વરાહપુરાણમ્

મમ ત્વત્સદૃશઃ પુત્રો ભૂયાદિતિ મનીષયા

'મને તારા જેવો પુત્ર મળે' એવી ઇચ્છાથી,

રેવાયાસ્તુ વરો દેયસ્ત્વવશ્યં મૃગલાઞ્છન

મૃગચિહ્નધારી, રેવા માટે વરદાન આપવું જ પડશે.

લિંગરૂપેણ તે દેવિ ગજાનનપુરસ્કૃતઃ

દેવી, તું ગજાનનને આગળ રાખીને લિંગરૂપે પ્રગટ થશે.

મમ ત્વમપરા મૂર્ત્તિઃ ખ્યાતા જલમયી શિવા

મંગલમયી, તું જ મારી બીજી જલરૂપ અવતાર તરીકે જાણીતી છે.

એવં દત્તવરા રેવા મત્સાન્નિધ્યમિહાગતા

આ રીતે વરદાન મેળવીને રેવા મારા સાનિધ્યમાં આવી.

ગણ્ડક્યાપિ પુરા તપ્તં વર્ષાણામયુતં વિધો

વિદ્વાન, ગંડકીયે પણ પ્રાચીન સમયમાં દસ હજાર વર્ષ સુધી તપ કર્યું હતું.

દિવ્યવર્ષશતં તેપે વિષ્ણું ચિન્તયતી તદા ૧૪૪.

તે સમયે તેણે વિષ્ણુનું સ્મરણ કરતાં દૈવિક સો વર્ષ સુધી તપસ્યા કરી.

ઉવાચ મધુરં વાક્યં પ્રીતઃ પ્રણતવત્સલઃ

પ્રસન્ન થઈ, ભક્તપ્રેમી દયાળુએ મધુર વચન કહ્યાં.

અનવિચ્છિન્નયા ભક્ત્યા વરં વરય સુવ્રતે

અવિરત ભક્તિથી, સુવ્રતે, તું મનગમતો વર માંગ.

ગણ્ડક્યપિ પુરા દૃષ્ટ્વા શંખચક્રગદાધરમ્

પ્રાચીન સમયમાં ગંડકીએ શંખ, ચક્ર અને ગદા ધારણ કરનારને જોયા હતા.

અહો દેવ મયા દૃષ્ટો દુર્દર્શો યોગિનામપિ

હાય દેવ, મેં તને જોયા, જે યોગીઓને પણ દુર્લભ છે.

તદનુ ત્વં પ્રવિષ્ટોઽસિ પુરુષસ્તેન ચોચ્યતે

પછી તું મારા અંદર પ્રવેશ્યો અને તેથી તને પુરુષ કહેવામાં આવે છે.

અનાદ્યન્તમપર્યંતં યદ્બ્રહ્મ શ્રુતિબોઘિતમ્

જે બ્રહ્મ છે, જેનું neither આરંભ છે કે અંત, અનંત છે અને જે વેદોમાં વર્ણવાયું છે—

તવૈવાદ્યા જગન્માતા યા શક્તિઃ પરમા સ્મૃતા

જે પરમ શક્તિ જગતની પ્રથમ માતા તરીકે જાણીતી છે, એ તારી જ છે.

નિર્ગુણઃ પુરુષોઽવ્યક્તશ્ચિત્સ્વરૂપો નિરઞ્જનઃ

પુરુષ તો ગુણરહિત, અવ્યક્ત, ચૈતન્યસ્વરૂપ અને નિર્મલ છે.

સ્વાં યોગમાયામાવિશ્ય કર્તૃત્વં પ્રાપ્તવાનસિ

તમે તમારી પોતાની યોગમાયામાં પ્રવેશી, સર્વ કાર્યના કર્તા બની ગયા છો.

પ્રકૃતૈસ્ત્રિગુણૈરસ્મિન્સૃજ્યમાનેઽપિ નાન્યથા ૧૪૪.

આ જગત જ્યારે સ્વાભાવિક ત્રણ ગુણોથી સર્જાય છે, ત્યારે પણ એમાં બીજું કંઈ થતું નથી.

સ્ફટિકે હિ યથા સ્વચ્છે જપા કુસુમરાગતઃ

જેમ સ્વચ્છ સ્ફટિકમાં લાલ જપાની ફૂલ દેખાય છે,

બ્રહ્માદયોઽપિ કવયો ન વિદન્તિ યથાર્થતઃ

તેમ બ્રહ્મા અને અન્ય જ્ઞાની લોકો પણ તમને સાચા રૂપે ઓળખી શકતા નથી.

મૂઢસ્ય જગતો મધ્યે સ્થિતા કિંચિદજાનતી

આ મૂઢ જગતમાં કોઈક છે, જેને બહુ ઓછું જ જાણવું આવે છે.

તેન લોકે મહત્ત્વં ચ ત્વત્પ્રસાદેન ચૈષિતા

આથી, જગતમાં મહાનતા પણ તમારી કૃપાથી જ મળે છે.

દયાલુરસિ દીનેષુ નેતિ માં ન વદ પ્રભો

હે પ્રભુ, તમે દુઃખી લોકો પર દયાળુ છો; મને 'ના' કહો નહીં.

તદ્યાચય વરારોહે અદેયમપિ સર્વથા

હે સુંદર કટિવાળી, તેથી તું કોઈ પણ વર માગ, અપ્રાપ્ય હોય તો પણ.

મદ્દર્શનમનુ પ્રાપ્ય કો વાઽપૂર્ણો મનોરથઃ

મારી મુલાકાત મળ્યા પછી, કોનો ઈચ્છિત મનોઅર્થ અધૂરો રહે છે?

પ્રાંજલિઃ પ્રણતા ભૂત્વા મધુરં વાક્યમબ્રવીત્

હાથ જોડીને, નમ્ર થઈને, તેણે મીઠા શબ્દો કહ્યા.

મમ ગર્ભગતો ભૂત્વા વિષ્ણો મત્પુત્રતાં વ્રજ

હે વિષ્ણુ, મારા ગર્ભમાં આવીને, મારા પુત્ર બનો.

કિં યાચિતં નિમ્નગયા નિત્યં મત્સઙ્ગલુબ્ધયા ૧૪૪.

આ નદી, જે હંમેશા મારી સાથે રહેવા આતુર છે, એણે શું માગ્યું છે?

ઇત્યેવં કૃપયા દેવો નિશ્ચિત્ય મનસા સ્વયમ્

આ રીતે, દયાથી દેવે પોતે મનમાં નક્કી કર્યું,

શાલગ્રામશિલારૂપી તવ ગર્ભગતઃ સદા

શાલગ્રામ શિલાના રૂપે, તે હંમેશા તમારા ગર્ભમાં પ્રવેશ્યો.