కో ఽయం విరూపాక్ష ఇతి త్వయారాధ్యస్తు కీర్తితః
ఈ విరూపాక్షుడు ఎవరు? నువ్వు పూజించమంటున్నావు.
యో ఽయం విరుపాక్ష ఇతి శ్రూయతాం కథయామి తే
ఈ విరూపాక్షుడు ఎవరో విను, నేను నీకు వివరంగా చెబుతాను.
తేనాక్రమ్య జగత్సర్వం శ్రీర్నీతా స్వవశం పురా
పూర్వకాలంలో ఆయన అన్ని లోకాలను జయించి, శ్రీదేవిని తన ఆధీనంలోకి తెచ్చుకున్నాడు.
శ్రీవత్సం వాసుదేవస్య హర్తుమైచ్ఛన్మహాబలః
వాసుదేవుని శ్రీవత్సాన్ని దక్కించుకోవాలని ఆ మహాబలుడు ఆశించాడు.
జ్ఞాత్వా తస్య వధాకాఙ్క్షీ మహేశ్వరముపాగమత్
అది తెలుసుకున్నవాడు, అతడిని సంహరించాలనే కోరికతో మహేశ్వరుని దగ్గరకు వెళ్లాడు.
తస్థౌ హిమాచలప్రస్థమాశ్రిత్య శ్లుక్ష్ణభూతలమ్
హిమాలయ పర్వతంపై ఉన్న పొడిబారిన మైదానంలో నిలబడ్డాడు.
ఆరాధయామాస హరిః స్వయమాత్మానమాత్మనా
హరి తనను తాను, పరమాత్మను తానే పూజించాడు.
గృణంస్తత్పరమం బ్రహ్మ యోగిజ్ఞేయమలక్షణమ్
యోగులు తెలుసుకోగలిగే, లక్షణాలు లేని పరబ్రహ్మను ఆయన స్తుతించాడు.
ప్రత్యక్షం తైజసం శ్రీమాన్ దివ్యం చక్రం సుదర్శనమ్
ప్రత్యక్షంగా, తేజస్సుతో మెరిసే, దివ్యమైన సుదర్శన చక్రం ప్రత్యక్షమైంది.
కాలచక్రనిభం చక్రం శఙ్కరో విష్ణుమబ్రవీత్
కాలచక్రంలా ఉన్న ఈ చక్రాన్ని గురించి శంకరుడు విష్ణువుతో ఇలా అన్నాడు:
సుదర్శనో ద్వాదశారః షణ్ణాభిర్ద్వియుగో జవీ
'సుదర్శన చక్రానికి పన్నెండు అంచులు, ఆరు నాభులు, రెండు రెండు చొప్పున వేగంగా తిరుగుతుంటుంది.'
శిష్టానాం రక్షణార్థాయ సంస్థితా ఋథవశ్చ షట్
'ధర్మవంతులను రక్షించడానికి ఆరు ఋతువులు కూడా ఏర్పాటు చేయబడ్డాయి.'
ఇన్ద్రాగ్నీ చాప్యథో విశ్వే ప్రజాపతయ ఏవ చ
ఇక్కడ ఇంద్రుడు, అగ్ని, విశ్వదేవతలు, ప్రజాపతులు కూడా ఉన్నారు.
చైత్రాద్యాః ఫాల్గునాన్తాశ్చ మాసాస్తత్ర ప్రతిష్ఠతాః
చైత్రమాసం మొదలుకొని ఫాల్గుణమాసం వరకు నెలలు అక్కడ స్థిరంగా ఉన్నాయి.
అమోఘ ఏషో ఽమరరాజడపూజితో ధృతో మయా నేత్రగతస్తపోబలాత్
ఈ అపరాజితుడు, అమరుల రాజు పూజించినవాడు, నేను తపస్సు బలంతో కన్నులో ఉంచుకొని పట్టుకున్నాను.
కథం శంభో విజానీయామమోఘో మోఘ ఏవ వా
శంభూ, ఇది అపరాజితమా లేక వ్యర్థమా అని నేను ఎలా తెలుసుకోగలను?
జిజ్ఞాసార్థం తవైవేహ ప్రక్షేప్స్యామి ప్రతీచ్ఛ భోః
నీ సందేహాన్ని తీర్చేందుకు, నేను దీన్ని ఇక్కడ వేస్తాను; స్వీకరించు స్వామీ.
యద్యేవం ప్రక్షిపస్వేతి నిర్విశఙ్కేన చేతసా
అలా అయితే, ఎలాంటి సందేహం లేకుండా మనసుతో వేయి.
ముమోచ తేజోజిజ్ఞాసుః శఙ్కరం ప్రతి వేగవాన్
తెలుసుకోవాలనే ఆశతో, అతడు శంకరుడి వైపు వేగంగా తేజస్సును వదిలాడు.
త్రిధా చకార విశ్వేశం యజ్ఞేశం యజ్ఞయాజకమ్
అతడు విశ్వేశ్వరుడిని, యజ్ఞేశ్వరుడిని, యజ్ఞాన్ని నిర్వహించేవాడిని మూడు రూపాలుగా చేశాడు.
వ్రీడోపప్లుతదేహస్తు ప్రణిపాతపరో ఽభవత్
అతని శరీరం లజ్జతో నిండిపోయి, నమస్కారంలో లీనమైంది.
నికృత్తో న స్వరభావో మే సో ఽచ్ఛేద్యో ఽదాహ్య ఏవ చ
నన్ను కోసినా నా అసలు స్వభావం నశించదు; అది కోయలేడు, కాలిపోదు కూడా.
కృతాని తాని పుణ్యని భవిష్యన్తి న సశయః
నీవు చేసిన పుణ్యకార్యాలు తప్పకుండా ఫలిస్తాయి, ఇందులో ఎలాంటి సందేహం లేదు.
తృతీయశ్చ విరూపాక్షస్త్రయో ఽమీ పుణ్యదా నృణామ్
మూడవవాడు విరూపాక్షుడు; ఈ ముగ్గురు మనుషులకు పుణ్యాన్ని ప్రసాదిస్తారు.
శ్రీదామ్ని నిహతే విష్ణో నన్దయిష్యన్తి దేవతాః
శ్రీదాముని విష్ణువు సంహరించినప్పుడు, దేవతలు ఆనందిస్తారు.
గత్వా సురగిరిప్రస్థం శ్రీదామానం దదర్శ హ
దైవపర్వత శిఖరానికి వెళ్లి, అతడు శ్రీదాముని చూశాడు.
ముమోచ చక్రం వేగాఢ్యం హతో ఽసీతి బ్రువన్ముహుః
అతడు వేగంగా చక్రాన్ని వదిలి, 'అతడు సంహరించబడ్డాడు' అని పదే పదే చెప్పాడు.
సంఛిన్నసీర్షో నిపపాత శైలాద్ వజ్రాహతం శైలశిరో యథైవ
తల నరికి, అతడు పర్వతం మీద నుంచి వజ్రం తగిలిన శిఖరంలా కిందపడిపోయాడు.
లబ్ధ్వా చ చక్రం ప్రవరం మహాయుధం జగామ దేవో నిలయం పయోనిధిమ్
అద్భుతమైన మహాయుద్ధ ఆయుధమైన చక్రాన్ని పొందిన దేవుడు, సముద్రంలో తన నివాసానికి వెళ్లాడు.
తమారాధయ చేత్ సాధో క్షీరేణోచ్ఛసి భోజనమ్
నీవు ఆయనను భక్తితో ఆరాధిస్తే, పాలు కలిసిన భోజనం పొందగలవు.