વરાહપુરાણમ્

જીવાનિ ચૈવ સતતં ઘાતિતાનિ તતસ્તતઃ

અને જીવજંતુઓ સતત અહીં-ત્યાં મારવામાં આવતા.

ગમ્યાગમ્યં ન જાનાતિ માયાજાલેન મોહિતઃ 125.

માયાના જાળમાં ફસાઈને, શું કરવું અને શું ન કરવું તે જાણતો ન હતો.

ઘટં ગૃહીત્વા વિડ્લિપ્તવસ્ત્રક્ષાલનકારણાત્

એક ઘડો લઈને, ગંદા કપડા ધોવા માટે નીકળી.

સ્નાતું ગઙ્ગાજલે સ્થિત્વા વિગાહયતિ જાહ્નવીમ્

સ્નાન કરવા માટે ગંગાના પાણીમાં ઊભી રહી, અને જાહ્નવીમાં પ્રવેશી.

જાતસ્તપોધનસ્તત્ર દણ્ડી કુણ્ડીધરઃ પુનઃ

ત્યાં, ફરી એકવાર તપસ્વી જન્મ્યો, જે દંડ અને કમંડળુ ધરાવતો હતો.

વસ્ત્રાદિ દર્શિતં ચૈવ યત્ર સંસ્થાપિતં પુરા

અને જે કપડાં અને અન્ય વસ્તુઓ પહેલાં બતાવવામાં આવી અને મૂકી હતી—

વિપ્રેણ જ્ઞાતુકામેન વિષ્ણુમાયાં યથા પુરા

એક બ્રાહ્મણે, પહેલાંની જેમ, વિષ્ણુની માયા જાણવાની ઇચ્છાથી.

વાસો ગૃહ્ણાતિ સવ્રીડો યોગં ચ પરિચિન્તયન્

તે લજ્જાથી પોતાનું વસ્ત્ર પહેરે છે અને મનમાં યોગના માર્ગ પર વિચાર કરે છે.

તતો વિન્દતિ ચાત્માનં તપસા યત્તદા કૃતમ્

પછી, એ સમયે કરેલા તપથી, પોતાનું સાચું સ્વરૂપ ઓળખે છે.

એવં નિન્દતિ ચાત્માનં ધિક્કુર્વન્ સાધુદૂષિતમ્

આ રીતે, પોતે જ પોતાને દોષ આપે છે અને સારા માર્ગથી ભટક્યા માટે નિંદા કરે છે.

નિષાદસ્ય કુલે જાતો ભક્ષ્યાભક્ષ્યાશ્ચ ભક્ષિતાઃ

હું નિષાદના કુળમાં જન્મ્યો છું અને ખાવા યોગ્ય અને અયોગ્ય બંને વસ્તુઓ ખાધી છે.

પેયાપેયં ચ મે પીતં વિક્રીતાશ્ચાપ્યવિક્રેયાઃ 125.

પિવા યોગ્ય અને અયોગ્ય પદાર્થો પણ મેં પીધાં છે અને વેચવા-ખરીદવા યોગ્ય નહીં હોય તેવું પણ વેચ્યું-ખરીદ્યું છે.

વેશ્મન્યભોજ્યભોજ્યં ચ ભુક્તં ચૈવ ન સંશયઃ

ઘરમાં પણ મેં ખાવા યોગ્ય અને અયોગ્ય બંને ખાધું છે—આમાં કોઈ શંકા નથી.

તતઃ કિંચાપરાધં વા કેન વા તદ્વિચિન્તયે

હવે હું વિચારો છું કે બીજો કયો પાપ થયો હશે, અને એ કોણે કર્યો હશે.

એતસ્મિન્નંતરે ભૂમે નિષાદઃ ક્રોધમૂર્ચ્છિતઃ

એ વચ્ચે, પૃથ્વી પર નિષાદ ગુસ્સાથી ભરાઈ જાય છે.

તતો મૃગયતે ભાર્યાં ભક્તિયુક્તાં શુભેક્ષણામ્

પછી તે પોતાની ભક્તિભરી અને શુભ દેખાવવાળી પત્નીને શોધવા જાય છે.

ક્વ ગતાસિ પ્રિયેઽસ્માકં ત્યક્ત્વા પુત્રાન્ ગૃહે ચ મામ્

પ્રિયે, તું ક્યાં ગઈ? અમારાં બાળકો અને મને ઘરમાં છોડી તું ક્યાં ગઈ?

કિં નુ પશ્યથ ભાર્યાં મે ગઙ્ગાતીરમુપાગતા

શું તમે કોઈએ મારી પત્નીને જોયી છે, જે ગંગાના કાંઠે આવી છે?

તત્રૈવ ચ નરાઃ સર્વે માયાતીર્થમુપાગતાઃ

ત્યાં બધા લોકો માયા તીર્થે એકઠા થયા છે.

ઇદં વાસશ્ચ કુમ્ભશ્ચ નદીકૂલે ચ તિષ્ઠતિ

અહીં નદીના કિનારે તેનું વસ્ત્ર અને કુંભ પડ્યા છે.

અથ કેનાપિ ગ્રાહેણ સ્નાયમાના તપસ્વિની 125.

પછી, જ્યારે તે તપસ્વિણી સ્ત્રી સ્નાન કરતી હતી ત્યારે કોઈ મગરએ તેને પકડી લીધી.

ન ચાપ્રિયં મયાઽસ્યુક્તા કદાચિદપિ વાચકમ્

મેં ક્યારેય તેને કઠોર કે દુઃખદ શબ્દો કહ્યા નથી.

અથવાપિ પિશાચેન ભક્ષિતા ભૂતરાક્ષસૈઃ

કે પછી, કોઈ પિશાચ કે ભૂતરાક્ષસે તેને ભક્ષી હશે.

કિં કૃતં દુષ્કૃતં પૂર્વં મયા કર્મ સુસઙ્કટમ્

હું વિચારું છું, મેં ભૂતકાળમાં કયું મોટું પાપ કર્યું હશે?

એહિ મે સુભગે કાન્તે મમ ચિત્તાનુવર્ત્તિનિ

આ પ્રિય અને સૌભાગ્યવતી, હંમેશા મારા મનને અનુસરીને, મારા પાસે આવી જા.

માં પશ્ય ત્વં વરારોહે ત્રીન્પુત્રાનતિબાલકાન્

હે સુંદર કટિવાળી, મને અને મારા આ ત્રણ નાના પુત્રોને જો.

મમ પુત્રા રુદન્ત્યેતે બાલકાસ્તવ લાલસા

મારા પુત્રો અહીં રડી રહ્યા છે, આ બાળકો તો તને ખૂબ જ પ્રિય છે.

કામં માં ક્ષુધિતં ચૈવ જ્ઞાસ્યસે ત્વં પિપાસિતમ્

નિશ્ચયે તું મને ભૂખ્યો અને તરસ્યો જાણશે.

એવં વિલપમાનસ્ય નિષાદસ્ય ત્વિતસ્તતઃ

આ રીતે નિષાદ અહીં-ત્યાં દુઃખ વ્યક્ત કરતો હતો.