વરાહપુરાણમ્

ભગવાન મહાદેવે પોતાની કૃપાથી કહ્યું: "આ જ શરીરથી તું વૃદ્ધાવસ્થા અને મરણથી મુક્ત થશો. હે શ્રેષ્ઠ દ્વિજ, તું મારા સર્વોત્તમ સેવક બનશો. તું તપ દ્વારા અષ્ટવિધ ઔન્નત્ય અને સર્વાધિપત્ય પ્રાપ્ત કરી લીધું છે. આજથી સર્વ દૈવી કાર્યોમાં તારો પ્રથમ સ્થાન રહેશે. સર્વ પ્રાણીઓ તારી જ પૂજા કરશે. તું સર્વે ઇચ્છિત વરદાન આપનાર અને જગતને પોષણ કરનાર બનીશ. જે તને દ્વેષ કરે, તે મને દ્વેષ કરે છે; અને જે તને અનુસરે, તે મને અનુસરે છે. હે ગણપતિ, તારે હંમેશા દક્ષિણ દ્વાર પર સ્થિર રહેવું છે. આજથી તું સર્વકાળે દ્વારપાલ રહેશે. તને વજ્ર, દંડ, ચક્ર કે અગ્નિથી—કોઈ પણ દેવે, દાનવે, ગંધર્વે, યક્ષે, રાક્ષસે કે નાગે હાનિ કરી શકશે નહીં. જયારે તું પ્રસન્ન થાય છે ત્યારે હું પણ પ્રસન્ન છું; અને જયારે તું રોષે ભરાય છે ત્યારે હું પણ રોષે ભરાય છું. આ રીતે ભગવાન ઉમાપતિએ પ્રસન્ન થઈને તેને વરદાન આપ્યા. હે પ્રિય, બધા દેવતાઓ અને મરુતોની સંખ્યા અહીં ઉપસ્થિત છે. મેં જે વરદાન તને આપ્યું છે, તે પૂર્ણ થયાં છે. નારાયણ, ઇન્દ્ર અને મરુતો સાથે તમામ દેવતાઓ, તેમજ યક્ષ, વિદ્યાધર, સિદ્ધ, ગંધર્વ અને નાગ પણ તારી સમૃદ્ધિ જોઈને અત્યંત ઈર્ષ્યા અનુભવે છે. હંમેશા, જે વરદાન ઇચ્છે છે, તેઓ અહીં સાધના કરવા માટે આતુર રહે છે. અહીં આવે ત્યાં સુધી મૃગલોકના મનુષ્યો મને જોઈ શકતા નથી. પણ આજે, બ્રહ્માજી સહિત બધા દેવતાઓ મારી માધ્યમથી તારી સાથે છે. હે શ્રેષ્ઠ દ્વિજ, હું સૌનાં મનનો ભાવ જાણું છું." આ રીતે ગોકર્ણેશ્વર મહિમા વર્ણનનું અધ્યાય પૂર્ણ થાય છે. પછી ફરી ગોકર્ણ મહિમા અને નંદિકેશ્વર દ્વારા વરદાન મળવાની કથા આવે છે: એ સમયે પ્રજાપતિ સ્વરૂપે ભગવાન અદૃશ્ય થયા. તેઓ ચાર બાહુ, ત્રણ નેત્ર અને દિવ્ય સ્વરૂપે ઊભા રહ્યા. હાથમાં ત્રિશૂલ, ગદા, દંડ અને પિનાક ધારી, કમર પર મુંજ કટિબંધ ધારણ કરીને, પગ પાછું ખેંચી, જાણે કોઈને બોલાવી રહ્યા હોય તેમ, તે દ્વિજને પધાર્યા. તેમને જોઈને આકાશમાં વિહરતા બધા દેવતાઓ ચિંતિત થઈ ગયા. આ સાંભળી, સહસ્ત્ર નેત્રધારી ઇન્દ્ર અને સ્વર્ગના બધા નિવાસીઓ વિચારી ઉઠ્યા: "આ મહેશ્વર, ઉમાપતિના પ્રિયભક્તે વરદાન પ્રાપ્ત કર્યું છે. તેની મહાન ઉત્સુકતા, તેજ અને શક્તિ જોઈને, જ્યારે સુધી એ સ્વર્ગમાં આ રીતે વિહરે છે, તેટલા સુધી..." આ રીતે સંવાદ કરતાં ઉત્તમ દેવતાઓ મારા સાથે ત્યાં રહ્યા. બ્રહ્મા, શ્રીહરિ, ભગવાન અને ત્રણેય લોકના અધિપતિએ પણ તેને દર્શન આપ્યું. એ કૃત્યથી દેવતાઓ અને ઋષિઓએ તેને નિહાળ્યા. પછી તે ત્યાં ગયો જ્યાં નંદિ દેવ ઊભા હતા, દેવતુલ્ય. આજે મારું જીવન પૂર્ણ થયું, મારો પ્રયત્ન સફળ થયો—એવું અનુભવાયું. કેમ કે મેં હરિ, દેવતાઓના સ્વામી, સર્વલોકના ગુરુને જોયા છે; અને હરા, પાપનાશક ભગવાને મારા પર પ્રસન્ન અને શાંત રહીને કૃપા કરી છે. આ મારા માટે સર્વોત્તમ અનુગ્રહ છે; હવે હું સાચે શુદ્ધ થયો છું. તેમણે મારા માટે જે કહ્યું, તે સત્ય અને કલ્યાણકારી છે—બીજું કંઈ નથી. આ રીતે ગોકર્ણેશ્વર મહિમા અને નંદિકેશ્વર દ્વારા વરદાનની આ દિવ્ય કથા પૂર્ણ થાય છે.