વરાહપુરાણમ્

બભૌ દુર્વાસસા સમ્યગ્બોધિતશ્ચ વિશેષતઃ

દુર્વાસાએ તેને સારી રીતે સમજાવ્યો પછી, એ ચમકી ઉઠ્યો.

તસ્યાસ્તીરે શિલા દિવ્યા નામ્ના ચિત્રશિલા ધરે

એ નદીના કાંઠે ચિત્રશિલા નામે એક દિવ્ય શિલા છે, હે ધરા.

તત્ર સત્યતપાઃ સ્થિત્વા તપઃ કુર્વન્મહાતપાઃ

ત્યાં સત્યતપ મહાન તપસ્વી બની તપ કરી રહ્યો હતો.

ચિચ્છેદ ચાંગુલીમેકાં વામતર્જનિકાં મુનિઃ

એ મુનિએ પોતાની ડાબી હાથની એક આંગળી કાપી નાખી.

ન લોહિતં ન માંસં તુ ન મજ્જા તત્ર દૃશ્યતે

ત્યાં લોહી, માંસ કે મજ્જા કંઈ જ દેખાયું નહીં.

તસ્મિન્ ભદ્રવટે ચૈકં મિથુનં કિન્નરં સ્થિતમ્ ૯૮.

એ શુભ વટવૃક્ષ પાસે એક કિન્નર દંપતી હાજર હતું.

પ્રભાતે વિમલે પ્રાપ્તમિન્દ્રલોકમિતિ સ્મૃતિઃ

સવારે, શુદ્ધ પ્રકાશમાં, એમ કહેવાય છે કે તેઓ ઇન્દ્રલોક પહોંચ્યા હતા.

પૃષ્ટાઃ કિંચિદિહાશ્ચર્યમપૂર્વં કથ્યતામિતિ

તેમને પૂછવામાં આવ્યું: 'અહીં કંઈક અદભુત અને પહેલું ક્યારેય ન થયેલું કહો.'

સ્થિતં કિન્નરયોસ્તચ્ચ વાક્યં ચેદમુવાચ હ

ત્યાં ઊભા રહીને, કિન્નરોએ આ શબ્દો કહ્યા.

યદેતત્સત્યતપસઃ સમવોચત્તતઃ શુભે

હે શુભે, તેમણે સત્યતપ વિષે જે કહ્યું, તે આ હતું.

પુષ્યભદ્રાનદી તીરે મહદાશ્ચર્યમુત્તમમ્

પુષ્યભદ્રા નદીના કાંઠે એક મહાન અને અદભુત ઘટના બની હતી.

સ્રવણં ભસ્મનશ્ચૈવ શ્રુતં સર્વં શશંસ હ

તેમણે ભસ્મના વહાવા વિશે જે સાંભળ્યું હતું, તે બધું કહી દીધું.

આગચ્છ વિષ્ણો ગચ્છામો હિમવત્પાર્શ્વમુત્તમમ્

'આવો, હે વિષ્ણુ, આપણે હિમવંતના ઉત્તમ કાંઠે જઈએ.'

એવમુક્તસ્તતો વિષ્ણુર્વારાહં રૂપમગ્રહીત્

આ રીતે કહેતાં, પછી વિષ્ણુએ વરાહનું રૂપ ધારણ કર્યું.

વિષ્ણુર્વારાહરૂપેણ ઋષિદૃષ્ટિપથે સ્થિતઃ

વિષ્ણુ વરાહના રૂપમાં ઋષિઓની નજર સામે ઉભા રહ્યા.

તાવદિન્દ્રો ધનુષ્પાણિસ્તીક્ષ્ણસાયકધૃગ્વને ૯૮.

એ સમયે ઇન્દ્ર ધનુષ્ય અને તીક્ષ્ણ બાણ લઈને વનમાં હતો.

ભગવન્નિહ દૃષ્ટસ્તે વરાહઃ પૃથુલો મહાન્

પ્રભુ, અહીં તમે મહાન અને બલવાન વરાહ તરીકે દેખાયા છો.

એવમુક્તો મુનિસ્તેન ચિન્તયામાસ તત્ક્ષણાત્

એમ કહીને, તે ઋષિએ તરત જ મનમાં વિચાર કર્યો.

નો ચેત્કુટુંબઃ ક્ષુધયા સીદત્યસ્ય ન સંશયઃ

નહીંતર, મારા ઘરવાળા ભૂખથી અવશ્ય નાશ પામશે—આમાં કોઈ શંકા નથી.

સશલ્યશ્ચ વરાહોઽયં મમાશ્રમમુપાગતઃ

આ વરાહ બાણથી ઘાયલ થઈને મારા આશ્રમમાં આવ્યો છે.

નાધ્યગચ્છત બુદ્ધિશ્ચ ક્ષણાત્તસ્ય વ્યજાયત

તે કોઈ નિર્ણય પર આવી શક્યો નહીં, પણ થોડા પળમાં મનમાં વિચાર આવ્યો.

દૃષ્ટં ચક્ષુર્નિહિતં જઙ્ગમેષુ જિહ્વા વક્તું મૃગયૌ તદ્વિસૃષ્ટમ્

તેની આંખો ચાલતા જીવોમાં જ હતી, જીભ બોલવા ઈચ્છતી હતી અને મનમાં જે છોડાયું તે મેળવવાની ઈચ્છા જાગી.

ન ચાતિરિક્તોઽસ્તિ વરઃ પૃથિવ્યાં યદ્દૃષ્ટો મે પુરતો દેવદેવાઃ

દેવદેવ, પૃથ્વી પર મને તમારી સામે જોવાનો જે લાભ મળ્યો, એથી મોટો કોઈ વર નથી.

મુક્તિં ચાહં વ્રજામીતિ દ્વિતીયોઽસ્તુ વરો મમ ૯૮.

અને મુક્તિ મળવી એ મારું બીજું વર હોય—હું મુક્તિ પ્રાપ્ત કરું.

અદર્શનં ગતૌ દેવો સોઽપિ તત્ર વ્યવસ્થિતઃ

દેવ અદૃશ્ય થઈને ત્યાં જ સ્થિર રહ્યા.

યાવદાસ્તે શુભે દેશે કૃતકૃત્યો મહામુનિઃ

મહામુનિ એ પવિત્ર સ્થાન પર રહ્યો, ત્યાં સુધી તે પોતાનું કાર્ય પૂર્ણ કરી ચૂક્યો હતો.

પૃથ્વીં પ્રદક્ષિણીકૃત્ય તીર્થહેતોર્વિચક્ષણ

પવિત્ર સ્થળોની શોધમાં, તેણે પૃથ્વીનો ફેરો કર્યો.

પાદ્યાચમનગોદાનેઃ કૃતાસનપરિગ્રહઃ

પાદ્ય, આચમન અને ગાયદાન કર્યા પછી, તેણે આસન ગ્રહણ કર્યું.

ઉવાચ વિનયાપન્નં પ્રાઞ્જલિં પુરતઃ સ્થિતમ્ પુત્ર સિદ્ધોઽસિ તપસા બ્રહ્મભૂતોઽસિ સુવ્રત

તેને વિનયપૂર્વક જોડેલા હાથથી સામે ઉભેલા પુત્રને કહ્યું: 'પુત્ર, તું તપથી સિદ્ધિ પામી છે; સુવ્રત, તું બ્રહ્મરૂપ થયો છે.'