વરાહપુરાણમ્

કુબેરેણાન્યથા દૃષ્ટઃ શાણ્ડિલ્યેનાપિ ચાન્યથા

કુબેરએ પણ તેને અલગ રીતે સમજ્યો છે અને શાંડિલ્યએ પણ જુદી રીતે.

પિતૃભિશ્ચાન્યથા દૃષ્ટો હ્યન્યથાપિ સ્વયમ્ભુવા

પિતૃઓએ પણ એ ધર્મને અલગ રીતે સમજ્યો છે અને સ્વયંભૂએ પણ જુદી રીતે.

સ્વકં પાલયતે ધર્મં સ્વમતેનૈવ ભાષિતમ્ 121.

દરેક પોતાનો ધર્મ પોતપોતાની સમજ પ્રમાણે જાળવે છે.

ન નિન્દેદ્ધર્મકાર્યાણિ આત્મધર્મપથે સ્થિતઃ

જે પોતાનાં ધર્મના માર્ગ પર અડગ રહે છે, એએ બીજાના ધર્મકર્મની નિંદા કરવી નહીં.

વિયોનિં સ ન ગચ્છેત મમ લોકાય ગચ્છતિ

એવો મનુષ્ય ફરીથી માતૃગર્ભમાં નથી આવતો, પણ મારા લોકમાં આવે છે.

તરન્તિ પુરુષા યેન ગર્ભસંસારસાગરમ્

આ રીતે મનુષ્યો જન્મમરણના સંસારમાંથી પાર ઉતરી જાય છે.

આત્મોપકારકા નિત્યં દેવાતિથિગુરુપ્રિયાઃ

જે હંમેશા પોતાને ઉપકાર કરે છે અને દેવ, અતિથિ તથા ગુરુને પ્રિય છે,

મનસા બ્રાહ્મણીં ચૈવ યો ગચ્છેન્ન કદાચન

જે મનુષ્ય ક્યારેય મનથી પણ બ્રાહ્મણ સ્ત્રી પાસે નથી જતો,

સર્વેષાં ચૈવ પુત્રાણાં ન વિશેષં કરોતિ યઃ

અને જે પોતાના બધા પુત્રોમાં ક્યારેય ભેદભાવ કરતો નથી,

યઃ સ્પૃશેત્કપિલાં ભક્ત્યા કુમારીં ન ચ દૂષયેત્

જે ભક્તિપૂર્વક કપિલા ગાયને સ્પર્શે છે અને કન્યાને ક્યારેય દુષિત કરતો નથી,

જલેન મેહયેદ્યસ્તુ ગુરુભક્તો ન જલ્પકઃ

જે પાણી અર્પણ કરે છે, ગુરુભક્ત છે અને વ્યર્થ વાતો કરતો નથી,

સ ચ ગર્ભં ન ગચ્છેત મમ લોકં સ ગચ્છતિ

એ મનુષ્ય ફરીથી માતૃગર્ભમાં નથી આવતો; એ મારા લોકને પ્રાપ્ત કરે છે.

ઇતિ શ્રીવરાહપુરાણે જન્માભાવો નામૈકવિંશત્યધિકશતતમોઽધ્યાયઃ

આ રીતે શ્રીવરાહપુરાણમાં 'જન્મનો અભાવ' નામે એકસો એકવીસમો અધ્યાય પૂર્ણ થયો.

અથ કોકામુખમાહાત્મ્યમ્ ગુહ્યાનાં પરમં ગુહ્યં તચ્છૃણુષ્વ વસુન્ધરે

હવે કોકામુખનું મહાત્મ્ય કહું છું. હે વસુંધરા, ગુપ્તમાંથી પણ શ્રેષ્ઠ ગુપ્ત વાત સાંભળ.

અષ્ટમ્યાં ચ ચતુર્દ્દશ્યાં મૈથુનં યો ન ગચ્છતિ

જે મનુષ્ય અષ્ટમી કે ચતુર્દશી દિવસે સહવાસ કરતો નથી—

બાલ્યે વયસ્યપિ ચ યો મમ નિત્યમનુવ્રતઃ

અને જે બાળપણ કે યુવાનીમાં પણ હંમેશા મારી ભક્તિથી ચાલે છે—

આયાસે જીવતિ ન યઃ પ્રવિભાગી ગુણાન્વિતઃ

અને જે મુશ્કેલીમાં જીવતો હોય છતાં ભાગ પાડતો નથી, ગુણોથી યુક્ત છે—

વિકર્મ નાભિકુર્વીત કૌમારવ્રતસંસ્થિતઃ

યૌવનવ્રત પાળતો હોય અને ક્યારેય પાપકર્મ ન કરે—

મત્યા ચ નિઃસ્પૃહોઽત્યન્તં પરાર્થેષ્વસ્પૃહઃ સદા ઇમં ગુહ્યં વરારોહે દેવૈરપિ દુરાસદમ્

અને જે મનથી સંપૂર્ણ નિરલોભ છે, બીજાના માટે કદી ઈર્ષ્યા રાખતો નથી, હે સુન્દરી, આ રહસ્ય તો દેવતાઓ માટે પણ દુર્લભ છે.

તચ્છૃણુષ્વાનવદ્યાઙ્ગિ કથ્યમાનં મયાઽનઘે

હે નિર્દોષ અંગવાળી, હે પાપરહિતે, હું જે કહું છું તે ધ્યાનથી સાંભળ.

યે ન હિંસન્તિ ભૂતાનિ શુદ્ધાત્માનો દયાપરાઃ

જે જીવજંતુઓને હાનિ પહોંચાડતા નથી, જેમનું મન શુદ્ધ છે અને દયા ધરાવે છે—

મનસા ન ચલત્યેવ મમ વલ્લભતાં વ્રજેત્

એમનું મન કદી ડગતું નથી; તેઓ મારી પ્રિયતા પ્રાપ્ત કરે છે.

વરાહરૂપિણં દેવં પ્રત્યુવાચ વસુન્ધરા ।। 122.

વસુંધરાએ વરાહરૂપ ધરાવનારા દેવને પૂછ્યું.

એવં મે પરમં ગુહ્યં ત્વદ્ભક્ત્યા વક્તુમર્હસિ

આ રીતે, તારી ભક્તિના કારણે, તું મારા શ્રેષ્ઠ રહસ્ય સાંભળવા યોગ્ય છે.

ભદ્રકર્ણહ્રદં ચૈવ હિત્વા કોકાં પ્રશંસસિ

તમે ભદ્રકર્ણ હ્રદ છોડીને કોકામુખનું મહિમા ગાયો છો.

કેદારં ચ તતો મુક્ત્વા કિ કોકાં ચ પ્રશંસસિ

કેદાર પણ છોડીને કોકામુખનું જ કેમ સ્તુતિ કરો છો?

દુર્ગં મહાબલં મુક્ત્વા કિં વૈ કોકાં પ્રશંસસિ

મહાન કિલ્લો પણ છોડીને કોકામુખનું જ કેમ વખાણ કરો છો?

એકલિઙ્ગં તતો મુક્ત્વા કિં વા કોકાં પ્રશંસસિ

એકલિંગ પણ છોડીને કોકામુખનું જ કેમ વખાણ કરો છો?

વરાહરૂપી ભગવાન્પ્રત્યુવાચ વસુન્ધરામ્ એવમેતન્મહાભાગે યન્માં ત્વં ભીરુ ભાષસે

વરાહરૂપ ભગવાને વસુંધરાને ઉત્તર આપ્યો: 'હે મહાભાગ્યવતી, તું જે કહું છે, હે ભયભીત, એ સાચું છે.'