કોટિપત્રપ્રકલિતં તરુણાદિત્યવર્ચસમ્ । નિત્યં વ્યાકોશમધુરં ચલત્વાદતિમણ્ડલમ્ ।। ૭૯.
આ કમળની અનગણિત પાંખડીઓ ઉગતા સૂર્ય જેવી તેજસ્વી છે, તે હંમેશા મીઠું ખીલેલું રહે છે અને હળવે હળવે ફરતું રહે છે.
ચારુકેસરજાલાઢ્યં મત્તભ્રમરનાદિતમ્ । તસ્મિન્ મધ્યે ભગવતી સાક્ષાત્ શ્રીર્નિત્યમેવ હિ । લક્ષ્મીસ્તુ તં તદાવાસં મૂર્ત્તિમન્તં ન સંશયઃ ।। ૭૯.
આ કમળ સુંદર કેસરથી ભરપૂર છે અને મદમસ્ત ભમરા તેની આસપાસ ગુંજતા રહે છે. તેના મધ્યમાં ભગવાન શ્રીમહાલક્ષ્મી સ્વયં હંમેશા વસે છે; નિઃસંદેહ, લક્ષ્મીજી ત્યાં સ્વરૂપે નિવાસ કરે છે.
સરસસ્તસ્ય તીરે તુ તસ્મિન્ સિદ્ધનિષેવિતમ્ । સદા પુષ્પફલં રમ્યં તત્ર બિલ્વવનં મહત્ ।। ૭૯.
આ તળાવના કિનારે, જ્યાં સિદ્ધો હંમેશા હાજર રહે છે, એક વિશાળ અને સુંદર બિલ્વ વૃક્ષોનું વન છે, જે સદા ફૂલો અને ફળોથી ભરેલું છે.
શતયોજનવિસ્તીર્ણં દ્વિયોજનશતાયતમ્ । અર્દ્ધક્રોશોચ્ચશિખરૈર્મહાવૃક્ષૈઃ સમન્તતઃ । શાખાસહસ્ત્રકલિતૈર્મહાસ્કન્ધૈઃ સમાકુલમ્ ।। ૭૯.
આ બિલ્વવન સો યોજન પહોળું અને બે સો યોજન લાંબું છે. તેના આસપાસ અડધો ક્રોશ ઊંચા શિખરોવાળા મહાન વૃક્ષો છે, જેમાં હજારો ડાળીઓ અને જાડા તણા છે.
ફલૈઃ સહસ્ત્રસઙ્કાશૈઃ હરિતૈઃ પાણ્ડુરૈસ્તથા । અમૃતસ્વાદુસદૃશૈર્ભેરીમાત્રૈઃ સુગન્ધિભિઃ ।। ૭૯.
આ વનમાં ફળો હજારોની સંખ્યામાં છે, કેટલાક લીલા તો કેટલાક ફિક્કા રંગના છે, સુગંધિત છે અને અમૃત જેવો સ્વાદ ધરાવે છે, દરેક ફળ ઢોલ જેટલું મોટું છે.
શીર્યદ્ભિશ્ચ પતદ્ભિશ્ચ કીર્ણભૂમિવનાન્તરમ્ । નામ્ના તચ્છ્રીવનં નામ સર્વલોકેષુ વિશ્રુતમ્ ।। ૭૯.
પડેલા અને પડતાં ફળોથી જમીન અને વનનું આંતરિયાળ ભાગ છવાયેલો છે. એ સ્થાન સર્વ લોકોમાં શ્રીવન તરીકે પ્રસિદ્ધ છે.
દેવાદિભિઃ સમાકીર્ણમષ્ટાભિઃ કકુભિઃ શુભમ્ । બિલ્વાશિભિશ્ચ મુનિભિઃ સેવિતં પુણ્યકારિભિઃ । તત્ર શ્રીઃ સંસ્થિતા નિત્યં સિદ્ધસઙ્ઘનિષેવિતા ।। ૭૯.
આ વન આઠેય દિશામાંથી આવેલા દેવાદિથી ભરેલું છે અને બિલ્વફળ ખાવા વાળા પુણ્યશાળી મુનિઓ દ્વારા સેવા પામે છે. ત્યાં શ્રી હંમેશા સિદ્ધોના સમૂહથી ઘેરાયેલી વસે છે.
