વરાહપુરાણમ્

ગીયમાનસ્ય ગીતસ્ય યાવદક્ષરપઙ્ક્તયઃ

ગીતમાં જેટલી પંક્તિઓ ગવાય છે,

રૂપવાન્ગુણવાન્ સિદ્ધઃ સર્વવેદવિદાં વરઃ

એવો માણસ સુંદર, ગુણવાન, સિદ્ધ અને સર્વ વેદ જાણનારા શ્રેષ્ઠ જન્મે છે.

મદ્ભક્તશ્ચૈવ જાયેત ઇન્દ્રલોકપથે સ્થિતઃ

તે મારા ભક્ત તરીકે પણ જન્મે છે અને ઇન્દ્રલોકની માર્ગ પર સ્થિર રહે છે.

ઇન્દ્રલોકાત્પરિભ્રષ્ટો મમ ગીતપરાયણઃ

ઇન્દ્રલોકમાંથી નીચે પડ્યા પછી પણ જે મારા ગીતોમાં તલીન રહે છે,

તતઃ સ ભૂમૌ જાયેત વૈષ્ણવૈઃ સહ સંસ્થિતઃ

પછી તે પૃથ્વી પર વૈષ્ણવોની વચ્ચે જન્મે છે.

મત્પ્રસાદાત્સ શુદ્ધાત્મા મમ લોકં હિ ગચ્છતિ

મારી કૃપાથી શુદ્ધ હૃદયે તે નિશ્ચયે મારા લોકને પામે છે.

સૂત ઉવાચ કૃતાઞ્જલિપુટા ભૂયઃ પ્રત્યુવાચ વસુન્ધરા ।। 139.

સૂતાએ કહ્યું: ધરાએ ફરીથી હાથ જોડીને જવાબ આપ્યો.

ધરણ્યુવાચ કે ચ ગીતપ્રભાવેણ સિદ્ધિં પ્રાપ્તા મહૌજસઃ

ધરાએ કહ્યું: ગીતની મહિમાથી કયા મહાન શક્તિશાળી લોકો સિદ્ધિ પામ્યા છે?

વરાહ ઉવાચ દૂરાજ્જાગરણે યાતિ મમ ભક્તૌ વ્યવસ્થિતઃ

વરાહે કહ્યું: દૂર બેઠો પણ જે મારા ભક્તિમાં જાગતો રહે છે,

ગાયમાનશ્ચ ગીતાનિ સંવત્સરગણાન્બહૂન્

અને વર્ષો સુધી ગીતો ગાય છે,

કૌમુદસ્ય તુ માસસ્ય શુક્લપક્ષે તુ દ્વાદશી

કૌમુદ માસના શુક્લ પક્ષની દ્વાદશી તિથિએ,

જાગ્રંસ્તત્ર સ ચાણ્ડાલો ગૃહીતો બ્રહ્મરક્ષસા

ત્યાં, જાગૃત અવસ્થામાં, એ ચાંદાળને એક બ્રહ્મરાક્ષસે પકડી લીધો.

દુઃખશોકેન સન્તપ્તો ન શક્નોતિ વિચેષ્ટિતુમ્

દુઃખ અને શોકથી તપાતો, એ હલનચલન પણ કરી શકતો નહોતો.

કિં ત્વયા ચેષ્ટિતં મહ્યં યસ્ત્વેવં પરિધાવસિ

તમે મારા પર શું કર્યું છે, જે તમે આમ દોડો છો?

તતઃ પ્રોવાચ તં શ્વાદં માનુષાહારલોલુપઃ

પછી એ માનવમાંસ ખાવાની લાલચ ધરાવતો રાક્ષસ તેને બોલ્યો.

વિધાત્રા વિહિતસ્ત્વં વ આહારઃ પારણાવિધૌ

સૃષ્ટિકર્તાની ઇચ્છાથી, ઉપવાસ તોડવાનો સમયે તું મારું ભોજન છે.

તૃપ્તિં યાસ્યામિ પરમાં વિધાત્રા વિહિતાં મમ 139.

મને જે તૃપ્તિ સૃષ્ટિકર્તાએ આપી છે, એ હું પ્રાપ્ત કરીશ.

રાક્ષસં છન્દયામાસ મમ ભક્ત્યા વ્યવસ્થિતઃ

એણે મારી ભક્તિથી સ્થિર રહીને રાક્ષસને પ્રસન્ન કરવાનો પ્રયાસ કર્યો.

અવશ્યમેતત્કર્તવ્યં ધાત્રા દત્તં યથા તવ

આ તો જરૂર કરવું જ પડશે, કારણ કે સૃષ્ટિકર્તાએ તને આપ્યું છે.

ઉદ્યંસ્તત્ર ગત્વાહમુપાસ્ય વિધિના હરિમ્

પછી સવારે ત્યાં જઈને, મેં વિધિ પ્રમાણે હરિની પૂજા કરી.

વિષ્ણોઃ સન્તોષણાર્થાય યતો મે વ્રતમાસ્થિતમ્

વિષ્ણુને પ્રસન્ન કરવા માટે મેં આ વ્રત ધારણ કર્યું છે.

શ્વપાકસ્ય વચઃ શ્રુત્વા બ્રહ્મરક્ષઃ ક્ષુધાર્દિતઃ

શ્વપાકના શબ્દો સાંભળી, ભૂખથી પીડાતો બ્રહ્મરાક્ષસ—

રક્ષસો મુખવિભ્રષ્ટઃ પુનરાગન્તુમિચ્છસિ

રાક્ષસે મોઢું ખોલીને પૂછ્યું: 'તને ફરી પાછા આવવું છે?'

યદ્યપ્યહં હિ ચાણ્ડાલઃ પૂર્વકર્મવિદૂષિતઃ

હું ચાંદાળ છું, અને પૂર્વકર્મથી દૂષિત છું—

શૃણુ મત્સમયં રક્ષો યેનાહં પુનરાગમમ્

હે રાક્ષસ, સાંભળ, હું જે પ્રતિજ્ઞા કરી છે, એથી હું પાછો આવ્યો છું.

સત્યેન પુનરેષ્યામિ મન્યસે યદિ મુંચ મામ્ 139.

હું સાચી પ્રતિજ્ઞા કરીને ફરી પાછો આવીશ; જો તને વિશ્વાસ હોય તો મને છોડ.

સત્યેન સિદ્ધિં પ્રાપ્તા હિ ઋષયો બ્રહ્મવાદિનઃ

સત્યથી જ બ્રહ્મવિદ્યા ધરાવનારા ઋષિઓએ સિદ્ધિ મેળવી છે.

સત્યં જયન્તિ રાજાનસ્ત્રીણ્યેતાન્યબ્રુવન્નૃતમ્

સત્યથી રાજાઓ અને સ્ત્રીઓ વિજયી થાય છે; એ લોકો ક્યારેય અસત્ય બોલતા નથી.

સત્યેન તપતે સૂર્યઃ સોમઃ સત્યેન રજ્યતે

સત્યથી સૂર્ય તેજ આપે છે; સત્યથી ચંદ્ર આનંદિત થાય છે.