પુનશ્ચ રાવણો રક્ષઃ ક્ષયિતં સ્વેન તેજસા
પછી રાવણ નામનો રાક્ષસ પણ, તમારા જ તેજથી વિનાશ પામ્યો હતો.
ન ચ જાનામ્યહં દેવ તવ કિંચિદ્વિચેષ્ટિતમ્
હે દેવ, તમારી લિલાઓ વિષે મને કંઈ જ ખબર નથી.
સૃષ્ટ્વા કિમાદિશઃ સર્વાં ન પ્રાજ્ઞાયત કિંચન
તમે બધું સર્જ્યા પછી શું આજ્ઞા આપી હતી, એ પણ કોઈને સમજાયું નહીં.
અંશવશ્ચન વિદ્યન્તે ન નક્ષત્રા ન વા ગ્રહાઃ
ત્યાં કોઈ કિરણો નહોતા, કોઈ તારાઓ નહોતા, અને કોઈ ગ્રહો પણ નહોતા.
શનૈશ્ચરો બુધો નાત્ર ન ચેન્દ્રો ધનદો યમઃ
શનિ, બુધ, ઇન્દ્ર, કુબેર કે યમ અહીં નહોતા.
વર્જયિત્વાત્ર ત્રીન્દેવાન્ બ્રહ્મવિષ્ણુમહેશ્વરાન્ 113.
અહીં માત્ર ત્રણ દેવતાઓ—બ્રહ્મા, વિષ્ણુ અને મહેશ—જ હાજર હતા, બીજું કોઈ નહોતું.
ગત્વા ચ શરણં દેવી દૈન્યં વદતિ માધવી
શરણમાં આવીને, માધવી દેવી વિનમ્રતાથી બોલી.
સપર્વતવનૈઃ સાર્દ્ધં માં તારય પિતામહ
હે પિતામહ, પર્વતો અને વનો સાથે મને પણ ઉગારજો.
મુહુર્તં ધ્યાનમાસ્થાય પૃથિવીં તામુવાચ હ
થોડો સમય ધ્યાનમાં બેસીને, તેમણે પૃથ્વીને સંબોધી હતી.
લોકનાથં સુરશ્રેષ્ઠમાદિકર્ત્તારમઞ્જસા
તે ભગવાન સર્વલોકના સ્વામી, દેવોમાં શ્રેષ્ઠ અને સર્વપ્રથમ સર્જનહાર છે.
સર્વેષામેવ નઃ કાર્યં યચ્ચ કિઞ્ચિત્પ્રવર્ત્તતે
અમામાંથી કોઈનું પણ જે કાર્ય થાય છે, એ બધું એમનું જ છે.
અનન્તશયને દેવં શયાનં યોગશાયિનમ્
જે ભગવાન અનંત શય્યા પર યોગનિદ્રામાં વિશ્રામ કરે છે.
કૃતાઞ્જલિપુટા દેવી પ્રસાદયતિ માધવમ્ અહં ભારસમાયુક્તા બ્રહ્માણં શરણઙ્ગતા
દેવી જોડેલા હાથથી માધવને વિનંતી કરે છે: 'હું ભારથી પીડાયેલી છું અને બ્રહ્માના શરણમાં આવી છું.'
પ્રત્યાખ્યાતા ભગવતા તેનાપ્યુક્તમિદં વચઃ
ભગવાને અસ્વીકાર કર્યા પછી, તેમણે આ શબ્દો કહ્યા.
સ ત્વાં તારયિતું શક્તો મગ્નાસિ યદિ સાગરે
જો તમે સમર્થ હોવ તો, મને આ મહાસાગરમાં ડૂબેલા મને ઉગારી શકો છો.
ભક્ત્યા ત્વાં શરણં યામિ પ્રસીદ મમ માધવ 113.
હું ભક્તિપૂર્વક તમારી શરણે આવ્યો છું; હે માધવ, મારા પર કૃપા કરો.
વાસવો વરુણશ્ચાસિ હ્યગ્નિર્મારુત એવ ચ
તમે ઇન્દ્ર છો, તમે વરુણ છો, તમે અગ્નિ છો અને તમે વાયુ પણ છો.
મત્સ્યઃ કૂર્મ્મો વરાહશ્ચ નરસિંહોઽસિ વામનઃ
તમે માછલી સ્વરૂપ, કચ્છપ, વર્હા, નરસિંહ અને વામન સ્વરૂપ પણ છો.
એવં પશ્યસિ યોગેન શ્રૂયતે ત્વં મહાયશાઃ
આ રીતે, તમે યોગ દ્વારા દર્શાવવામાં આવો છો; હે મહાપ્રસિદ્ધ, તમારું શ્રવણ થાય છે.
પૃથિવી વાયુરાકાશમાપોજ્યોતિશ્ચ પઞ્ચમમ્
પૃથ્વી, વાયુ, આકાશ, પાણી અને પાંચમું અગ્નિ—
સગ્રહાણિ ચ ઋક્ષાણિ કલાકાષ્ઠામુહૂર્ત્તકાઃ
ગ્રહો અને તારાઓ સાથે, સમયના વિભાગો જેમ કે કળા, કાષ્ઠા અને મુહૂર્ત—all
સગ્રહા યે ચ નક્ષત્રા કલા કાલમુહૂર્ત્તકાઃ
ગ્રહો અને તે તારાઓ સાથે, સમયના વિભાગો જેમ કે કળા, કાળ અને મુહૂર્ત—all
માસઃ પક્ષમહોરાત્રમૃતુઃ સંવત્સરાણ્યપિ
માસ, પખવાડિયા, દિવસ-રાત, ઋતુઓ અને વર્ષ—all
કલા કાષ્ઠાપિ ષણ્માસાઃ ષડ્રસાશ્ચાપિ સંયમઃ
કળા, કાષ્ઠા, છ મહિના અને છ ઋતુઓ—all તમારાથી નિયંત્રિત છે.
ત્વં મેરુર્મન્દરો વિન્ધ્યો મલયો દર્દુરો ભવાન્
તમે મેરુ, મન્દર, વિંધ્ય, મલય અને દર્ધુર પર્વતો પણ છો.
ધનુષાં ચ પિનાકોઽસિ સાંખ્યયોગોઽસિ ચોત્તમઃ 113.
ધનુષ્યોમાં તમે પિનાક છો; તમે શ્રેષ્ઠ સાંખ્ય અને યોગ પણ છો.
સંક્ષિપ્તશ્ચૈવ વિસ્તારો ગોપ્તા યજ્ઞશ્ચ શશ્વતઃ
સંકોચ અને વિસ્તરણ, રક્ષક અને શાશ્વત યજ્ઞ—all તમે જ છો.
વેદાનાં સામવેદોઽસિ સાઙ્ગોપાઙ્ગો મહાવ્રતઃ
વેદોમાં તમે સામવેદ છો, તેના અંગો અને ઉપાંગો સાથે, મહાવ્રત સ્વરૂપ.
અમૃતં સૃજસે વિષ્ણો યેન લોકાનધારયત્
હે વિષ્ણુ, તમે અમૃત ઉત્પન્ન કરો છો, જેના દ્વારા તમે લોકોએ ધારો છો.
ધેયાધેયં જગત્સર્વં યચ્ચ કિંચિત્ પ્રવર્ત્તતે
આ સમગ્ર જગત, ધ્યાન કરવાનું અને ન કરવાનું, અને જે કશું ચાલે છે—બધું