વરાહપુરાણમ્

ઇતિ શ્રીવરાહપુરાણે શ્વેતવિનીતાશ્વોપાખ્યાને નવનીતધેનુદાનમાહાત્મ્યંનામ સપ્તાધિકશતતમોઽધ્યાયઃ

આ રીતે શ્રીવરાહપુરાણના શ્વેતવિનીતાશ્વ કથામાં નવનીતગાય દાનના મહિમા નામે એકસો સાતમો અધ્યાય પૂર્ણ થાય છે.

અથ લવણધેનુદાનમાહાત્મ્યમ્ લવણધેનું પ્રવક્ષ્યામિ તાં નિબોધ નૃપોત્તમ

હવે લવણગાય દાનના મહિમા વિશે કહું છું, એ લવણગાય શું છે તે હું સમજાવું છું, હે શ્રેષ્ઠ રાજા, ધ્યાનથી સાંભળો.

અનુલિપ્તે મહીપૃષ્ઠે કૃષ્ણાજિનકુશોત્તરે

સુગંધિત માટીથી લિપેલા જમીન પર, કાળાં મૃગચર્મ અને કુશ ઘાસ ઉપર પાથરવું.

વત્સં ચતુર્ભી રાજેન્દ્ર ઇક્ષુપાદાંશ્ચ કારયેત્

હે રાજાધિરાજ, ચાર પગવાળો વાછરડો બનાવવો અને તેના ખુરા ઈખના બનાવવાના.

મુખં ગુડમયં તસ્યા દન્તાઃ ફલમયા નૃપ નેત્રે રત્નમયે કુર્યાત્કર્ણૌ પત્રમયૌ તથા

એ વાછરડાનું મોઢું ગોળનું, દાંત ફળના, આંખો રત્નના અને કાન પાંદડાંના બનાવવાના, હે રાજા.

સૂત્રપુચ્છાં તામ્રપૃષ્ઠાં દર્ભરોમાં પયસ્વિનીમ્

પૂછ સૂટાની, પીઠ તાંબાની, વાળ કુશના અને દૂધ આપતી એવી બનાવવી.

સુગન્ધપુષ્પધૂપૈશ્ચ પૂજયિત્વા વિધાનતઃ

સુગંધિત ફૂલો અને ધૂપથી યોગ્ય રીતે પૂજા કરવી.

નક્ષત્રગ્રહપીડાં ચ સર્વકાલં પ્રદાપયેત્

નક્ષત્ર અને ગ્રહોની પીડા દૂર થાય એ રીતે સર્વ સમયે દાન કરવું.

દ્વિજાય સાધુવૃત્તાય વેદવેદાઙ્ગવેદિને

સારા વર્તનવાળા, વેદ અને તેના અંગો જાણતા એવા દ્વિજને આપવી.

વેદવેદાઙ્ગવિદુષે શ્રોત્રિયાયાહિતાગ્નયે

વેદ અને તેના અંગો જાણનારા, શ્રોત્રિય અને અગ્નિમાં હવન કરનારા બ્રાહ્મણને આપવી.

ઇષ્ટ્વા ચૈવં ચ મન્ત્રં તુ પુચ્છદેશોપવિશ્ય ચ 108.

પૂજા અને મંત્રોચ્ચાર કર્યા પછી, પૂંછડાની બાજુએ બેસી વિધિ કરવી.

આચ્છાદ્ય વસ્ત્રયુગ્મેન દક્ષિણાં કમ્બલં દદેત્

એ ગાયને બે વસ્ત્રથી ઢાંકી, દક્ષિણામાં એક કમ્બળ આપવું.

બ્રાહ્મણં પૂજ્ય વિધિવત્પૂર્વોક્તવિધિના નૃપ

પહેલાં જણાવેલી રીત પ્રમાણે બ્રાહ્મણની યોગ્ય રીતે પૂજા કરવી, હે રાજા.

ઇમં મન્ત્રં સમુચ્ચાર્ય તતસ્તાં પ્રતિપાદયેત્

આ મંત્ર બોલીને, પછી તેને અર્પણ કરવી.

