વરાહપુરાણમ્

ભેકસ્ત્રિશતવર્ષાણિ યાતુધાનઃ પુનર્દશ

તે ત્રણસો વર્ષ સુધી દેડકો બને છે અને પછી દસ વર્ષ માટે રાક્ષસ બને છે.

અન્ધો જાયેત સુશ્રોણિ પંચ સપ્ત તથા નવ

હે સુંદર કટિવાળી, તે પાંચ, સાત કે નવ વાર અંધ જન્મે છે.

શૈવાલભક્ષિતા ચૈવ હ્યાકાશગમનં તથા

તે લસણ અને ભસ્મ ખાય છે અને આકાશમાં ફરતો રહે છે.

આત્મકર્માપરાધેન પ્રાપ્તઃ સંસારસાગરે અહો વૈ પરમં ગુહ્યં યત્ત્વયા પૂર્વભાષિતમ્

પોતાના કર્મોના દોષથી તે સંસારના મહાસાગરમાં ફસાઈ જાય છે. અરે, ખરેખર, સર્વોચ્ચ રહસ્ય તો એ છે જે તમે પહેલા કહ્યું હતું.

જાતં મે વિહ્વલં ચિત્તં ન સ્થિરં જાયતે ક્વચિત્ 134.

મારું મન ખૂબ ઉથલપાથલ થઈ ગયું છે; ક્યાંયે પણ સ્થિર થતું નથી.

શ્રુત્વા સુદુસ્તરં સારં ભીતાસ્મિ પરિદેવિતા

આ અતિ દુષ્કર અને ઊંડા તત્વને સાંભળી હું ડરી ગયો છું અને દુઃખી છું.

મમ ચૈવ પ્રિયાર્થાય સર્વલોકસુખાવહમ્

અને મારા પ્રિયજનના હિત માટે, જે સર્વ લોકને આનંદ આપે છે—

અલ્પસત્ત્વા ગતભયા લોભમોહસમન્વિતાઃ

જેમાં શક્તિ ઓછી હોય, ભયમુક્ત હોય, પણ લોભ અને મોહથી ભરપૂર હોય—

તતઃ કમલપત્રાક્ષો વરાહઃ સમ્મુખે સ્થિતઃ

પછી કમળની પાંદડાં જેવી આંખો ધરાવતા વરાહ તેમના સામે ઉભા રહ્યા.

તતો ભૂમ્યા વચઃ શ્રુત્વા બ્રહ્મણશ્ચ સુતો મુનિઃ

પછી, ભૂમિ અને બ્રહ્માના પુત્ર ઋષિના વચન સાંભળી—

ધન્યા ચૈવ સુભાગ્યા ચ યત્ત્વયા પરિપૃચ્છિતમ્

તમે જે પૂછ્યું છે તે ખરેખર ધન્ય અને શુભ છે.

કિં ત્વયા ભાષિતો દેવિ સર્વયોગાઙ્ગયોગવિત્

પણ, હે દેવી, સર્વ યોગના અંગો જાણનારી, તમે જે કહ્યું છે—

કુમારવચનં શ્રુત્વા તં મહી પ્રત્યભાષત

કુમારના વચન સાંભળી, પૃથ્વીએ તેમને ઉત્તર આપ્યો.

કાર્યં ક્રિયાં ચ યોગં ચ આધ્યાત્મ્યં પાર્થિવસ્થિતમ્

કર્મ, વિધિ, યોગ અને આત્મજ્ઞાન ધરતી પર જ સ્થિર છે.

તતો માં ભાષતે બ્રહ્મન્વિષ્ણુર્માયાકરણ્ડકઃ 134.

પછી, બ્રહ્મણ, માયાના સર્જક વિષ્ણુ મને કહે છે.

કૃત્વા તેન વ્રતં ચૈવ મમ કર્મપરાયણઃ

તે વ્રત પાળીને, મારા કર્મમાં તત્પર રહે છે.

અષ્ટૌ ભિક્ષા યથાન્યાયં શુદ્ધભાગવતાં ગૃહે

શુદ્ધ ભક્તિથી, નિયમ મુજબ, ઘરમાં આઠ ભિક્ષા લે છે.

મુચ્યતે કિલ્બિષાત્તસ્માદેવમાહ જનાર્દનઃ

એ પાપથી મુક્ત થાય છે; તેથી જ જનાર્દને આવું કહ્યું છે.

શીઘ્રમારાધયેદ્વિષ્ણું દ્વિજમુખ્યો ન સંશયઃ

એ ઝડપથી વિષ્ણુની આરાધના કરે છે, દ્વિજોમાં શ્રેષ્ઠ, તેમાં કોઈ શંકા નથી.

પ્રત્યુવાચ વિશાલાક્ષીં ધર્મકામો વસુન્ધરામ્

ધર્મની ઇચ્છાવાળી વિશાળનેત્ર ધરાવતી વસુંધરાને તેણે ઉત્તર આપ્યો.

તસ્ય યે મુખનિષ્ક્રાન્તા ધર્માસ્તાન્વક્તુમર્હસિ તતઃ સ પુણ્ડરીકાક્ષઃ શઙ્ખચક્રગદાધરઃ

જે ધર્મો તેના મુખમાંથી નીકળ્યા છે, તે તું કહે; પછી તે કમળનયન, શંખ-ચક્ર-ગદા ધારણ કરનાર—

વરાહરૂપી ભગવાઁલ્લોકનાથો જનાર્દનઃ । ઉવાચ મધુરં વાક્યં મેઘદુન્દુભિનિઃસ્વનઃ

વરાહરૂપે ભગવાન, લોકનાથ જનાર્દન, મેઘના ગર્જનાસમાન મીઠા વચન બોલ્યા.

ભક્તકર્મસુખાર્થાય ગુણવિત્તસમન્વિતામ્

ભક્તોના કર્મ અને સુખ માટે, ગુણ અને ધનથી યુક્ત—

દેવિ કારયતે કર્મ મમ લોકં સ ગચ્છતિ

દેવી, જે મારા માટે કર્મ કરે છે, એ મારા લોકને પામે છે.

મત્પૂજનં વિધાનેન યદીચ્છેત્પરમાં ગતિમ્ 134.

જો કોઈ સર્વોચ્ચ અવસ્થાની ઇચ્છા રાખે, તો તે નિયમ પ્રમાણે મારી પૂજા કરે.

સંસારં તે ન ગચ્છન્તિ અપરાધવિવર્જ્જિતાઃ અકર્મણ્યેન પુષ્પેણ યો મામર્ચયતે ભુવિ

અપરાધથી રહિત લોકો જન્મમરણના ચક્રમાં નથી પડતા; પણ જે ભૂમિ પર અયોગ્ય ફૂલો વડે મારી પૂજા કરે—

પાતનં તસ્ય વક્ષ્યામિ તચ્છૃણુષ્વ વસુન્ધરે

તેના પતન વિશે હું કહું છું; આ સાંભળ, વસુંધરે.

મૂર્ખા ભાગવતા દેવિ મમ વિપ્રિયકારિણઃ

દેવી, જે ભક્તો મૂર્ખ છે અને મારા મનને અપ્રિય કરે છે—

અજ્ઞાનસ્ય ચ દોષેણ દુઃખાન્યનુભવન્તિ ચ

અજ્ઞાનના દોષથી તેઓ દુઃખ ભોગવે છે.