એકૈકસ્યાચલેન્દ્રસ્ય મણિશૈલસ્ય ચાન્તરમ્ । શતયોજનવિસ્તીર્ણં દ્વિયોજનશતાયતમ્ ।। ૭૯.
દરેક પર્વતરાજ અને મણિ શિખર વચ્ચે સો યોજન પહોળું અને બે સો યોજન લાંબું અંતર છે.
વિમલં પઙ્કજવનં સિદ્ધચારણસેવિતમ્ । પુષ્પં લક્ષ્મ્યા ધૃતં ભાતિ નિત્યં પ્રજ્વલતીવ હ ।। ૭૯.
આ અંતરે શુદ્ધ કમળોના વન છે, જ્યાં સિદ્ધો અને ચારણો આવતાં રહે છે. ત્યાં લક્ષ્મીજીના હાથમાં ખીલેલું ફૂલ હંમેશા તેજથી ઝગમગતું લાગે છે.
અર્દ્ધક્રોશં ચ શિખરૈર્મહાસ્કન્ધૈઃ સમાવૃતમ્ । પ્રફુલ્લશાખાશિખરં પિઞ્જરં ભાતિ તદ્વનમ્ ।। ૭૯.
આ વન મહાન વૃક્ષોથી ઘેરાયેલું છે, જેમના તણા જાડા છે અને શિખરો અડધો ક્રોશ ઊંચા છે. ખીલેલી ડાળીઓથી તેનું શિખર પીળાશ ભર્યું અને તેજસ્વી લાગે છે.
દ્વિબાહુપરિણાહૈસ્તૈસ્ત્રિહસ્તાયામવિસ્તૃતૈઃ । મનઃશિલાચૂર્ણનિભૈઃ પાણ્ડુકેસરશાલિભિઃ ।। ૭૯.
આ વૃક્ષોના તણા બે હાથ જેટલા જાડા છે અને ડાળીઓ ત્રણ હાથ લાંબી અને પહોળી છે. તેમના ફિક્કા કેસર મનશિલા પાવડર જેવા લાગે છે.
પુષ્પૈર્મનોહરૈર્વ્યાપ્તં વ્યાકોશૈર્ગન્ધશોભિભિઃ । વિરાજતિ વનં સર્વં મત્તભ્રમરનાદિતમ્ ।। ૭૯.
આ આખું વન મનોહર ફૂલો અને સુગંધિત ખીલેલા ફૂલો થી ભરેલું છે, અને મદમસ્ત ભમરાઓના ગુંજનથી ગુંજતું રહે છે.
તદ્વનં દાનવૈર્દૈત્યૈર્ગન્ધર્વૈર્યક્ષરાક્ષસૈઃ । કિન્નરૈરપ્સરોભિશ્ચ મહાભોગૈશ્ચ સેવિતમ્ ।। ૭૯.
આ વનમાં દાનવો, દૈત્યો, ગંધર્વો, યક્ષો, રાક્ષસો, કિન્નરો, અપ્સરાઓ અને મહાન સાપો આવતાં રહે છે.
તત્રાશ્રમો ભગવતઃ કશ્યપસ્ય પ્રજાપતેઃ । સિદ્ધસાધુગણાકીર્ણં નાનાશ્રમસમાકુલમ્ ।। ૭૯.
ત્યાં ભગવાન કશ્યપ, પ્રજાપતિનો આશ્રમ છે, જ્યાં સિદ્ધો અને સાધુઓના સમૂહો વસે છે અને વિવિધ આશ્રમોથી ભરેલું છે.
મહાનીલસ્ય મધ્યે તુ કુમ્ભસ્ય ચ ગિરેસ્તથા । મધ્યે સુખા નદી નામ તસ્યાસ્તીરે મહદ્વનમ્ ।। ૭૯.
મહાનિલા અને કુંભ પર્વતની વચ્ચે સુખા નામની નદી વહે છે; તેની કાંઠે વિશાળ જંગલ ફેલાયેલું છે.
પઞ્ચાશદ્યોજનાયામં ત્રિંશદ્યોજનમણ્ડલમ્ । રમ્યં તાલવનં શ્રીમત્ ક્રોશાર્દ્ધોચ્છ્રિતપાદપમ્ ।। ૭૯.
પચાસ યોજન લાંબું અને ત્રીસ યોજન પહોળું, સુંદર અને આનંદદાયક તાળનો વન છે, જેમાં વૃક્ષો અડધો ક્રોશ ઊંચા છે.
