प्रह्लादः महाप्लवेषु पुण्डरीकं द्रष्टुं गतवान्। तत्र पुण्डरीकं पूज्य, त्रिदिनानि तस्थौ। ततः कृष्टतीर्थे स्नात्वा, सः शुद्धात्मा तत्र त्रिरात्रं स्थितवान्। पश्चात् सः पयोष्ण्यां अखण्डं द्रष्टुं देवम् अगच्छत्। तदनन्तरं, प्रह्लादः विवेकी वितस्तायां कुमारिलं द्रष्टुं गतवान्। यत्र यत्र पूजा कृताः, तत्र तत्र पापक्षयः अभवत्। देवसन्तोषाय लोकहिताय च तानि सृजितानि। तदनन्तरं, यथाविधि दधि भुक्त्वा, मणिमन्तं अगच्छत्। तत्र प्रजापतेः श्रेष्ठ तीर्थे स्नात्वा, महात्मा शम्भुं, ब्रह्माणं, देवेशं, प्रजापतिं च दृष्टवान्। षड्रात्रं तत्र स्थित्वा, मधुनन्दिनीं गतवान्। तत्र दानवश्रेष्ठः शूलबाहुं गोविन्दं च दृष्टवान्। वासुदेवः अपि त्रिशूलं दर्शितवान्; तत् यथा पृच्छसि, वदामि। सः विष्णुना पूर्वं भाव्यमनवे यद् उक्तं, तत् आख्यात्। समीपस्थं विरञ्चिं पूज्य, प्रसन्नः सः वरं दत्तवान्। ब्रह्मर्षीणां शापैः तस्य कामितं वस्तु नष्टम्, जलाग्नौ च स्वगुणैः विहीनः अभवत्। दुःखितः सः भूमौ विचरन्, उग्रः सर्वकर्माणि नाशितवान्। तैः सह भगवाञ् हिमालयं गतवान्, यत्र त्रिनेत्रः शिवः निवसति। तौ देवेशौ बलिनौ, उग्रकर्मणौ, स्वशस्त्राणि परस्परं अददात्। शत्रुभिः अजेयौ, घोररूपौ इति चिन्तयन्, सः नदीं प्रविष्टवान्, भयात् महाप्लवमिव। तयोः तटयोः कपिश्रेष्ठाः शस्त्रधारिणः, गूढरूपं समास्थितवन्तः। सर्वदिशं वीक्ष्य, भयात् सन्तप्तः, हिमालयदुर्गं आरोहितवान्। तौ शस्त्रधारिणौ शीघ्रं धावितवन्तौ—विष्णुः त्रिशूलधारी, पर्वतेश्वरः चक्रधारी। पर्वताद् पतितः, सुवर्णवर्णः, शुद्धतारा इव आकाशात्। तत्र हरपादपातात् शीतपर्वते, विटस्ता नदी पापहरिणी उत्पन्ना। उपवासं कृत्वा, भक्त्या हिमवत्पादे गतवान्, यत्र पर्वतेश्वरः शिवः विष्णुना गूढः। ततः प्रशंसितस्य हिमवत्पादे, उच्चं भृगुं द्रष्टुं गतवान्। तत्र महात्मा, शस्त्रबलं परीक्षुमिच्छन्, शंकरं त्रिधा कृतवान्। अथ, केन हेतुनाऽयं चक्रः लोकपूजितः शस्त्ररूपेण दत्तः? चक्रदानेन सम्बद्धः शिवमहिमान्वर्धकः आख्यानः अस्ति। भगवती गृहस्थिनी, क्रोधरहितः, तथा स्मृत्याऽभवत्। सा पतिव्रता, पत्युः जीवनं, धर्मशीलिनी च प्रसिद्धा। तस्याः गौरवयुक्तः पुत्रः जातः, उपमन्यु इति विख्यातः। सा स्त्री, महाक्लेशेऽपि, यद् दुग्धमासीत्, तेन पुत्रं पिपेष। सापि स्नेहात् तस्य पिष्टान्नरसस्य पायसं कृतवती। सः दुग्धपाकं पिष्टान्नं स्वादु जीवनपोषकं अन्नं अत्तवान्। द्वितीयदिने मातृदत्तं पीठोदनं न स्वीकारितवान्। तस्याः माता, रुदन्ती, अश्रुपूरितवाचा तम् उक्तवती। विरूपाक्षः अप्रसन्नः चेत्, कथं दुग्धयुक्तं अन्नं स्यात्? अतः, देवेशं विरूपाक्षं त्रिशूलधारिणं पूजय। तं सन्तोष्य, अमृतपानं प्राप्यते—तर्हि दुग्धपाकभोजनं किम् ऊनम्!