సోమవిక్రయిణో యే చ వేదవిక్రయిణస్తథా
సోమరసం అమ్మేవారు, అలాగే వేదాలను అమ్మేవారు,
కూటసాక్ష్యప్రదా యే చ తే మహారౌరవే స్థితాః
అబద్ధ సాక్ష్యం చెప్పేవారు— వీరందరూ మహారౌరవ నరకంలో ఉంటారు.
తావచ్చైవాన్ధతామిస్రే అసిపత్రవనే తతః
వారు అంతకాలం అంధతమిస్ర నరకంలో, ఆ తరువాత కత్తిపత్రాల అడవిలో ఉంటారు.
ప్రపాతో భవతే తేషాం యైరిదం దుష్కృతం కృతమ్
ఈ పాపాలు చేసినవారికి ఒక లోతైన అగాధం ఎదురవుతుంది.
తే సర్వే క్రమశః ప్రోక్తాః కృతఘ్నే లోకనిన్దితే
కృతఘ్నులు, లోకానికి నిందితులు— వీరందరినీ క్రమంగా వివరించాను.
మహోరగాణాం ప్రవరో ఽప్యనన్తో యథా చ భూతేషు మహీ ప్రధానా
ఎలాగైతే మహా సర్పాలలో అనంతుడు గొప్పవాడో, భూతాలలో భూమి ప్రధానమో,
క్షేత్రేషు యద్వత్కురుజఙ్గలం వరం తీర్థేషు యద్వత్ ప్రవరం పృథూదకమ్
పంటపొలాలు భూముల్లో ఉత్తమమైనవి, పవిత్రతీర్థాలలో విస్తారమైన నీరు శ్రేష్ఠమైనదిగా ఉన్నదో,
లోకేషు యద్వత్సదనం విరిఞ్చేః సత్యం యథా ధర్మవిధిక్రియాసు
లోకాలలో బ్రహ్మదేవుని నివాసం ముఖ్యమైనదిగా, ధర్మకర్మల్లో సత్యం శ్రేష్ఠమైనదిగా ఉన్నదో,
తపోధనానామపి సుమ్భయోనిః శ్రుతిర్వరా యద్వదిహాగమేషు
తపస్సు చేసేవారిలో సుంభ వంశం గొప్పదిగా, శాస్త్రాలలో వేదం ఉత్తమమైనదిగా ఉండేలా,
మనుః స్మృతీనాం ప్రవరో యథైవ తిథీషు దర్శా విషువేషు దానమ్
స్మృతులలో మనువు ముఖ్యుడు, తిథుల్లో అమావాస్య, పౌర్ణమి శ్రేష్ఠమైనవి, ఉత్తరాయణ దక్షిణాయనాల్లో దానం ముఖ్యమైనదిగా,
భవాన్ యథా రాక్షససత్తమేషు పాశేషు నాగస్తిమితేషు బన్ధః
రాక్షసులలో నువ్వు ముఖ్యుడివి, పాశాలలో నాగులను కట్టే బంధం ముఖ్యమైనదిగా,
పుష్పేషు జాతీ నగరేషు కాఞ్చీ నారీషు రమ్భా శ్రమీణాం గృహస్థః
పువ్వుల్లో మల్లె, పట్టణాల్లో కాంచీ, స్త్రీల్లో రంభ, శ్రమపడేవారిలో గృహస్థుడు శ్రేష్ఠుడు.
ఫలేషు చూతో ముకులేష్వశోకః సర్వౌషధీనాం ప్రవరా చ పథ్యా
పండ్లలో మామిడి మొదటిది; మొగ్గల్లో అశోక మొగ్గలు ముఖ్యమైనవి; అన్ని ఔషధ మొక్కల్లో పథ్యా అత్యుత్తమం.
శ్వేతేషు దుగ్ధం ప్రవరం యథైవ కార్పాసికం ప్రావరణేషు యద్వత్
తెల్ల పదార్థాల్లో పాలే శ్రేష్ఠం; అలాగే, మడుగుల్లో కాటన్ దుప్పటి మించినది లేదు.
