે છે.

યસ્મિન્સ્નાતો નરો દેવિ મમ લોકં પ્રપદ્યતે

દેવી, જે ત્યાં સ્નાન કરે છે, તે મારા લોકને પ્રાપ્ત કરે છે.

તત્ફલં લભતે દેવિ દૃષ્ટ્વા દેવં ગતશ્રમઃ

દેવી, દેવને દર્શન કરીને, થાક વિના, તે એ ફળ પામે છે.

તત્ફલં લભતે સ્નાતો યથા વિશ્રાન્તિસંજ્ઞકે

વિશ્વાંતિ નામના સ્થળે જેમ સ્નાનથી ફળ મળે છે, તેમ અહીં પણ સ્નાનથી એ ફળ મળે છે.

કૃત્વા પ્રદક્ષિણે દ્વે તુ વિષ્ણુલોકં સ ગચ્છતિ

બે પ્રદક્ષિણાં કરીને, તે વિષ્ણુલોકને પામે છે.