વરાહપુરાણમ્

મન્ત્રઃ – વિષ્ણુપ્રસાદેન ગતોઽસિ સિદ્ધિં પ્રાપ્તા ચ દીક્ષા સકમણ્ડલુશ્ચ

વિષ્ણુની કૃપાથી તું સિદ્ધિ પામી ગયો છે; દીક્ષા અને કમંડલુ મળી ગયા છે.

તતો મુખપદં કૃત્વા દીક્ષિતો ગુરુણા તથા

પછી, મુખે ઉચ્ચાર કરીને, ગુરુ દ્વારા શિષ્યને દીક્ષા આપવામાં આવે છે.

અધોઽધો ભૂત્વા યદ્યહં ભ્રામ્યલ્લઁબ્ધો ગુરુર્વિષ્ણુદીક્ષા ચ લબ્ધા

જો હું વારંવાર નીચે જતો રહીને ભટકું, તો ગુરુ અને વિષ્ણુદીક્ષા મળી જાય છે.

એતેન મન્ત્રેણ મુખપદં કારયેત્

આ મંત્રથી મુખઉચ્ચાર કરવું જોઈએ.

એવં વૈ વાસ આદત્તે ગૃહ્ણ વત્સ કમણ્ડલુમ્

આ રીતે, વસ્ત્ર પ્રાપ્ત થાય છે; વત્સ, કમંડલુ લઈ લે.

મન્ત્રઃ – ગૃહ્ણીષ્વ ગન્ધપાત્રાણિ સર્વગન્ધં સુખોચિતમ્ 127.

ગંધવાળાં પાત્રો અને સર્વે સુગંધિત વસ્તુઓ લઈ લે.

મધુપર્કં ગૃહીત્વા ચ ત્વિમં મન્ત્રમુદીરયેત્

મધુપર્ક લઈને, આ મંત્ર ઉચ્ચારવો જોઈએ.

તતો ગૃહીત્વા ચરણૌ ગુરોર્યત્નાત્સુતોષયેત્ ગુરૂપદિષ્ટં સન્ધાર્ય ઇમં મન્ત્રમુદીરયેત્

પછી, ગુરુના પગ લઈ, પ્રયત્નપૂર્વક તેમને પ્રસન્ન કરવું; ગુરુએ જે શીખવ્યું છે, તેને મનમાં રાખીને આ મંત્ર બોલવો.

મન્ત્રઃ – શૃણ્વન્તુ મે ભાગવતાસ્તુ સર્વે ગુરુશ્ચ મે સર્વકામક્ષયં ચકાર

મારા બધા ભક્તો સાંભળો અને મારા ગુરુએ મારા સર્વે ઇચ્છાઓ પૂર્ણ કરી છે.

એષાગમે બ્રાહ્મણસ્ય દીક્ષા ભૂમે હ્યુદાહૃતા

આ શાસ્ત્રમાં, પૃથ્વી પર બ્રાહ્મણની દીક્ષા આ રીતે જણાવવામાં આવી છે.

એતેનૈવ વિધાનેન દીક્ષયેત વસુન્ધરે

હે ધરા, આ જ વિધિથી દીક્ષા આપવી જોઈએ.

ઇતિ શ્રીવરાહપુરાણે બ્રાહ્મણદીક્ષાસૂત્રં નામ સપ્તવિંશત્યધિકશતતમોઽધ્યાયઃ

આ રીતે શ્રીવરાહપુરાણમાં 'બ્રાહ્મણદીક્ષા સૂત્ર' નામે સત્તરમો અધ્યાય પૂર્ણ થયો.

અથ કઙ્કતાઞ્જનદર્પણમ્ ક્ષત્રિયસ્ય પ્રવક્ષ્યામિ તચ્છૃણુષ્વ વસુન્ધરે

હવે હું ક્ષત્રિય માટે કંકટા, કાજળ અને દર્પણની વિધિ કહું છું; હે ધરા, તું આ સાંભળ.

