વરાહપુરાણમ્

કેચિદ્વિરૂપા દૃશ્યન્તે તતો દુઃખતરં નુ કિમ્

કેટલાંક લોકો વિકૃત દેખાય છે, એથી વધારે દુઃખ શું હોઈ શકે?

કેચિન્મૂકાશ્ચ દૃશ્યન્તે તતો દુઃખતરં નુ કિમ્ 116.

કેટલાંક લોકો મૌન રહે છે, એથી વધારે દુઃખ શું હોઈ શકે?

દરિદ્રો જાયતે દાતા તતો દુઃખતરં નુ કિમ્

દાતા માણસ ગરીબ ઘરમાં જન્મે, એથી વધારે દુઃખ શું હોઈ શકે?

એકા તુ દુર્ભગા તત્ર તતો દુઃખતરં નુ કિમ્

ત્યાં એક સ્ત્રી ખૂબ જ દુર્ભાગી હોય, એથી વધારે દુઃખ શું હોઈ શકે?

પાપકર્મરતા હ્યાસન્તતો દુઃખતરં નુ કિમ્

કેટલાંક લોકો પાપના કામોમાં જ મન લગાવે છે, એથી વધારે દુઃખ શું હોઈ શકે?

મામેવ ન પ્રપદ્યન્તે તતો દુઃખતરં નુ કિમ્

જે લોકો મારી શરણમાં આવતાં નથી, એથી વધારે દુઃખ શું હોઈ શકે?

સર્વભૂતાહિતં પાપં યત્ત્વયા પરિપૃચ્છિતમ્

તમે જે સર્વ જીવોને નુકસાન પહોંચાડતું પાપ પૂછ્યું છે,

તચ્છૃણુષ્વાનવદ્યાઙ્ગિ મમ કર્મવિનિશ્ચયમ્

હે નિર્દોષે, હવે મારા કર્મના નિશ્ચયને ધ્યાનથી સાંભળો.

યસ્ય બુદ્ધિર્વિજાયેત સ દુઃખાયોપજાયતે

જેને સમજણ થાય છે, તેને દુઃખ જન્મે છે.

શેષમન્નં સમશ્નાતિ તતઃ સૌખ્યતરં નુ કિમ્

જે બચેલું અન્ન ભોજન રૂપે સ્વીકારે છે, એથી વધારે સુખ શું હોઈ શકે?

કૃત્વા સાયાહ્નિકં કર્મ તતઃ સૌખ્યતરં નુ કિમ્

સાંજના સંસ્કાર પૂર્ણ કર્યા પછી, એથી વધારે સુખ શું હોઈ શકે?

યશ્ચાત્મા વૈ સમશ્નાતિ તતઃ સૌખ્યતરં નુ કિમ્ 116.

અને જે પોતાને સાચે માણે છે, એથી વધારે સુખ શું હોઈ શકે?

યેન કેનચિદ્દત્તેન તતઃ સૌખ્યતરં નુ કિમ્

જેને જે કોઈ આપે છે, તે સ્વીકારી આનંદ પામે, એથી વધારે સુખ શું હોઈ શકે?

પિતરો યસ્ય તૃપ્યન્તિ તતઃ સૌખ્યતરં નુ કિમ્

જેના પિતૃઓ તૃપ્ત થાય છે, એથી વધારે આનંદ શું હોઈ શકે?

અભિન્નમુખરાગેણ તતઃ સૌખ્યતરં નુ કિમ્

જેના મનમાં સૌના માટે એકસરખો પ્રેમ હોય, એથી વધારે આનંદ શું હોઈ શકે?

સમં પશ્યતિ યો દેવિ તતઃ સૌખ્યતરં નુ કિમ્

હે દેવી, જે બધાને સમાન જુએ છે, એથી વધારે આનંદ શું હોઈ શકે?

અહિંસોપરતઃ શુદ્ધઃ સ સુખાયોપજાયતે

જે હિંસા છોડે છે અને શુદ્ધ છે, એ સુખ માટે જન્મે છે.

યસ્ય ચિત્તં ન ગચ્છેત્તુ તતઃ સૌખ્યતરં નુ કિમ્

જેનું મન ક્યાંય ભટકે નહીં, એથી વધારે આનંદ શું હોઈ શકે?

લોષ્ટવત્પશ્યતે યસ્તુ તતઃ સૌખ્યતરં નુ કિમ્

જે બધું માટી સમાન જુએ છે, એથી વધારે આનંદ શું હોઈ શકે?

યસ્તુ પ્રાણાન્પ્રમુચ્યેત તતઃ સૌખ્યતરં નુ કિમ્

જે પોતાના પ્રાણ ત્યાગે છે, એથી વધારે આનંદ શું હોઈ શકે?

યસ્તુ જીવતિ સંતુષ્ટઃ સ સુખાયોપપદ્યતે

જે સંતોષથી જીવશે, એ સુખ માટે જન્મે છે.

યા તોષયતિ ભર્ત્તારં તતઃ સૌખ્યતરં નુ કિમ્ 116.

જે સ્ત્રી પતિને પ્રસન્ન કરે છે, એથી વધારે આનંદ શું હોઈ શકે?

નિગૃહીતેન્દ્રિયઃ પંચ તતઃ સૌખ્યતરં નુ કિમ્

જે પોતાના પાંચ ઇન્દ્રિયોને વશમાં રાખે છે, એથી વધારે આનંદ શું હોઈ શકે?

યસ્યેદં વિદિતં સર્વં તતઃ સૌખ્યતરં નુ કિમ્

જેને આ બધું જાણીતું છે, એથી વધારે આનંદ શું હોઈ શકે?

યસ્તુ પ્રાણાન્પ્રમુચ્યેત તતઃ સૌખ્યતરં નુ કિમ્

જે પોતાના પ્રાણ ત્યાગે છે, એથી વધારે આનંદ શું હોઈ શકે?

દેવતેવ સદા પશ્યેત્તતઃ સૌખ્યતરં નુ કિમ્

જે હંમેશા દેવતા જેવું જુએ છે, એથી વધારે આનંદ શું હોઈ શકે?

અનન્યમાનસો ભૂત્વા તતઃ સૌખ્યતરં નુ કિમ્

જેનું મન એકાગ્ર બને છે, એથી વધારે આનંદ શું હોઈ શકે?

તસ્યાહં ન પ્રણશ્યામિ સ ચ મે ન પ્રણશ્યતિ સર્વલોકહિતાર્થાય યન્માં ત્વં પરિપૃચ્છસિ

તે માટે હું કદી નાશ પામતો નથી અને તે પણ મારા માટે નાશ પામતો નથી. હે દેવી, તું સર્વલોકના હિત માટે મને જે પૂછે છે, તે માટે.

ઇતિ શ્રીવરાહપુરાણે સુખદુઃખનિરૂપણં નામ ષોડશાધિકશતતમોઽધ્યાયઃ

આ રીતે શ્રીવરાહપુરાણમાં સુખ-દુઃખના નિરૂપણ નામે એકસો સોળમો અધ્યાય પૂર્ણ થયો.