વરાહપુરાણમ્

નવનીતસ્તનીં રાજન્નિક્ષુપાદાં પ્રકલ્પયેત્

હે રાજા, એના સ્તન મખણથી અને પગ ઉકાળથી બનાવો.

સ્વર્ણશૃઙ્ગીં રૌપ્યખુરાં પંચરત્નસમન્વિતામ્

સોનાની સિંગ, ચાંદીના ખુરા અને પાંચ રત્નોથી શોભિત એવી ગાય બનાવો.

આચ્છાદ્ય વસ્ત્રયુગ્મેન ગન્ધપુષ્પૈરલંકૃતામ્

બે કપડાંથી ઢાંકી અને સુગંધિત ફૂલો વડે શણગાર કરો.

મન્ત્રાસ્ત એવ જપ્તવ્યાઃ સર્વધેનુષુ યે સ્મૃતાઃ

બધી ગાય માટે જે મંત્રો કહેવામાં આવ્યા છે, એ જ અહીં પણ બોલવા.

ઉત્પન્નં દિવ્યમમૃતં નવનીતમિદં શુભમ્ 107.

આ તાજું મખણ સ્વર્ગીય અમૃત સમાન અને શુભ છે.

એવમુચ્ચાર્ય તાં દદ્યાદ્બ્રાહ્મણાય કુટુમ્બિને

આ રીતે મંત્ર ઉચ્ચારીને, એ ગાયને કુટુંબવાળાં બ્રાહ્મણને આપવી.

હવિરેવં રસં ચૈવ વિપ્રવર્યસ્ય ભૂપતે

હવે, એ યજ્ઞનો હવન અને રસ પણ એ શ્રેષ્ઠ બ્રાહ્મણને આપવો, રાજા.

યઃ પ્રપશ્યતિ તાં ધેનું દીયમાનાં નરોત્તમ

જે કોઈ એ ગાય આપતી વખતે જુએ છે, હે શ્રેષ્ઠ મનુષ્ય,

પિતૃભિઃ પૂર્વજૈઃ સાર્દ્ધં ભવિષ્યદ્ભિશ્ચ માનવઃ

એ મનુષ્ય પોતાના પૂર્વજ અને સંતાનો સાથે,

ય ઇદં શૃણુયાદ્ભક્ત્યા શ્રાવયેદ્વાપિ માનવઃ

જે આ વાત શ્રદ્ધાથી સાંભળે છે અથવા બીજાને સંભળાવે છે, એ મનુષ્ય,

ઇતિ શ્રીવરાહપુરાણે શ્વેતવિનીતાશ્વોપાખ્યાને નવનીતધેનુદાનમાહાત્મ્યંનામ સપ્તાધિકશતતમોઽધ્યાયઃ

આ રીતે શ્રીવરાહપુરાણના શ્વેતવિનીતાશ્વ કથામાં નવનીતગાય દાનના મહિમા નામે એકસો સાતમો અધ્યાય પૂર્ણ થાય છે.

અથ લવણધેનુદાનમાહાત્મ્યમ્ લવણધેનું પ્રવક્ષ્યામિ તાં નિબોધ નૃપોત્તમ

હવે લવણગાય દાનના મહિમા વિશે કહું છું, એ લવણગાય શું છે તે હું સમજાવું છું, હે શ્રેષ્ઠ રાજા, ધ્યાનથી સાંભળો.

અનુલિપ્તે મહીપૃષ્ઠે કૃષ્ણાજિનકુશોત્તરે

સુગંધિત માટીથી લિપેલા જમીન પર, કાળાં મૃગચર્મ અને કુશ ઘાસ ઉપર પાથરવું.

વત્સં ચતુર્ભી રાજેન્દ્ર ઇક્ષુપાદાંશ્ચ કારયેત્

હે રાજાધિરાજ, ચાર પગવાળો વાછરડો બનાવવો અને તેના ખુરા ઈખના બનાવવાના.

