પુત્રોક્તમવધાર્યૈવ શકાનામધિપો નૃપઃ
દીકરાની વાત સમજીને, શક રાજાએ—
વણિજશ્ચૈવ પૌરાશ્ચ વૈશ્યાશ્ચાપિ વરાઙ્ગનાઃ 122.
વણિકો, શહેરવાસીઓ, વૈશ્યો અને શ્રેષ્ઠ સ્ત્રીઓ—
અથ દીર્ઘેણ કાલેન પ્રાપ્તઃ કોકામુખં ત્વિદમ્ ।। તત્ર ગત્વા વરારોહા ભર્ત્તારમિદમબ્રવીત્
પછી લાંબા સમય પછી, તે કોકામુખ પહોંચ્યો; ત્યાં જઈને, શ્રેષ્ઠ સ્ત્રીએ પતિને કહ્યું.
પૂર્વપૃષ્ટં મયા યત્તે વક્ષ્યામીતિ ચ માં પ્રતિ
તમે અગાઉ મને જે પૂછ્યું હતું, એ હવે હું તમને કહું છું.
નિશમ્યેતિ પ્રિયાપ્રોક્તં રાજપુત્રો યશસ્વિનિ
પ્રીયાએ કહેલું સાંભળી, તે યશસ્વી રાજકુમાર—
રજની સમ્પ્રવૃત્તેયં સુખં સ્વાપો વિધીયતામ્
હવે રાત્રિ થઈ ગઈ છે; ચાલો આરામથી સૂઈએ.
પ્રભાતાયાં તુ શર્વર્યાં સ્નાતૌ ક્ષૌમવિભૂષિતૌ
પ્રભાત થતાં, અમે સ્નાન કરીને સુંદર વસ્ત્રો પહેરીને—
વ્યાધેન નિગૃહીતોઽસ્મિ બડિશેન જલેચરઃ
શિકારીના હાથમાં આવી ગયો છું, જેમ માછલી વાંસળીમાં ફસાઈ જાય છે.
તેન તસ્ય પ્રહારેણ જાતા શિરસિ વેદના 122.
એના મારથી મારા માથામાં દુખાવો થયો.
એતત્તે કથિતં ભદ્રે પૂર્વપૃષ્ટં ચ યત્ત્વયા
હે ભદ્રે, જે તું પહેલાં પૂછ્યું હતું, એ બધું હવે તને કહી દીધું છે.
તતઃ સાપ્યનવદ્યાઙ્ગી રક્તપદ્મશુભાનના
પછી તે પણ, નિર્દોષ શરીરવાળી અને લાલ કમળ જેવું સુંદર મુખ ધરાવતી—
એતદર્થં મયા ભદ્ર ગુહ્યં નોક્તં તથા સ્વકમ્
હે પ્રિય, આ કારણથી મેં મારું રહસ્ય તને પહેલાં કહ્યું નહોતું.
ક્ષુત્પિપાસાપરિશ્રાન્તા ચિલ્લી ગગનગામિની
ભૂખ અને તરસથી થાકી ગયેલી, આકાશમાં ઉડતી ચિલ્લી—
અથ કશ્ચિન્મૃગવ્યાધો હત્વા વનચરાન્બહૂન્
પછી એક શિકારી, જંગલમાં રહેતા ઘણા પ્રાણીઓ મારીને—
પ્રવૃત્તોઽગ્નિમુપાદાય તાવદુડ્ડીય સત્વરમ્
એણે અગ્નિ પ્રગટાવવાનું શરૂ કર્યું, અને એ સમયે ચિલ્લી ઝડપથી ઉડી ગઈ.
ન ચ સક્તાસ્મિ સંહર્ત્તું માંસભારપ્રપીડિતા
પણ હું માંસના ભારથી દબાઈ ગઈ હતી, છૂટાવી શકી નહોતી.
ભક્ષયિત્વા તતો માંસં વ્યાધઃ સંહૃષ્ટમાનસઃ
પછી શિકારીએ માંસ ખાધું અને આનંદિત થયો.
તાવદ્દદર્શ માં તત્ર ખાદન્તીં માંસપિણ્ડિકામ્ 122.
એ સમયે એણે મને ત્યાં માંસનો ટુકડો ખાતી જોઈ.
વિદ્ધા બાણેન માં તત્ર ભક્ષયન્તમિપાતયત્
જ્યારે હું ખાઈ રહી હતી, ત્યારે એણે તીરમાં મારીને મને નીચે પાડી દીધી.
પતિતાસ્મ્યવશા ભદ્ર કાલતન્ત્રે દુરાસદે
હે ભદ્રે, હું બેફામ પડી ગઈ, સમયના જાળમાં ફસાઈને.
જાતાસ્મિ ત્વત્પ્રિયા ચાપિ સ્મરન્તી પૂર્વજન્મ તત્
હવે હું તારી પ્રિય બની જન્મી છું અને એ પહેલાનું જન્મ પણ યાદ છે.
ગલિતાન્યલ્પશેષાણિ પ્રાણનાથ સમીપતઃ
હવે મારા પ્રાણ થોડા જ બાકી છે, પ્રિય, તારા પાસે પડેલી છું.
આનીતોઽસિ મયા ભદ્ર સ્થાનં કોકામુખં પ્રતિ
હે શુભે, હું તને કોકામુખ નામના સ્થાન પર લાવ્યો છું.
ઉત્તમે તુ કુલે જાતા માનુષી જાતિમાશ્રિતાઃ
તું ઉત્તમ કુળમાં જન્મી, માનવ જન્મ ધારણ કર્યો છે.
તં તમેવ કરિષ્યામિ વિષ્ણુલોકે સુખાવહમ્
હું એzelfde સ્થાનને વિષ્ણુના લોકમાં સુખ આપનારું બનાવીશ.
વિસ્મયં પરમં ગત્વા સાધુ સાધ્વિત્યપૂજયત્
એમ જોઈને તેણીએ અતિ આશ્ચર્ય અનુભવી, 'સારા, ખૂબ સારું' કહી પૂજા કરી.
તચ્છ્રુત્વા કાનિચિદ્દેવી સ્વયં ચક્રે પતિવ્રતા
આ સાંભળીને કેટલીક દેવીઓએ પોતે જ પતિવ્રતા બનવાનો સંકલ્પ કર્યો.
તત્તત્સર્વેઽપિ કુર્વંતિ વિધિદૃષ્ટેન કર્મણા 122.
બધાએ નિયમ પ્રમાણે તે તે કર્મો કર્યા.
દદતુઃ પરમપ્રીતૌ પાત્રેભ્યશ્ચ યથાર્હતઃ
તેઓએ ખૂબ આનંદથી યોગ્ય વ્યક્તિઓને યોગ્ય રીતે દાન આપ્યું.
બ્રાહ્મણેભ્યો દદુઃ સ્વાનિ વિષ્ણુભક્ત્યા યતવ્રતાઃ
વિષ્ણુભક્તિથી યુક્ત વ્રતવંતોએ પોતાના વસ્તુઓ બ્રાહ્મણોને આપી દીધી.