शुभाः प्रदेशाः ये उत्तरदिग्भ्यः मध्यदेशाच्च समुत्पन्नाः, ते स्वेच्छया पिबन्ति, तृप्तिम् आप्नुवन्ति च। तत्र मत्स्याः, कुशट्टाः, कुणिकुण्डलाः, पाञ्जालकाः च, कोसलनारीभिः सहिताः दृश्यन्ते। शाकाः समशकाः च, मध्यदेशवासिनः च, तत्र निवसन्ति। अपरान्ताः, शूद्राः, पल्लवाः, खेठकाः च तत्र सन्ति। शातद्रवाः, ललित्याः, पारावताः, समूषकाः च, तत्र वसन्ति। श्रत्रियाः, प्रतिवैश्याः, वैश्यकुलानि, शूद्रकुलानि च अपि दृश्यन्ते। चीनाः, तुषाराः, बहवः बहिर्देशीयाः च, शून्तपोटाः इत्येव, तत्र निवसन्ति। लम्पकाः, तावकारामाः, शूलिकाः, तङ्गणाः च, तत्र दृश्यन्ते। तामसाः, क्रममासाः, सुपार्श्वाः, पुण्ड्रकाः च, तत्र वसन्ति। माण्डव्याः, मालवीयाः, ये च उत्तरमार्गनिवासिनः, ते अपि तत्र सन्ति। तथा प्रवङ्गाः, वाङ्गेयाः, मांसभक्षकाः, बलदन्तिकाः च दृश्यन्ते। प्राग्ज्योतिषाः, शूद्राः, विदेहाः, ताम्रलिट्टवासिनः च अपि तत्र सन्ति। पुण्ड्राः, केरलाः, चौडाः, कुल्याः, राक्षसाः च अपि तत्र निवसन्ति। महाराष्ट्राः, माहिषिकाः, सर्वे कालिङ्गाः, तत्र दृश्यन्ते। वलिन्ध्याः, विन्ध्यमौल्याः, वैदर्भाः, दण्डकाः च तत्र वसन्ति। एते दक्षिणदेशीयाः शालकटङ्कटाः इत्युच्यन्ते। पुलियाः, नीलचिह्निनः, तपस्विनः, तामसभाविनश्च तत्र दृश्यन्ते। भरकच्छाः, समहेयाः, सरस्वताः च अपि तत्र निवसन्ति। उत्तमर्णाः, दशार्णाः, भोजाः, किंकवराः च अपि तत्र दृश्यन्ते। तुरुषाः, तुम्बराः, वहनाः, नैषधाः च तत्र वसन्ति। एते जनाः सुकेशे वन्ध्यमूले च वसन्ति। निराहाराः, हंसमार्गाः, कुपथाः, तङ्गणाः, खशाः च अपि तत्र दृश्यन्ते। त्रिगर्ताः, किराताः, तोमराः, शिशिरपर्वतनिवासिनः च अपि तत्र सन्ति। इदानीं, एषां देशानां धर्माः यथावत् शृणु। हे रजनिचर! अमत्सरता, शौचम्, तपश्चात्र प्रमुखानि। ब्राह्मणस्य चतुर्वर्णाश्रमधर्मपालनं विधानम्। कथयस्व, केवलं श्रोतुमात्रेण मे तृप्तिर्न जायते। तत्र, तस्य धर्मं यथावद् शृणु। आचार्यं निवेद्य, तस्यैव अनुमत्याऽन्यदा आरम्भः कार्यः। तेन आहूय, तस्मिन्नेव एकचित्तः पाठः करणीयः। अनुमत्यनन्तरं, आचार्याय दक्षिणां दत्त्वा, तदा—स्वेच्छया वानप्रस्थाश्रमं, अथवा चतुर्थाश्रमं प्रविशेत्। आचार्याभावे, तस्य पुत्राय, शिष्याय, न वा तदा पौत्राय—एवं, हे शालकटङ्कट, द्विजः मृत्युम् अतिक्रामति। विवाहे च, ऋषिवंशान्तरजाम् कन्यां परिणयेत्, हे रजनिचर। द्विजातिः ताम् उचितेन आचारेण भक्त्या तुष्टिं यच्छेत्। लक्षणानि श्रोतुम् इच्छामि; तानि अद्य वद। तानि लक्षणानि ते कथयामि; शृणु, हे रजनिचर। आचाररहितस्य निहितं न श्रेयः, न इह, न परत्र। यः आचारं लङ्घयित्वा आचरति, तादृशाः जनाः एव उत्पद्यन्ते।