મુખં ગુડમયં તસ્યા દન્તાઃ ફલમયા નૃપ નેત્રે રત્નમયે કુર્યાત્કર્ણૌ પત્રમયૌ તથા

એ વાછરડાનું મોઢું ગોળનું, દાંત ફળના, આંખો રત્નના અને કાન પાંદડાંના બનાવવાના, હે રાજા.

સૂત્રપુચ્છાં તામ્રપૃષ્ઠાં દર્ભરોમાં પયસ્વિનીમ્

પૂછ સૂટાની, પીઠ તાંબાની, વાળ કુશના અને દૂધ આપતી એવી બનાવવી.

સુગન્ધપુષ્પધૂપૈશ્ચ પૂજયિત્વા વિધાનતઃ

સુગંધિત ફૂલો અને ધૂપથી યોગ્ય રીતે પૂજા કરવી.

નક્ષત્રગ્રહપીડાં ચ સર્વકાલં પ્રદાપયેત્

નક્ષત્ર અને ગ્રહોની પીડા દૂર થાય એ રીતે સર્વ સમયે દાન કરવું.

દ્વિજાય સાધુવૃત્તાય વેદવેદાઙ્ગવેદિને

સારા વર્તનવાળા, વેદ અને તેના અંગો જાણતા એવા દ્વિજને આપવી.

વેદવેદાઙ્ગવિદુષે શ્રોત્રિયાયાહિતાગ્નયે

વેદ અને તેના અંગો જાણનારા, શ્રોત્રિય અને અગ્નિમાં હવન કરનારા બ્રાહ્મણને આપવી.

ઇષ્ટ્વા ચૈવં ચ મન્ત્રં તુ પુચ્છદેશોપવિશ્ય ચ 108.

પૂજા અને મંત્રોચ્ચાર કર્યા પછી, પૂંછડાની બાજુએ બેસી વિધિ કરવી.

આચ્છાદ્ય વસ્ત્રયુગ્મેન દક્ષિણાં કમ્બલં દદેત્

એ ગાયને બે વસ્ત્રથી ઢાંકી, દક્ષિણામાં એક કમ્બળ આપવું.

બ્રાહ્મણં પૂજ્ય વિધિવત્પૂર્વોક્તવિધિના નૃપ

પહેલાં જણાવેલી રીત પ્રમાણે બ્રાહ્મણની યોગ્ય રીતે પૂજા કરવી, હે રાજા.

ઇમં મન્ત્રં સમુચ્ચાર્ય તતસ્તાં પ્રતિપાદયેત્

આ મંત્ર બોલીને, પછી તેને અર્પણ કરવી.

રસજ્ઞા સર્વભૂતાનાં સર્વદેવનમસ્કૃતા

તે સર્વ જીવોમાં સ્વાદ જાણનારી છે અને બધા દેવતાઓએ તેને માન આપ્યો છે.

દત્ત્વા ધેનું તુ લવણેનૈકાહં ચૈવ તિષ્ઠતિ

લવણ સાથે ગાય આપી, પછી એક દિવસ ત્યાં રહેવું.

સહસ્રેણ શતેનાથ સ્વશક્ત્યા કનકેન તુ

હજારમાં કે સોથી, અથવા પોતાની શક્તિ પ્રમાણે સોનાથી આપવું.

ય ઇદં શૃણુયાદ્ભક્ત્યા શ્રાવયેદ્વાપિ માનવઃ

જે મનુષ્ય ભક્તિપૂર્વક આ સાંભળે છે અથવા બીજાને સંભળાવે છે,

ઇતિ શ્રીવરાહપુરાણે શ્વેતવિનીતાશ્વોપાખ્યાને લવણધેનુમાહાત્મ્યં નામ અષ્ટાધિકશત તમોઽધ્યાયઃ

આ રીતે શ્રીવરાહપુરાણના શ્વેતવિનીતાશ્વોપાખ્યાનમાં લવણગાયના મહિમાનું એકસો આઠમું અધ્યાય પૂરું થાય છે.