મહાબલૈર્મહાસારૈઃ સ્થિરૈરવિચલૈઃ શુભૈઃ । મહદઞ્જનસંસ્થાનૈઃ પરિવૃત્તૈર્મહાફલૈઃ ।। ૭૯.
તે વનમાં શક્તિશાળી, મજબૂત અને અડધા ન હલનારા વૃક્ષો છે, જે કાજલની લાકડી જેવા ઘણા અને વળાંકવાળા છે, અને મોટા ફળોથી ભરેલા છે.
મૃષ્ટગન્ધગુણોપેતૈરુપેતં સિદ્ધસેવિતમ્ । ઐરાવતસ્ય કરિણસ્તત્રૈવ સમુદાહૃતમ્ ।। ૭૯.
તે વન સુગંધ અને ગુણોથી ભરપૂર છે, સિદ્ધો ત્યાં આવે છે; એ કહેવાય છે કે એ જંગલમાં એરાવત હાથી રહે છે.
ઐરાવતસ્ય રુદ્રસ્ય દેવશૈલસ્ય ચાન્તરે । સહસ્ત્રયોજનાયામા શતયોજનવિસ્તૃતા ।। ૭૯.
એરાવત, રુદ્ર અને દેવશૈલ વચ્ચે એક જમીન છે, જે હજાર યોજન લાંબી અને સો યોજન પહોળી છે.
સર્વા હ્યેકશિલા ભૂમિર્વૃક્ષવીરુધવર્જિતા । આપ્લુતા પાદમાત્રેણ સલિલેન સમન્તતઃ ।। ૭૯.
આ સમગ્ર ભૂમિ એક જ પથ્થરથી બનેલી છે, જેમાં કોઈ વૃક્ષ કે વાવેતર નથી, અને એ બધે પગની ઊંચાઈ જેટલું પાણીથી ઢંકાયેલ છે.
ઇત્યેતાભ્યન્તરદ્રોણ્યો નાનાકારાઃ પ્રકીર્ત્તિતાઃ । મેરોઃ પાર્શ્વેન વિપ્રેન્દ્રા યથાવદનુપૂર્વશઃ ।। ૭૯.
મેરુ પર્વતની બાજુમાં આવેલી વિવિધ અંદરની ખીણો, બ્રાહ્મણોમાં શ્રેષ્ઠ, હવે યોગ્ય ક્રમ અને વિગતવાર વર્ણવાઈ છે.
રુદ્ર ઉવાચ । અથ દક્ષિણદિગ્વ્યવસ્થિતાઃ પર્વતદ્રોણ્યઃ સિદ્ધાચરિતાઃ કીર્ત્યન્તે । શિશિરપતઙ્ગયોર્મધ્યે શુક્લભૂમિસ્ત્રિયા મુક્તલતાગલિતપાદપમ્ । ઇક્ષુક્ષેપે ચ શિખરે પાદપૈરુપશોભિતમ્ । ઉદુમ્બરવનં રમ્યં પક્ષિસઙ્ઘનિષેવિતમ્ ।। ૮૦.
રુદ્રે કહ્યું: હવે દક્ષિણ દિશામાં આવેલા પર્વતની ખીણો, જ્યાં સિદ્ધો રહે છે, વર્ણવાય છે. શિશિર અને પતંગા પર્વતની વચ્ચે સફેદ જમીન છે, જ્યાં લતાઓ પાંદડા ખસેડી ચૂકી છે અને વૃક્ષો ઓછી છે. ઇક્ષુક્ષેપ પર્વતની ટોચ પર, વૃક્ષોથી શોભાયમાન, એક સુંદર ઉદુમ્બર વન છે, જ્યાં પક્ષીઓના ઝુંડ આવે છે.
ફલિતં તદ્ વનં ભાતિ મહાકૂર્મોપમૈઃ ફલૈઃ ૮૦.
એ વન મહા કૂર્મ જેવી ફળોથી ઝળહળતું છે.
સુમુલસ્યાચલેન્દ્રસ્ય વસુધારસ્ય ચાન્તરે ત્રિંશદ્યોજનવિસ્તીર્ણે પઞ્ચાશદ્યોજનાયતે
સુમુલા અને વસુધારા પર્વત વચ્ચે, ત્રીસ યોજન પહોળી અને પચાસ યોજન લાંબી જમીન છે.
