વરાહપુરાણમ્

નાહં દાનસહસ્રેણ નાહં યજ્ઞશતૈરપિ

હું દાનના હજાર પ્રયોગોથી કે યજ્ઞના સો પ્રયોગોથી પણ પ્રાપ્ત થતો નથી.

એકચિત્તં સમાધાય યો માં જાનાતિ માધવિ

પણ, માધવી, જે એકાગ્ર મનથી મને ઓળખે છે—

યચ્ચ પૃચ્છસિ માં ભદ્રે કર્મ સ્વર્ગસુખાવહમ્

અને, ભદ્રે, તું મને જે પૂછે છે, એ કર્મ સ્વર્ગનું સુખ આપે છે.

યે નમસ્યતિ માં નિત્યં પુરુષા બહુચેતસઃ

જે લોકો અનેક વિચારો ધરાવતાં છતાં પણ રોજ મને નમસ્કાર કરે છે,

યસ્ય ચિત્તં ન નશ્યેત મમ ભક્તિવ્યવસ્થિતમ્

જેનુ મન મારી ભક્તિમાં સ્થિર રહે છે અને કદી ડગતું નથી—

તે મામેવ પ્રપશ્યન્તિ મયિ ભક્તિપરાયણાઃ

એવા ભક્તિ પરાયણ લોકો મને સાચા અર્થમાં જુએ છે.

ઇચ્છયાઽપિ ભવેદ્ભદ્રે સ્વર્ગે વસતિ સુન્દરિ

માત્ર ઇચ્છાથી પણ, સુંદરિ, સ્વર્ગમાં નિવાસ મળે છે.

યાનિ કર્માણિ કુર્વન્તુ માં પ્રપશ્યન્તિ માધવિ 115.

માધવી, તેઓ જે કર્મ કરે છે, તેમાં મને જ જુએ છે.

દ્વાદશ્યામુપવાસં તુ યે ચ કુર્વન્તિ તે નરાઃ

જે પુરુષો દ્વાદશીનો ઉપવાસ કરે છે—

કૃત્વા ચૈવોપવાસં પ્રગૃહ્ય ચૈવ જલાઞ્જલિમ્

ઉપવાસ કરીને અને હાથમાં પાણી લઈ,

યાવન્તો બિન્દવઃ કિંચિત્પતન્ત્યેવાઞ્જલેર્જલાત્

જેટલા પાણીના ટીપાં એ અંજલિમાંથી પડે છે—

અથ ચૈવ તુ દ્વાદશ્યાં પુરુષા ધર્મવાદકાઃ

પછી, બારમો દિવસ આવે ત્યારે, જે પુરુષો ધર્મને માનતા હોય છે—

પાણ્ડુરૈશ્ચૈવ પુષ્પૈશ્ચ મૃષ્ટૈર્ધૂપૈસ્તુ ધૂપયેત્

—તેઓએ ફિક્કા રંગના અને સારી રીતે ધોઈેલા ફૂલો, તથા સુગંધિત ધૂપ અર્પણ કરવા જોઈએ.

દત્ત્વા શિરસિ પુષ્પાણિ ઇમં મન્ત્રમુદીરયેત્

ફૂલો માથા પર મૂકી, પછી આ મંત્ર બોલવો જોઈએ:

સુમાન્યઃ સુમના ગૃહ્ય પ્રીયતાં ભગવાન્હરિઃ

"ભગવાન હરિ, કૃપા કરીને આ સુંદર ફૂલો અને મારી શુદ્ધ ભાવના સ્વીકારો."

નમોઽસ્તુ વિષ્ણવે વ્યક્તાવ્યક્તગન્ધિગન્ધાન્સુગન્ધાન્વા ગૃહ્ણ ગૃહ્ણ નમો ભગવતે વિષ્ણવે શ્રુત્વા પ્રત્યાગતમાધારસવનં પતયે ભવં પ્રવિષ્ટં મે ધૂપ ધૂપનં ગૃહ્ણાતુ મે ભગવાનચ્યુતઃ

"વિષ્ણુને વંદન! પ્રભુ, દેખાતા અને અદેખાતા બંને પ્રકારની સુગંધો સ્વીકારો. ફરીથી વંદન, ભગવાન વિષ્ણુને! તમે સાંભળી, પાછા આવી, સોમયજ્ઞના સ્વામી તરીકે પ્રવેશી, મારા ધૂપનું આ અર્પણ ભગવાન અચ્યુત સ્વીકાર કરે."

શ્રુત્વા ચૈવં ચ શાસ્ત્રાણિ યો મામેવ તુ કારયેત્

અને જે કોઈ આ શાસ્ત્રો સાંભળી મારા માટે આ પ્રમાણે કરાવે છે—

એતત્તે કથિતં દેવિ શ્રેષ્ઠં ચૈવ મમ પ્રિયમ્ 115.

હે દેવી, હું તને મારી સૌથી શ્રેષ્ઠ અને પ્રિય વાત કહી દીધી.

શ્યામાકં સ્વસ્તિકં ચૈવ ગોધૂમં મુદ્ગકં તથા

શ્યામાક, સ્વસ્તિક, ઘઉં અને મુગ—

એતાનિ યસ્તુ ભુઞ્જીત મમ કર્મપરાયણઃ

જે કોઈ મારા કર્મોમાં તત્પર રહીને આ અન્ન ખાય છે—

બ્રાહ્મણસ્ય તુ વક્ષ્યામિ શૃણુ કર્મ વસુન્ધરે

હવે, હે વસુધા, હું બ્રાહ્મણના કર્તવ્ય કહું છું, સાંભળ.

ષટ્કર્મનિરતો ભૂત્વા અહઙ્કારવિવર્જ્જિતઃ

છહ કર્મોમાં તત્પર અને અહંકારથી રહિત—

મમ કર્મસમાયુક્તઃ પૈશુન્યેન વિવર્જિતઃ

મારા નિર્ધારિત કર્મોમાં જોડાયેલો અને પરનિંદાથી દૂર—

એતદ્વૈ બ્રહ્મણઃ કર્મ એકચિત્તો જિતેન્દ્રિયઃ

બ્રાહ્મણનું કર્તવ્ય એ છે કે, મન એકાગ્ર રાખે અને ઇન્દ્રિયોને વશમાં રાખે.

ક્ષત્રિયાણાં પ્રવક્ષ્યામિ મમ કર્મસુ તિષ્ઠતામ્

હવે હું કહું છું કે જે ક્ષત્રિય મારા આદેશમાં રહે છે, તેમના કર્તવ્ય શું છે.

દાનશૂરશ્ચ કર્મજ્ઞો યજ્ઞેષુ કુશલઃ શુચિઃ

દાતાર, બહાદુર, કર્મમાં nipુણ, યજ્ઞોમાં કુશળ અને શુદ્ધ—

અલ્પભાષી ગુણજ્ઞશ્ચ નિત્યં ભાગવતપ્રિયઃ

ઓછું બોલનાર, ગુણને ઓળખનાર અને હંમેશાં ભાગવતપ્રેમી—

અભ્યુત્થાનાદિકુશલઃ પૈશુન્યેન વિવર્જિતઃ 115.

પ્રયત્ન અને સંબંધિત કાર્યોમાં nipુણ, અને પરનિંદાથી દૂર—

ભજતે મમ યો નિત્યં મમ લોકાય ગચ્છતિ

જે કોઈ હંમેશાં મને આ રીતે ભજે છે, તે મારા લોકમાં જાય છે.