રસજ્ઞા સર્વભૂતાનાં સર્વદેવનમસ્કૃતા

તે સર્વ જીવોમાં સ્વાદ જાણનારી છે અને બધા દેવતાઓએ તેને માન આપ્યો છે.

દત્ત્વા ધેનું તુ લવણેનૈકાહં ચૈવ તિષ્ઠતિ

લવણ સાથે ગાય આપી, પછી એક દિવસ ત્યાં રહેવું.

સહસ્રેણ શતેનાથ સ્વશક્ત્યા કનકેન તુ

હજારમાં કે સોથી, અથવા પોતાની શક્તિ પ્રમાણે સોનાથી આપવું.

ય ઇદં શૃણુયાદ્ભક્ત્યા શ્રાવયેદ્વાપિ માનવઃ

જે મનુષ્ય ભક્તિપૂર્વક આ સાંભળે છે અથવા બીજાને સંભળાવે છે,

ઇતિ શ્રીવરાહપુરાણે શ્વેતવિનીતાશ્વોપાખ્યાને લવણધેનુમાહાત્મ્યં નામ અષ્ટાધિકશત તમોઽધ્યાયઃ

આ રીતે શ્રીવરાહપુરાણના શ્વેતવિનીતાશ્વોપાખ્યાનમાં લવણગાયના મહિમાનું એકસો આઠમું અધ્યાય પૂરું થાય છે.

અથ કાર્પાસધેનુદાનમાહાત્મ્યમ્ અથાતઃ સમ્પ્રવક્ષ્યામિ ધેનું કાર્પાસકીં નૃપ

હવે કાપડની ગાય દાનના મહિમા વિશે કહું છું, રાજા, હું કાપડની ગાયનું વર્ણન કરું છું.

વિષુવે ત્વયને પુણ્યે યુગાદિગ્રહણે તથા

સૂર્યના ઉત્તરાયણ કે દક્ષિણાયણ સમયે, શુભ સંયોગે અને યુગના આરંભે,

નૃણાં ચ ગ્રહપીડાસુ દુઃસ્વપ્નાદ્ભુતદર્શને

અને જ્યારે ગ્રહો દુઃખ આપે, ખરાબ સ્વપ્ન આવે કે અજાણી વાતો દેખાય ત્યારે,

ગોમયેનોપલિપ્તાયાં દર્ભાનાસ્તીર્ય વૈ તિલાન્

ગાયને ગોમયથી લપેટી, તેના પર દરભા ઘાસ અને તલ છાંટવા.

ધૂપદીપાદિનૈવેદ્યૈઃ પૂજયેચ્ચ વિમત્સરઃ

ધૂપ, દીવો અને ભોજનથી, ઈર્ષ્યા વિના પૂજા કરવી.

ભારેણ ચાધમા પ્રોક્તા વિત્તશાઠ્યં વિવર્જયેત્ ।। ચતુર્થાંશેન વત્સં તુ કલ્પયિત્વા વિધાનતઃ

વજનથી આપેલી સૌથી નીચી માનવામાં આવે છે; સંપત્તિમાં છેતરપિંડી ન કરવી. નિયમ મુજબ વાછરડું ચોથા ભાગ જેટલું બનાવવું.

કર્ત્તવ્યા રુક્મશૃઙ્ગી તુ રજતસ્ય ખુરાન્વિતા

તેને સોનાની શિંગ અને ચાંદીના ખુરાવાળી બનાવવી.

ઇત્યેવં સર્વસમ્પૂર્ણા કૃત્વા શ્રદ્ધાસમન્વિતઃ

આ રીતે સર્વ રીતે પૂર્ણ બનાવી, શ્રદ્ધાપૂર્વક તૈયાર કરવી.

દદ્યાદ્ધેનું ચર્મપાણિઃ પ્રયતઃ શ્રદ્ધયાન્વિતઃ

પોતાના હાથથી, શ્રમ અને શ્રદ્ધા સાથે ગાય દાન આપવી.

યયા દેવગણઃ સર્વસ્ત્વયા હીનો ન વર્ત્તતે 109.

જેના દ્વારા બધા દેવતાઓ ટકે છે; તારા વિના કોઈ રહેતું નથી.