બિલ્વસ્થલી નામ । તત્ર ફલાનિ વિદ્રુમસંકાશાનિ તૈશ્ચ પતદ્ભિઃ સ્થલમૃત્તિકા ક્લિન્ના । તાં ચ સ્થલીં સુગુહ્યકાદયઃ સેવન્તે બિલ્વફલાશિનઃ । તથા ચ વસુધારરત્નધારયોરન્તરે ત્રિંશદ્યોજનવિસ્તીર્ણં શતયોજનમાયતં સુગન્ધિકિંશુકવનં સદાકુસુમં યસ્ય ગન્ધેન વાસ્યતે યોજનશતમ્ । તત્ર સિદ્ધાધ્યુષિતં જલોપેતં ચ
તત્ર ચાદિત્યસ્ય દેવસ્ય મહદાયતનમ્ । સમાસે માસે ચ ભગવાનવતરતિ સૂર્યઃ પ્રજાપતિઃ । કાલજનકં દેવાદયો નમસ્યન્તિ । તથા ચ પઞ્ચકૂટસ્ય કૈલાસસ્ય ચાન્તરે સહસ્ત્રયોજનાયામં વિસ્તીર્ણં શતયોજનં હંસપાણ્ડુરં ક્ષુદ્રસત્ત્વૈરનાધૃષ્યં સ્વર્ગસોપાનમિવ ભૂમણ્ડલમ્
ત્યાં આદિત્ય દેવનું મહાન સ્થાન છે. દર મહિને ભગવાન સૂર્ય, પ્રજાપતિ, ત્યાં અવતરે છે. દેવો અને અન્ય લોકો તેને સમયના સર્જનહાર તરીકે પૂજે છે. એ જ રીતે, પંચકૂટ અને કૈલાસ વચ્ચે, એક હજાર યોજન લાંબી અને સો યોજન પહોળી, હંસની જેમ સફેદ, નાના જીવો માટે અપ્રાપ્ય, સ્વર્ગના સોપાન જેવી ભૂમિ છે.
તત્ર પ્રસન્નસ્વાદુસલિલા બહૂદકા નદ્યો વહન્તિ । તત્રાશ્રમો ભગવતઃ કર્દમસ્ય પ્રજાપતેઃ । નાનામુનિજનાકીર્ણસ્તચ્ચ શતયોજનમેકં પરિમણ્ડલં વનં ચ । તથા ચ તામ્રાભસ્ય શૈલસ્ય પતઙ્ગસ્ય ચાન્તરે શતયોજનવિસ્તીર્ણં દ્વિગુણાયતં બાલાર્કસદૃશરાજીવપુણ़્રીકૈઃ સમન્તતઃ સહસ્ત્રપત્રૈરવિરલૈરલંકૃતં મહત્ સરોઽનેકસિદ્ધગન્ધર્વાધ્યુષિતમ્ । ।। ૮૦.
ત્યાં ઘણી નદીઓ વહે છે, જે સ્વચ્છ અને મીઠું પાણી ધરાવે છે. ત્યાં ભગવાન કર્દમ પ્રજાપતિનું આશ્રમ છે, જ્યાં અનેક મુનિઓ રહે છે. એ વન એક સો યોજનનું ગોળ છે. એ જ રીતે, તામ્રાભ અને પતંગા પર્વત વચ્ચે, એક મહાન સરોવર છે, જે સો યોજન પહોળું અને બે સો યોજન લાંબું છે, જે ચારેય બાજુ યુવાન સૂર્ય જેવા કમળ અને હજારો પાંદડાવાળા કમળોથી શોભાયમાન છે, અને અનેક સિદ્ધો અને ગંધર્વો ત્યાં રહે છે.
