વરાહપુરાણમ્

પંચ ધારાઃ પતન્ત્યત્ર હિમકૂટવિનિઃસૃતાઃ

અહીં પાંચ ધારાઓ પડે છે, જે હિમશિખરમાંથી નીકળે છે.

સ તત્ર ગચ્છેદ્વૈ ભૂમે યત્ર પંચશિખો મુનિઃ

ત્યાં તે ભૂમિ પર જાય છે, જ્યાં પંચશિખ મુનિ વસે છે.

પંચચૂડં સમુત્સૃજ્ય સ યાતિ પરમાં ગતિમ્

પંચચૂડા છોડી, તે પરમ ગતિને પ્રાપ્ત કરે છે.

સપ્ત ધારાઃ પતન્ત્યત્ર હિમવત્પર્વતસ્થિતાઃ

અહીં સાત ધારાઓ પડે છે, જે હિમવત પર્વત પર સ્થિત છે.

મોદતે ઋષિલોકેષુ ઋષિકન્યાભિસંવૃતઃ

તે ઋષિ લોકમાં આનંદ કરે છે, ઋષિ કન્યાઓની વચ્ચે.

સપ્તર્ષીન્સ સમુત્સૃજ્ય મોદતે મમ સંસ્થિતઃ 151.

સપ્તઋષિ છોડી, તે મારા લોકમાં સ્થિર થઈ આનંદ કરે છે.

તત્ર ધારા પતત્યેકા શરભઙ્ગશ્રિતા નદી

ત્યાં એક ધારા પડે છે, જે શરભંગ સાથે જોડાયેલી નદી છે.

મોદતે તસ્ય લોકેષુ ઋષિકન્યાપ્રમોદિતઃ

તે પોતાના લોકોમાં ઋષિની કન્યાઓ સાથે આનંદથી રહે છે.

શરભઙ્ગં સમુત્સૃજ્ય મમ લોકે મહીયતે

શરભંગને છોડીને, તે મારા લોકમાં માન પામે છે.

ભૂમિં નીત્વા જલં તત્ર તિષ્ઠત્યેવ વરાનને

પૃથ્વીને લઈ ગયા પછી, ત્યાં પાણી જ રહે છે, હે સુંદર મુખવાળી.

ગચ્છત્યઙ્ગિરસો લોકં સુખભાગી ન સંશયઃ

અંગિરસ પોતાના લોકમાં જાય છે અને નિશ્ચિત રીતે સુખ માણે છે.

અગ્નિલોકં સમુત્સૃજ્ય મમ લોકં સ ગચ્છતિ

અગ્નિનો લોક છોડીને, તે મારા લોકમાં આવે છે.

ધારા ચૈકા પતત્યત્ર હિમકૂટસમાશ્રિતા

અહીં એક જ ધારા હિમકૂટ પર આધાર રાખીને પડે છે.

ગત્વા બૃહસ્પતેર્લોકં મુનિકન્યાભિમોદિતઃ

બૃહસ્પતિના લોકમાં પહોંચીને, તે ઋષિની કન્યાઓના આનંદથી ખુશ થાય છે.

સોઽપિ યાતિ પરાં સિદ્ધિં સમુત્સૃજ્ય બૃહસ્પતિમ્

તે પણ બૃહસ્પતિને છોડીને શ્રેષ્ઠ સિદ્ધિ પ્રાપ્ત કરે છે.

ધારા ચૈકા પતત્યત્ર દૃશ્યતે હિમસંશ્રયાત્ 151.

અહીં એક જ ધારા હિમવાસથી દેખાય તેવી રીતે પડે છે.

ગત્વા બૃહસ્પતેર્લોકં મુનિકન્યાભિમોહિતઃ

બૃહસ્પતિના લોકમાં પહોંચીને, તે ઋષિની કન્યાઓથી મોહિત થાય છે.

અથાત્ર મુંચતે પ્રાણાન્મમ કર્મપરાયણઃ

પછી, મારા કર્મમાં તત્પર રહીને, અહીં પ્રાણ છોડે છે.

કાર્ત્તિકેયસ્ય કુણ્ડં તુ ગુહ્યં ક્ષેત્રં પરં મમ

કાર્તિકેયનું કુંડ મારા માટે ગુપ્ત અને શ્રેષ્ઠ ક્ષેત્ર છે.

તત્ર સ્નાનં પ્રકુર્વીત ષષ્ઠકાલોષિતો નરઃ

ત્યાં, માણસે છ દિવસ રહીને સ્નાન કરવું જોઈએ.

અથાત્ર મુંચતે પ્રાણાન્કૃત્વા ચાન્દ્રાયણં શુચિઃ

પછી, ચાંદ્રાયણ વ્રત કરીને અને શુદ્ધ બની, અહીં પ્રાણ છોડે છે.

ઉમાકુણ્ડમિતિ ખ્યાતં તસ્મિન્ક્ષેત્રે પરં મમ

તે ઉમા કુંડ તરીકે જાણીતી છે, તે મારા શ્રેષ્ઠ ક્ષેત્રમાં છે.

તત્ર સ્નાનં તુ કુર્વીત દશરાત્રોષિતો નરઃ

ત્યાં, માણસે દસ રાત રહીને સ્નાન કરવું જોઈએ.

અથ પ્રાણાન્પ્રમુંચેત દશરાત્રોષિતો નરઃ

પછી, દસ રાત રહીને, માણસ અહીં પ્રાણ છોડે છે.

મહેશ્વરસ્ય વૈ કુણ્ડં યત્ર ચોદ્વાહિતા ઉમા

તે મહેશ્વરનું કુંડ છે, જ્યાં ઉમાનો વિવાહ થયો હતો.

તિસ્રો ધારાઃ પતન્ત્યત્ર હિમવત્પર્વતાશ્રિતાઃ 151.

હિમાલય પર્વતમાંથી ત્રણ ધારા અહીં વહે છે.

તત્ર સ્નાનં તુ કુર્વીત દ્વાદશાહોષિતો નરઃ

અહીં, જે પુરુષે બાર દિવસનું વ્રત રાખ્યું હોય, તેને સ્નાન કરવું જોઈએ.

અથાત્ર મુઞ્ચતે પ્રાણાન્કૃત્વા કર્મ સુદુષ્કરમ્

પછી, અહીં કોઈ વ્યક્તિ અતિ કઠિન કર્મ કરીને જીવન ત્યાગે છે.

પ્રખ્યાતં બ્રહ્મકુણ્ડં તુ વેદા યત્ર સમુત્થિતાઃ

આ પ્રસિદ્ધ બ્રહ્મકુંડ છે, જ્યાં વેદો ઉત્પન્ન થયા હતા.