પૂર્વમન્ત્રેણ મે ભૂમે તસ્ય દીક્ષાં ચ કારયેત્

પહેલા જે મંત્રથી, હે ધરા, તેની દીક્ષા કરવી.

તાનિ સર્વાણિ ચાનીય એકં વર્જ્યં યશસ્વિનિ

હે યશસ્વિની, એ બધાં વસ્તુઓ લાવીને, એકને છોડીને.

પાલાશં દણ્ડકાષ્ઠં ચ દીક્ષાયાં ન તુ કારયેત્

દિક્ષામાં પાલાશનું લાકડું દંડ તરીકે ક્યારેય વાપરવું નહીં.

આશ્વત્થં દણ્ડકાષ્ઠં તુ દીક્ષાયાં તદનન્તરમ્

પછી દિક્ષામાં અશ્વત્થનું લાકડું દંડ તરીકે લેવું.

સર્વં મમોક્તં કર્ત્તવ્યં યચ્ચ મે પૂર્વભાષિતમ્

મારે જે કહ્યું છે અને અગાઉ જે કહ્યું છે, તે બધું જ કરવું જોઈએ.

ચરણૌ મમ સંગૃહ્ય ઇમં મન્ત્રમુદાહરેત્

મારા પગ પકડીને આ મંત્ર બોલવો જોઈએ.

મન્ત્રઃ – ત્યક્તાનિ વિષ્ણો શસ્ત્રાણિ ત્યક્તં સર્વં ક્ષત્રિયકર્મ સર્વમ્

મંત્ર – હે વિષ્ણુ, મેં બધા શસ્ત્રો છોડી દીધાં છે અને બધા ક્ષત્રિય કર્મો ત્યજી દીધાં છે.

એવં તતો વચશ્ચોક્ત્વા ક્ષત્રિયો મમ પાર્શ્વતઃ

આ રીતે બોલ્યા પછી, ક્ષત્રિય મારો બાજુએ રહે છે.

મન્ત્રઃ – નાહં શસ્ત્રં દેવદેવ સ્મૃશામિ પરાપવાદં ન ચ દેવ બ્રવીમિ 128.

મંત્ર – હે દેવાદિદેવ, હું શસ્ત્રને સ્પર્શતો નથી અને હે ભગવાન, હું કોઈની નિંદા પણ કરતો નથી.

તત એવં વચો બ્રૂતે સર્વં ચૈવાત્ર પૂજયેત્

પછી આવું બોલ્યા પછી, અહીં બધાની પૂજા કરવી જોઈએ.

યથોક્તેનૈવ તાન્ભૂમે ભોજયેત્તદનન્તરમ્

પછી, જેમ અગાઉ કહ્યું છે તેમ, જમીન પર જ તેમને ભોજન આપવું.

એષા વૈ ક્ષત્રિયે દીક્ષા દેવિ સંસારમોક્ષણમ્

હે દેવી, ક્ષત્રિય માટે આ દિક્ષા છે, જે સંસારમાંથી મુક્તિ આપે છે.

વૈશ્યસ્ય ચૈવ વક્ષ્યામિ શૃણુ તત્ત્વેન સુન્દરિ

હવે હું વૈશ્યની દિક્ષા સમજાવું છું, હે સુંદરિ, તું સાચું ધ્યાનથી સાંભળ.

ત્યક્ત્વા તુ વૈશ્યકર્માણિ મમ કર્મપરાયણઃ

વૈશ્ય કર્મો ત્યજીને, એ મારો સેવા-પરાયણ બને છે.

સર્વં તત્ર સમાનીય યન્મયા પૂર્વભાષિતમ્

મારે અગાઉ જે કહ્યું છે તે બધું ત્યાં એકત્ર કરવું.

લેપયેદ્ગોમયેનાદૌ પૂર્વન્યાયેન તત્ર વૈ

પહેલા, અગાઉ જે રીતે કહ્યું તેમ, ત્યાં ગાયના છાણથી લિપવું.