વરાહપુરાણમ્

શુભવ્રતં ધન્યવ્રતં કાન્તિવ્રતમતઃ સ્મૃતમ્

પવિત્ર વ્રત, ધન્ય વ્રત અને તેજસ્વી વ્રત એમ ત્રણેયનું સ્મરણ કરવામાં આવ્યું છે.

શાન્તિવ્રતં કામવ્રતમારોગ્યવ્રતમેવ ચ

શાંતિવ્રત, કામવ્રત અને આરોગ્યવ્રતનું પણ વર્ણન છે.

પુરાણસ્તવનં ચૈવ નારાયણેશ્વરેણ ચ

પછી પુરાણ પુરુષની સ્તુતિ અને નારાયણ ઈશ્વરની સ્તુતિ પણ આવે છે.

તતો ભુવનકોશસ્ય વર્ણનં સમુદાહૃતમ્

પછી જગતના અંડનું વર્ણન કરવામાં આવ્યું છે.

ભારતાદિસમુદ્દેશઃ સૃષ્ટિસમ્ભાગ એવ ચ

પછી ભારત અને અન્ય પ્રદેશોની વાત અને સૃષ્ટિના વિભાજનનું વર્ણન છે.

શક્તિમાહાત્મ્યકથનં મહિષાસુરઘાતનમ્

પછી શક્તિના મહિમાની વાર્તા અને મહિષાસુરના સંહારનું વર્ણન છે.

શ્વેતોપાખ્યાનમત્રોક્તં તિલધેનુવિધિસ્તતઃ

અહીં શ્વેતાની કથા કહેવામાં આવી છે, પછી તિલધેનુનો વિધિ વર્ણવાયો છે.

તતશ્ચ શર્ક્કરાધેનોર્મધુધેનોસ્તતઃ પરમ્ 218.

પછી શર્કરાધેનુ અને ત્યાર પછી મધુધેનુનું વર્ણન આવે છે.

ધાન્યધેનુશ્ચ ભગવચ્છાસ્ત્રલક્ષણમેવ ચ

પછી ધાન્યધેનુ અને ભગવાનના શાસ્ત્રોના લક્ષણોનું વર્ણન છે.

તતો ભાગવતાનાં ચ લક્ષણં પરિકીર્ત્તિતમ્

પછી ભક્તોના લક્ષણોનું વર્ણન કરવામાં આવ્યું છે.

નાનામન્ત્રાસ્તતઃ પ્રોક્તા દેવોપકરણે વિધિઃ

પછી અનેક મંત્રો અને દેવ ઉપકરણોના વિધિનું વર્ણન છે.

વિયોનિગર્ભમોક્ષશ્ચ કોકામુખપ્રશંસનમ્

પછી આકાશગર્ભમાંથી મુક્તિ અને કોકામુખની સ્તુતિનું વર્ણન છે.

રૂપકારણમત્રોક્તં માયાચક્રં તતઃ પરમ્

અહીં રૂપોના કારણનું વર્ણન અને પછી મહાન માયાચક્રનું વર્ણન છે.

કંકૃતાઞ્જનદર્પાણાં મન્ત્રાઃ પ્રોક્તાસ્તતઃ પરમ્

પછી, જેમણે કાજળ લગાવ્યું હોય અથવા દર્પણમાં જોયું હોય, તેમના માટેના મંત્રો જણાવવામાં આવ્યા છે.

દન્તકાષ્ઠાદ્યકરણે પ્રાયશ્ચિત્તં તતઃ પરમ્

પછી, દાતણ વગેરે ન કરવાના પ્રાયશ્ચિત્ત વિશે જણાવાયું છે.

નીલવસ્ત્રપરિધાને ક્રોધયુક્તસ્ય ચાર્ચને

નિલા કપડા પહેરવા અને ક્રોધથી પૂજા કરવાના નિયમો જણાવાયા છે.

કૃષ્ણવસ્ત્રપરિધાને ધૌતવસ્ત્રસ્ય ધારણે

કાળા કપડા પહેરવા અને ધોઈને પહેરેલા કપડાં અંગેના નિયમો કહેવામાં આવ્યા છે.

દીપોચ્છિષ્ટસ્ય તૈલસ્ય કરલેપેન પૂજને 218.

દીપમાંથી બચેલા તેલ અને તેને હાથથી લગાવીને પૂજા કરવી એ વિશે સમજાવાયું છે.

પિણ્યાકભક્ષણે ચૈવ ઉપાનદ્ગૂઢપાદકે

પિંડિયું ખાવું અને પગમાં જૂતાં પહેરવા વિશે પણ ઉલ્લેખ થયો છે.

સૂકરક્ષેત્રમહિમા તતો જમ્બૂકગૃધ્રયોઃ

પછી, સૂકરક્ષેત્રનું મહાત્મ્ય અને શિયાળ તથા ગિધનું મહિમા વર્ણવાયું છે.

બદરીષણ્ડમાહાત્મ્યં ગુહ્યધર્મપ્રકીર્તનમ્

બદરી આશ્રમનું મહાત્મ્ય અને ગુપ્ત ધર્મોનું વર્ણન કરવામાં આવ્યું છે.

સોમેશ્વરસ્ય મહિમા મુક્તિક્ષેત્રસ્ય ચાપિ હિ।। ત્રિવેણ્યાશ્ચૈવ માહાત્મ્યં માહાત્મ્યં ગણ્ડકીભવમ્

પછી, સોમેશ્વર અને મુક્તિક્ષેત્રનું મહાત્મ્ય, તેમજ ત્રિવેણી અને ગંડકી નદીનું મહિમા જણાવાયું છે.

ચક્રતીર્થસ્ય મહિમા હરિક્ષેત્રસમુદ્ભવઃ

ચક્રતીર્થનું મહાત્મ્ય અને હરિક્ષેત્રમાંથી તેનું ઉત્પત્તિ વર્ણવાયું છે.

ગોનિષ્ક્રમસ્ય મહિમા દ્વારવત્યાસ્તતઃ પરમ્

ગોનિષ્ક્રમનું મહાત્મ્ય અને પછી દ્વારાવતીનું મહિમા જણાવાયું છે.

મથુરાતીર્થમાહાત્મ્યં પ્રાદુર્ભાવસ્તથૈવ ચ

મથુરા તીર્થનું મહાત્મ્ય અને તેની પ્રગટિ પણ વર્ણવાઈ છે.

દેવારણ્યસ્ય માહાત્મ્યં ચક્રતીર્થસ્ય ચોત્તમમ્

દેવારણ્યનું મહાત્મ્ય અને ચક્રતીર્થનું શ્રેષ્ઠ મહિમા જણાવાયું છે.

તથા આખ્યાયિકાયુક્તં વિશ્રાન્તેશ્ચ તતઃ પરમ્

તે જ રીતે, કથાઓ સાથે અને પછી વિશ્રાંતિનું વર્ણન આપવામાં આવ્યું છે.

યમુનોદ્ભેદમહિમા કાલિઞ્જરસમુદ્ભવાઃ 218.

યમુના નદીના ઉદ્ભવનું મહાત્મ્ય અને કાલિન્જરનું ઉત્પત્તિ વર્ણવાયું છે.

મધુકપ્રતિમાયાશ્ચ સ્થાપનં સંપ્રકીર્તિતમ્

મધુકની પ્રતિમાની સ્થાપના પણ વર્ણવાઈ છે.