વરાહપુરાણમ્

બ્રાહ્મણશ્ચ ત્રિરાત્રં તુ મધુપાયસસંયુતમ્

અને બ્રાહ્મણ ત્રણ રાત સુધી મધ અને દૂધ મિશ્રિત પાન કરે છે,

યત્ર નદ્યો મધુવહા યત્ર પાયસકર્દમાઃ

જ્યાં નદીઓમાંથી મધ વહે છે અને કાદવ દૂધનું બનેલું છે,

તત્ર ભોગાનથો ભુઙ્ક્તે બ્રહ્મલોકં સ ગચ્છતિ

ત્યાં તે સર્વ સુખો ભોગવે છે અને બ્રહ્મલોકને પામે છે.

સ ભુક્ત્વા વિપુલાન્ભોગાન્વિષ્ણુલોકં સ ગચ્છતિ 104.

વિશાળ સુખો ભોગવી, પછી તે વિષ્ણુલોકને પામે છે.

નયતે વિષ્ણુસાયુજ્યં મધુધેનુપ્રદાનતઃ સર્વપાપવિનિર્મુક્તો વિષ્ણુલોકં સ ગચ્છતિ

મધવાળી ગાયનું દાન આપવાથી, સર્વ પાપોથી મુક્ત થઈ, તે વિષ્ણુમાં એકરૂપ થાય છે અને વિષ્ણુલોકને પામે છે.

ઇતિ શ્રીવરાહપુરાણે શ્વેતવિનીતાશ્વોપાખ્યાને મધુધેનુમાહાત્મ્યં નામ ચતુરધિકશતતમોઽધ્યાયઃ

આ રીતે શ્રીવરાહપુરાણમાં શ્વેત અને વિનીતાશ્વની કથા અંતર્ગત 'મધુધેનુ મહાત્મ્ય' નામે ચૌસઠમો અધ્યાય પૂર્ણ થયો.

અથ ક્ષીરધેનુદાનવિધિઃ ક્ષીરધેનું પ્રવક્ષ્યામિ તાં નિબોધ નરાધિપ

હવે દૂધવાળી ગાયના દાનની વિધિ કહું છું, હે રાજા, ધ્યાનથી સાંભળો.

ગોચર્મમાત્રમાનેન કુશાનાસ્તીર્ય સર્વતઃ

ગાયની ચામડી જેટલી જગ્યા પર સર્વત્ર કુશ ઘાસ પાથરવી.

તત્ર કૃત્વા કુણ્ડલિકાં ગોમયેન સુવિસ્તૃતામ્

ત્યાં ગોમયથી વિશાળ ગોળ વેદિકા તૈયાર કરવી.

સુવર્ણમુખશૃઙ્ગાણિ ચન્દનાગુરુકાણિ ચ

સોનાની શિંગોવાળી, ચંદન અને અગરથી સુશોભિત.

મુખં ગુડમયં તસ્યા જિહ્વાં શર્કરયા તથા

એનું મોઢું ગોળથી બનેલું અને જીભ પણ ખાંડની.

ઇક્ષુપાદાં દર્ભરોમાં સિતકમ્બલસંવૃતામ્

પગો ઈખના, વાળ દર્ભના અને સફેદ ઓઢણીમાં લપેટેલી.

પુચ્છં ચ નૃપશાર્દૂલ નવનીતમયસ્તનીમ્

પુછડી અને તાજું મખાણ ભરેલા સ્તનવાળી, હે રાજા.

ચત્વારિ તિલપાત્રાણિ ચતુર્દિક્ષ્વપિ વિન્યસેત્

ચારેય દિશામાં તલથી ભરેલા ચાર વાસણ મૂકો.

ધૂપદીપાદિકં કૃત્વા બ્રાહ્મણાય નિવેદયેત્ 105.

ધૂપ અને દીવો કરી, બ્રાહ્મણને અર્પણ કરો.

પાદુકોપાનહૌ છત્રં દત્ત્વા દાનં સમર્પયેત્

પગપાટા, ચંપલ અને છત્ર આપી દાન સમર્પણ કરો.

આપ્યાયસ્વેતિ મન્ત્રેણ વેદોક્તેન વિધાનતઃ

'આપ્યાયસ્વ' મંત્રથી, જેમ વેદોમાં કહ્યું છે, વિધિપૂર્વક કરો.

આપ્યાયસ્વેતિ મન્ત્રેણ ક્ષીરધેનું પ્રસાદયેત્

'આપ્યાયસ્વ' મંત્રથી, દૂધ આપતી ગાયને પ્રસન્ન કરો.

દીયમાનાં પ્રપશ્યન્તિ તે યાન્તિ પરમાં ગતિમ્

જે આપવું જોવે છે, તે સર્વોચ્ચ અવસ્થાને પામે છે.

દત્વા ધેનું મહારાજ શૃણુ તસ્યાપિ યત્ફલમ્

મહારાજા, ગાયનું દાન આપ્યા પછી તેનું ફળ સાંભળો.

પિત્રાદિભિશ્ચ સહિતો બ્રહ્મણો ભવનં વ્રજેત્

પિતૃઓ અને બીજા સાથે, તે બ્રહ્માના લોકમાં જાય છે.

ક્રીડિત્વા સુચિરં કાલં વિષ્ણુલોકં સ ગચ્છતિ

દીર્ઘ સમય આનંદ માણીને, પછી તે વિષ્ણુના લોકમાં જાય છે.

ગીતવાદિત્રનિર્ઘોષૈરપ્સરોભિશ્ચ સેવિતે

ગીત અને વાદ્યના સ્વરે, અપ્સરાઓની સેવા મળે છે.

યં ઇમં શૃણુયાદ્રાજન્પઠેદ્વા ભક્તિભાવતઃ

હે રાજન, જે ભક્તિથી આ સાંભળે કે વાંચે,

ઇતિ શ્રીવરાહપુરાણે શ્વેતવિનીતાશ્વાપોખ્યાને ક્ષીરધેનુદાનવિધિર્નામ પઞ્ચાધિકશતતમોઽધ્યાયઃ

આ રીતે શ્રીવરાહપુરાણના શ્વેતવિનીતાશ્વાપોક્યાનમાં દૂધ આપતી ગાયના દાનની વિધિ નામે એકસો પાંચમો અધ્યાય પૂર્ણ થયો.

અથ દધિધેનુદાન માહાત્મ્યમ્ દધિધેનોર્મહારાજ વિધાનં શૃણુ સાંપ્રતમ્

હવે દહીં આપતી ગાયના દાનનું મહાત્મ્ય. મહારાજા, હવે તેની વિધિ સાંભળો.

ગોચર્મમાત્રં તુ પુનઃ પુષ્પપ્રકરશોભિતે

ફરી, ફક્ત ગાયની ચામડી, અને તે પણ ફૂલોના ગોઠવાણથી શોભાયમાન.

દધિકુમ્ભં તુ સંસ્થાપ્ય સપ્તધાન્યચયોપરિ

દહીંનો માટલો સાત પ્રકારના અનાજના ઢગલા પર મૂકો.

આચ્છાદ્ય વસ્ત્રયુગ્મેન પુષ્પગન્ધૈસ્તુ પૂજિતામ્

તે માટલાને બે કપડાંથી ઢાંકી, ફૂલો અને સુગંધિત વસ્તુઓથી પૂજા કરો.