તસ્ય ચ મધ્યે મહાશિખરઃ શતયોજનાયામસ્ત્રિંશદ્યોજનવિસ્તીર્ણોઽનેકધાતુરત્નભૂષિતસ્તસ્ય ચોપરિ મહતી રથ્યા રત્નપ્રાકારતોરણા । તસ્યાં મહદ્ વિદ્યાધરપુરમ્ । તત્ર પુલોમનામા વિદ્યાધરરાજઃ શતસહસ્ત્રપરીવારઃ । તથા ચ વિખાખાચલેન્દ્રસ્ય શ્વેતસ્ય ચાન્તરે સરઃ । તસ્ય ચ પૂર્વતીરે મહદામ્રવનં કનકસંકાશૈઃ ફલૈરતિસુગન્ધિભિર્મહાકુમ્ભમાત્રૈઃ સર્વતશ્ચિતમ્ । દેવગન્ધર્વાદયશ્ચ તત્ર નિવસન્તિ
એ સરોવરના મધ્યમાં એક મહાન શિખર છે, જે સો યોજન લાંબું અને ત્રીસ યોજન પહોળું છે, અનેક ધાતુ અને રત્નોથી શોભાયમાન. તેની ઉપર વિશાળ રસ્તો છે, જેમાં રત્નોથી બનેલા દરવાજા અને તોરણ છે. ત્યાં વિદ્યાાધરોનું મહાન શહેર છે, જ્યાં વિદ્યાાધર રાજા પુલોમા સો હજાર અનુયાયીઓ સાથે રહે છે. એ જ રીતે, વિખાખા અને શ્વેત પર્વત વચ્ચે એક સરોવર છે. તેના પૂર્વ કાંઠે એક મહાન આંબાવન છે, જે સર્વત્ર સોનાની જેમ ચમકતા, અત્યંત સુગંધિત અને મહાકુંભ જેટલા મોટા ફળોથી ભરેલું છે. ત્યાં દેવો અને ગંધર્વો રહે છે.
તેને બિલ્વસ્થળી કહે છે. ત્યાં ફળો પ્રવાળ જેવા છે, અને પડતા ફળો જમીન ભેજી કરે છે. એ સ્થળે ગુપ્ત જીવો, જે બિલ્વ ફળ ખાય છે, રહે છે. એ જ રીતે, વસુધારા અને રત્નધારા વચ્ચે, ત્રીસ યોજન પહોળું અને સો યોજન લાંબું, સુગંધિત કિંચુક વન છે, જે હંમેશા ફૂલેલું રહે છે અને તેની સુગંધ સો યોજન સુધી ફેલાય છે. ત્યાં સિદ્ધો રહે છે અને પાણી પણ છે.
અથ પશ્ચિમદિગ્ભાગે વ્યવસ્થિતા ગિરિદ્રોણ્યઃ કીર્ત્યન્તે । સુપાર્શ્વશિખિશૈલયોર્મધ્યે સમન્તાદ્ યોજનશતમેકં ભૌમશિલાતલં નિત્યતપ્તં દુઃસ્પર્શમ્ । તસ્ય મધ્યે ત્રિંશદ્યોજનવિસ્તીર્ણં મણ્ડલં વહ્નિસ્થાનમ્ । સ ચ સર્વકાલમનિન્ધનો ભગવાન્ લોકક્ષયકારી સંવર્તકો જ્વલતે । અન્તરે ચ શૈલવરયોઃ કુમુદાઞ્જનયોઃ શતયોજનવિસ્તીર્ણામાતુલુઙ્ગસ્થલી સર્વસત્ત્વાનામગમ્યા । પીતવર્ણૈઃ ફલૈરાવૃતા સતી સા સ્થલી શોભતે । તત્ર ચ પુણ્યો હ્રદઃ સિદ્ધૈરુપેતઃ। બૃહસ્પતેસ્તદ્વનમ્।। તથા ચ શૈલયોઃ પિઞ્જરગૌરયોરન્તરેણ સરોદ્રોણી હ્યનેકશતયોજનાયતા મહદ્ભિશ્ચ ષટ્પદોદ્ઘુષ્ટૈઃ કુમુદૈરુપશોભિતા
હવે પશ્ચિમ દિશામાં આવેલી પર્વત ખીણો વર્ણવાય છે. સુપાર્શ્વ અને શિખી પર્વત વચ્ચે, ચારે બાજુ સો યોજનનું, પથ્થરનું તપતું અને સ્પર્શવા અઘરું જમીન છે. તેના મધ્યમાં ત્રીસ યોજન પહોળું વૃત્ત છે, જે અગ્નિનું સ્થાન છે. ત્યાં ભગવાન સંવર્તક અગ્નિ, જે જગતનો નાશ કરે છે, હંમેશા બળે છે, અને તેને કોઈ ઇંધણની જરૂર નથી. કુમુદ અને અંજના પર્વત વચ્ચે, સો યોજન પહોળું, આતુલુંગસ્થળી નામનું સ્થળ છે, જ્યાં કોઈ જીવ જઈ શકતો નથી; એ જમીન પીળા ફળોથી ઢંકાયેલી છે. ત્યાં પવિત્ર તળાવ છે, જેમાં સિદ્ધો રહે છે, અને બૃહસ્પતિનું વન છે. એ જ રીતે, પીળા અને સફેદ પર્વત વચ્ચે, અનેક સો યોજન લાંબી મહાન ખીણ છે, જેમાં કમળ અને મધમાખીઓની ગુંજ સાથે શોભાયમાન છે.