శాకేషు ముఖ్యా త్వపి కాకమాచీ రసేషు ముఖ్యం లవణం యథైవ
కూరగాయల్లో కాకమంచి ముఖ్యమైనది; రుచుల్లో ఉప్పు ప్రధానమైనది.
మహీరుహేష్వేవ యథా వటశ్చ యథా హరో జ్ఞానవతాం వరిష్ఠః
చెట్లలో మర్రిచెట్టు ఎంతో ప్రాముఖ్యం కలది; జ్ఞానులందరిలో శివుడు మించినవాడు.
దుర్గేషు రౌద్రేషు నిశాచరేశ నృపాతనం వైతరణీ ప్రధానా
కోటల్లో, భయంకరమైన ప్రదేశాల్లో, రాత్రిపూట సంచరించే దయ్యాల అధిపతి అయిన వైతరణి, రాజులను పడగొట్టడంలో ముందుంటుంది.
న నిష్కృతిశ్చాస్తి కృతఘ్నవృత్తేః సుహృత్కృతం నాశయతో ఽబ్దకోటిభిః
స్నేహితుడికి హాని చేసినవాడికి ఎన్ని కోట్ల సంవత్సరాలు గడిచినా పాపం పోదు; అతనికి ప్రాయశ్చిత్తం లేదు.
జమ్బూద్వీపస్య సంస్థానం కథయన్తు మహర్షయః
జంబూద్వీప నిర్మాణాన్ని మహర్షులు వివరించగలరు.
నవభేదం సువిస్తీర్ణం స్వర్గసోక్షఫలప్రదమ్
దీనికి తొమ్మిది విభాగాలు ఉన్నాయి; ఇది విస్తారంగా ఉండి, స్వర్గం, మోక్షం ఫలితాలను ఇస్తుంది.
పూర్వ ఉత్తరతశ్చాపి హిరణ్యో రాక్షసేశ్వర
తూర్పు, ఉత్తర దిశల్లో హిరణ్యుడు, రాక్షసుల అధిపతి ఉంటాడు.
భారతో దక్షిణే ప్రోక్తో హరిర్దక్షిణపశచిమే
భారతదేశం దక్షిణంలో ఉంది; హరి దక్షిణపడమర ప్రాంతంలో ఉన్నాడు.
ఉత్తరే చ కురుర్వర్షః కల్పవృక్షసమావృతః
ఉత్తరంలో కురు దేశం ఉంది; అది కల్పవృక్షాలతో చుట్టుముట్టబడి ఉంటుంది.
ఇలావృతాద్యా యే చాష్టౌ వర్షం ముక్త్వైవ భారతమ్
భారతాన్ని తప్పించి, ఇలావృతం మొదలైన ఎనిమిది ప్రాంతాలు ఉన్నాయి.
విపర్యయో న తేష్వస్తి నోత్తమాధమమధ్యమాః
అవి ఎప్పుడూ మారవు; వాటిలో ఎవరూ ఎక్కువ, తక్కువ, మధ్యస్థులు కాదు.
సాగరాన్తరితాః సర్వే అగమ్యాశ్చ పరస్పరమ్
అన్ని ప్రాంతాలు సముద్రాలతో విడిపోయి ఉంటాయి; ఒకదానికొకటి చేరుకోలేవు.
నాగద్వీపః కటాహశ్చ సింహలో వారుణస్తథా
నాగద్వీపం, కటాహం, సింహళం, వారుణం కూడా చెప్పబడ్డాయి.
కుమారాఖ్యః పరిఖ్యాతో ద్వీపో ఽయం దక్షిణోత్తరః
కుమార అనే ద్వీపం దక్షిణం, ఉత్తరం మధ్యన ఉన్నదిగా చెప్పబడింది.
ఆన్ధ్రా దక్షిమతే వీర తురుష్కాస్త్వపి చోత్తరే
ఆంధ్రులు దక్షిణంలో ఉంటారు, వీరా! తురుష్కులు ఉత్తరంలో ఉంటారు.
ఇజ్యాయుద్ధవణిజ్యాద్యైః కర్మభిః కృతపావనాః
వారు పూజ, యుద్ధం, వ్యాపారం వంటి పనులతో పవిత్రతను పొందుతారు.