વરાહપુરાણમ્

કુબજામ્રના પવિત્ર પ્રાંગણે, વરુણદેવે ત્યાં પાંચ હજાર સાત વર્ષ સુધી ગાઢ તપસ્યા કરી હતી. જે વ્યક્તિ ત્યાં દૃઢ વ્રત સાથે આવે છે, તેને જીવતા કે મૃત્યુ પછી જે કંઈ પ્રાપ્ત થાય છે, તે નિશ્ચયપૂર્વક ઇચ્છા મુજબ વિહાર કરવાનું શક્તિ પ્રાપ્ત કરે છે. તે સર્વે આશક્તિને ત્યજી, અંતે મારા લોકમાં પહોંચે છે. આ સ્થળે એક જ ધારા સતત વહે છે, અને તેનું સ્વરૂપ એકરૂપ રહે છે. કુબજામ્રના આ વનમાં ‘સપ્તસામુદ્રક’ નામનું પરમ પવિત્ર સ્થાન છે. અહીં કોઈ વ્યક્તિ ત્રણ અશ્વમેધ યજ્ઞના ફળને પ્રાપ્ત કરે છે. પછી, સ્વર્ગમાંથી પડ્યા પછી, દ્વિજ કુળમાં જન્મ લે છે. અથવા, જે આશક્તિથી મુક્ત અને ઇન્દ્રિયજિત છે, તે અહીંથી જીવ છોડે છે. હું તને આ તીર્થનું લક્ષણ કહું છું, ઓ સુંદરે, સાંભળ. જ્યાં પવિત્ર ગાંગતા, ગંગાના જળમાં ભળે છે, ત્યાં તે સ્થાન છે. ત્યાં ગાંગતા પોતાની ઇચ્છા મુજબ સુગંધિત પુષ્પમાળાઓ અને ફુલોના અર્પણને ગ્રહણ કરે છે. ધૂમકેતુ અને અગ્નિ જેમ ત્યાં આનંદ મેળવે છે, તેમ જ ગાંગતા પણ આનંદ અનુભવે છે. પછી, રાજકુમારે રાજકુમારી સાથે ક્રોધથી વાત કરી. તે સુંદર, આકર્ષક અને રાજાઓ તથા કુટુંબો માટે યોગ્ય છે. એના સામસામે રહેતાં, એ પણ ભૂતકાળમાં એના જેવા બની ગઈ. પછી, મને ક્રોધ આવ્યો, કારણ કે તે મારા સામે પડી ગયો હતો. કોશલના લોકોના સ્વામી, પત્ની અને પુત્રના શબ્દો સાંભળીને, તે કહે છે કે એ વાત મારી હાજરીમાં અવશ્ય કહેવી જોઈએ. રાજાએ હસતાં, પુત્રને કહ્યું: “ઓ ભાગ્યશાળી, જે મેં અગાઉ પૂછ્યું હતું, તે કહો.” પછી, સોનું, રત્નો, વસ્ત્રો, અન્ન અને અન્ય ઈચ્છિત વસ્તુઓ આપીને, પવિત્ર સ્થાનની સીમા નક્કી કરી, ઘણાં દાન આપ્યા. રાજપુત્રે તે દાનના અવશેષ પ્રાપ્ત કર્યા અને તપસ્યામાં મહાન બન્યો. પછી, નકુલાએ યુદ્ધ કરતાં, તેણીને પરાજિત કરી નાખી. શક્તિશાળી અને મહાન તપસ્વીઓની તપસ્યાથી, એક ચતુરભુજ, વિશ્વમાં સ્થાપિત, મારા ભક્તોના સુખ માટે જન્મ લેશે—અને બીજી શું માંગો છો? આ રીતે, શ્રીમદ્ વારાહ પુરાણમાં, ભગવાનના શાસ્ત્રમાં, કુબજામ્રની મહિમામાં, ‘રૈભ્યને કૃપા’ નામે અધ્યાય, એકસો છવ્વીસમો અધ્યાય પૂર્ણ થાય છે. હવે, બ્રાહ્મણના ઉપનયન સિદ્ધાંતનું વર્ણન શરૂ થાય છે. ધર્મ વિશે સાંભળીને, મુક્તિ માટે, આ પવિત્ર સ્થાનની મહિમાની વાત બહુ જ વિશાળ છે. હું મોહ અને પવિત્રતા બંને સાંભળું છું, ઓ ભગવાન. હું ફરીથી તમને ધર્મ સંબંધિત પ્રશ્ન પૂછું છું. આ મારું સર્વોચ્ચ રહસ્ય છે, અને મારી સૌથી મોટી જિજ્ઞાસા છે. પછી, પૃથ્વીના શબ્દો વીજળીના ગર્જન જેવો સાંભળીને, શ્રી વારાહ બોલ્યા: “ઈશ્વર, યોગમાં સ્થિત લોકો પણ આ જાણતા નથી.” ઓ સુંદર, આ ધર્મનું પાલન સર્વશ્રેષ્ઠ છે, શુભ છે, અને મારા મોઢેથી સંભળાય છે. તમે જે પૂછો છો, એ ઉપનયન અને દૈવી શિક્ષા છે. જે કોઈ એ ઉપનયન ગ્રહણ કરે છે, જે મેં વર્ણન કર્યું, તે સુખ પામે છે. એથી લોકો સંસારના મહાસાગર અને જન્મમાંથી મુક્ત થાય છે. ગુરુ પાસે જાઓ, ઓ દેવીએ, મને શીખવો, કારણ કે હું તમારો શિષ્ય છું, ઓ ગુરુ. અર્પણમાં ભુંજેલા ધાન, મધ, પવિત્ર દર્ભા અને અમૃત સમ ઘી ચઢાવવું જોઈએ.