તત્ર ચ ભગવતો વિષ્ણોઃ પરમેશ્વરસ્યાયતનમ્ । તથા ચ શુક્લપાણ્ડુરયોરપિ મહાગિર્યોરન્તરે ત્રિંશદ્યોજનવિસ્તીર્ણો નવત્યાયત એકઃ શિલોદ્દેશોવૃક્ષવિવર્જિતઃ । તત્ર નિષ્પઙ્કા દીર્ઘિકા સવૃક્ષા ચ સ્થલપદ્મિની અનેકજાતીયૈશ્ચ પદ્મૈઃ શોભિતા । તસ્યાશ્ચ મધ્યે પઞ્ચયોજનપ્રમાણો મહાન્યગ્રોધવૃક્ષઃ । તસ્મિંશ્ચન્દ્રશેખરોમાપતિર્નીલવાસાશ્ચ દેવો નિવસતિ યક્ષાદિભિરીડ્યમાનઃ । સહસ્ત્રશિખરસ્ય ગિરેઃ કુમુદસ્ય ચાન્તરે પઞ્ચાશદ્યોજનાયામં વિંશદ્યોજનવિસ્તૃતમિક્ષુક્ષેપોચ્ચશિખરમનેકપક્ષિસેવિતમ્ । અનેકવૃક્ષફલૈર્મધુરસ્ત્રવૈરુપશોભિતમ્ । તત્ર ચેન્દ્રસ્ય મહાનાશ્રમો દિવ્યાભિપ્રાયનિર્મિતઃ । તથા ચ શઙ્ખકૂટઋષભયોર્મધ્યે પુરુષસ્થલીરમ્યાઽનેકગુણાનેકયોજનાયતા બિલ્વપ્રમાણૈઃ કઙ્કોલકૈઃ સુગન્ધિભિરુપેતા । તત્ર પુરુષકરસોન્મત્તા નાગાદ્યાઃ પ્રતિવસન્તિ
ત્યાં ભગવાન વિષ્ણુનું પરમ સ્થાન છે. એ જ રીતે, મહા સફેદ અને પાંદળી પર્વત વચ્ચે, ત્રીસ યોજન પહોળું અને નવ્વે યોજન લાંબું, પથ્થરનું પ્રદેશ છે, જેમાં કોઈ વૃક્ષ નથી. ત્યાં એક સ્વચ્છ તળાવ છે, જેમાં વૃક્ષો અને જમીન પર ફૂલેલા કમળ છે, અનેક જાતિના કમળોથી શોભાયમાન. તેના મધ્યમાં પાંચ યોજનનું મહાન વટવૃક્ષ છે. ત્યાં ચંદ્રશેખર, નિલવસ્ત્ર ધારણ કરનાર દેવ, યક્ષો અને અન્ય દ્વારા પૂજાય છે. સહસ્ત્રશિખર અને કુમુદ પર્વત વચ્ચે, પચાસ યોજન લાંબું અને વીસ યોજન પહોળું, ઇક્ષુક્ષેપ જેટલી ઊંચી શિખર છે, જેમાં અનેક પક્ષીઓ આવે છે, વિવિધ ફળ અને મધથી શોભાયમાન છે. ત્યાં ઇન્દ્રનું મહાન આશ્રમ છે, જે દૈવી ઇચ્છાથી બનેલું છે. એ જ રીતે, શંખકૂટ અને ઋષભ પર્વત વચ્ચે, પુરુષસ્થળી નામનું સુંદર સ્થાન છે, અનેક યોજન લાંબું, બિલ્વ ફળ જેટલા કંકોલક ફળોથી અને સુગંધથી ભરપૂર. ત્યાં ઉન્મત્ત હાથીઓ અને અન્ય જીવો રહે છે.