બ્રહ્માએ વિષ્ણુ અને હરાને કહ્યું: “હરિ અને હર, તમે બંને દુનિયામાં દેવતાઓ તરીકે પ્રસિદ્ધ થશો.” પછી તેમણે ઉમેર્યું: “આ યજ્ઞમાં વિઘ્ન આવ્યો છે, છતાં તે પૂર્ણ થશે; અને વિશ્વમાં દક્ષ અને તેના વંશની મહિમા ફેલાશે.” આવી રીતે હરિ અને હરાને સંબોધ્યા પછી, બ્રહ્મા, જે જગતના પિતામહ છે, સભામાં બોલ્યા: “રુદ્રને યજ્ઞનો ભાગ આપો. વેદો કહે છે કે રૂદ્રનો ભાગ સર્વોપરી છે. હે દેવતાઓ, આપણી સર્વોચ્ચ ભગવાન રૂદ્રની સ્તુતિ કરો.” બ્રહ્માએ કહ્યું: “તે ભગવાનની સ્તુતિ કરો, જેને ભગાનુ આંખ નષ્ટ કરી અને પુષાનના દાંત તોડી નાખ્યા હતા. તેના નામોથી જલદી સ્તુતિ કરો, જેથી pleased થઈ, તે તમને વરદાન આપે.” બ્રહ્માના આ આજ્ઞા પછી, દેવતાઓએ મહાત્મા શંભુની ભક્તિપૂર્વક સ્તુતિ કરી અને સ્વયંભૂ ભગવાનને નમન કર્યું. દેવતાઓએ કહ્યું: “ક્રોધી નજર ધરાવનારને નમસ્કાર, ત્રિનેત્રધારીને નમસ્કાર, હજારો આંખ ધરાવનારને નમસ્કાર, ત્રિશૂલધારીને નમસ્કાર. ખપરસ્ટંભ ધારકને નમસ્કાર, દંડધારીને નમસ્કાર; હે ભગવાન, તમારું તેજ કરોડો સૂર્ય અને અગ્નિ જેવું છે. અમારે અજ્ઞાન અને અવિવેકથી ભુલ થઈ ગઈ છે; હે ભગવાન, આ અપરાધ માટે અમને માફ કરો.” “હે ત્રિનેત્રધારી દુઃખહર્તા શંભુ, ત્રિશૂલધારી, ભયાનક મુખ અને સ્વરૂપ ધરાવનાર, સર્વ દેવોના સ્વામી, પવિત્ર સ્વરૂપ ધરાવનાર, અમારે પર કૃપા કરો, હે અવિનાશી, સર્વવ્યાપી રુદ્ર. હે ભયાનક દાંતવાળા પુષાન, પ્રલંબ નામના સાપથી શોભાયમાન ગળાવાળા, વિશાળ કાયાવાળા, અચ્યૂત, નીલકંઠ, કૃપા કરો, હે સર્વના સ્વામી, જગતના સ્વરૂપ.” “હે દક્ષના યજ્ઞકર્તા, ભગા જેવી આંખવાળા, યજ્ઞનો મુખ્ય ભાગ સ્વીકારો; કૃપા કરો, હે દેવોના દેવ, નીલકંઠ, સર્વગુણસંપન્ન, અમને રક્ષા કરો. ચંદનથી શોભાયમાન, ખપરસ્થલ ધારક, ત્રિપુરવિનાશક, દરેક સંકટમાંથી અમને બચાવો, હે ઉમાપતિ, કમળના દંડમાંથી જન્મેલા.” “હે દેવોના દેવ, તમારા શરીરમાં સર્જનનું મૂળ અને વેદો, તેમના અંગો, જ્ઞાન અને મંત્રો—all તમારી અંદર સમાયેલાં દેખાય છે. હે ભવ, શર્વ, મહાદેવ, ધનુષધારી, રુદ્ર, હર, અમે બધા તમને નમન કરીએ છીએ; અમને રક્ષા કરો, હે પરમેશ્વર.” દેવતાઓએ આવી રીતે મહાદેવની સ્તુતિ કરી. pleased થઈ, મહેશ્વરે સૌ દેવતાઓને કહ્યું: “ભગાના આંખ અને પુષાનના દાંત પુનઃસ્થાપિત થાશે; દક્ષનો યજ્ઞ પૂર્ણ થશે; અદિતિના પુત્રો પોતાનું સ્થાન પાછું મેળવે; અને હું તમારું પશુત્વ દૂર કરી દઈશ.” “મારા દર્શનથી જે પશુભાવ દેવોમાં ઉપજ્યો હતો, તે હવે હું દૂર કરી દઈશ; તમે તરત જ મુક્ત થશો. હું શાશ્વત, સર્વજ્ઞાનનો મૂળ સ્વામી છું; પશુઓમાં પણ હું પતિ છું. તેથી, મારી દુનિયામાં 'પશુપતિ' તરીકે પ્રસિદ્ધિ થશે; જે મને ઉપાસે, તેઓને પશુપતિ દીક્ષા મળશે.” રુદ્રના આ વચન પછી, બ્રહ્મા હસતાં અને પ્રેમથી રુદ્રને કહ્યું: “નિશ્ચિત, હે ભગવાન, તમે પશુપતિ તરીકે વિશ્વમાં જાણીતા થશો; અને બધા દેવતાઓ અને અન્ય લોકો તમારી આરાધના કરશે.” પછી બ્રહ્મા દક્ષને કહ્યું: “ગૌરીને રુદ્રને આપો, જેમને તમે અગાઉ નિર્ધારિત કરી હતી.” દક્ષએ, બ્રહ્માની હાજરીમાં, સુંદર ગૌરીને મહાન રુદ્રને આપી. રુદ્રે યોગ્ય વિધિપૂર્વક, દક્ષની ઇચ્છાનું માન રાખીને, ગૌરીને સ્વીકારી. જ્યારે દક્ષની પુત્રી ગૌરી સ્વીકારવામાં આવી, ત્યારે બ્રહ્માએ દેવતાઓની હાજરીમાં રુદ્રને કૈલાસનું નિવાસસ્થાન આપ્યું. રુદ્ર પોતાના ગણો સાથે કૈલાસ પર્વત પર ગયા; દેવતાઓ આનંદપૂર્વક પોતાના સ્થાન પર પરત ફર્યા; બ્રહ્મા અને દક્ષ પિતૃઓના શહેર તરફ ગયા. મહાતપાએ કહ્યું: જયારે રુદ્ર, સર્વોચ્ચ ભગવાન, ત્યાં વસતા હતા, ત્યારે ગૌરીને પોતાના પિતા દક્ષના રુદ્ર પ્રત્યેના વૈરનું સ્મરણ થતાં ગુસ્સો આવ્યો. તેણે વિચાર્યું: “મારા પિતાએ મને દુઃખ આપ્યું છે, કારણ કે તેમણે યજ્ઞનો નાશ કર્યો હતો; તેથી, હવે હું બીજું શરીર ધારણ કરીશ.” “કઠોર તપસ્યા કરીને, ફરીથી તેમના ઘરમાં જન્મ લઈશ; પણ કેવી રીતે જાઉં પિતા દક્ષ પાસે, જેમણે કુટુંબનો નાશ કર્યો છે?” આવું વિચારી, સુંદર ગૌરી, ભવાનુ પુત્રી, મહાન હિમવંત પર્વત પર તપસ્યા કરવા ગઈ. ત્યાં, લાંબા સમય સુધી કઠોર તપ કરીને, પોતાના શરીરને ક્ષીણ કરી, અંતે તે પોતાને તપના અગ્નિમાં દગ્ધ કરી, પર્વતપુત્રી તરીકે જન્મી. તેણી ઉમા અને કૃષ્ણા જેવા મહાન નામોથી પ્રસિદ્ધ થઈ, સુંદર સ્વરૂપ પામી, હિમવંતના ઘરમાં શુભ બની. પછી ફરી તેણે તીવ્ર તપસ્યા કરી, ત્રિનેત્રધારી ભગવાનને સ્મરીને, ‘એજ મારા પતિ છે’ એવું ઘોષિત કર્યું અને તપમાં અડગ રહી. જ્યારે તે મહાન હિમવંત પર્વત પર લાંબા સમય સુધી તપસ્યા કરતી હતી, ત્યારે ભગવાન તેની તપસ્યાથી પ્રસન્ન થયા. મહેશ્વર વૃદ્ધ બ્રાહ્મણનું રૂપ ધારણ કરી, કમજોર અંગવાળા, પગલે પગલે લથડતા, તેના આશ્રમમાં આવ્યા. ભારે પરિશ્રમથી, શ્રેષ્ઠ દ્વિજ ત્યાં પહોંચ્યા અને કહ્યું: “હે શુભાંગી, હું ભૂખ્યો છું; બ્રાહ્મણને યોગ્ય ખોરાક આપો.” ઉમા, પર્વતકન્યા, બોલી: “હે બ્રાહ્મણ, હું તમને ફળ વગેરે આપું; જલ્દી સ્નાન કરો અને પછી જે ઈચ્છો તે ખાવો.” બ્રાહ્મણે મહાન ગંગા નદી પાસે જઈ સ્નાન કરવા જઇ પાણીમાં પ્રવેશ કર્યો. ત્યારે રુદ્ર, બ્રાહ્મણના રૂપે, સ્નાન કરતાં, ભયાનક માકર (જલચર)નું મોહક રૂપ ધારણ કરીને, પોતે જ પોતાની શક્તિથી બ્રાહ્મણને પકડી લીધા.