कुतः अयं घटः, उत्तमतोयपूर्णः, इह आगतः? त्वं अपि किञ्चित् पुष्टशुभरूपधारी, तेजस्वी च दृश्यसे। एतत् सर्वं मे निवेदय—कः त्वं, कः अयं शमी इति च। ततः सः यथावत् प्राचीनकालप्रसङ्गं सम्पूर्णं आख्यात्। सः सोमशर्मा नाम्ना प्रसिद्धः, बहुलायाः गर्भे जातः। किन्तु तस्य नाम सोमश्रवा आसीत्, विष्णुभक्तः, यशस्वी च। अहं द्विजातिभ्यः न किञ्चित् अददाम्, न च उत्तमं भोजनं अश्नवम्। अतः रात्रौ मम शरीरं भीषणपुरुषैः ताड्यते। तत्र मम कोऽपि बान्धवः नास्ति समीपे। एवं पापात्मा सन् अहं अत्र अत्यन्तकृपणः वसामि। तुच्छेन आहारेण जीवन् कालं केवलं नयामि। भाद्रपदमासे श्रवणद्वादशी नाम व्रतम् आसीत्। इरावत्याः तटे, शमीवने, ब्राह्मणक्षत्रियैः अग्रगण्यैः सह। एकादश्यां उपोष्य, शुद्धः नियमपरायणश्च। घटः, वस्त्रसम्पन्नः, छत्रपादुकायुक्तश्च, अग्रे ब्राह्मणाय, ज्ञाननिष्ठाय, शुद्धाय च दत्तः। सप्ततिवर्षाणि अन्यत् किञ्चित् न दत्तम्। एते अपि, ये किञ्चित् न ददुः, मम आहारं उपभुञ्जते स्म। यत् तथा दत्तं, तत् मम प्रतिदिनं मध्याह्ने अपि आगच्छति। यदा अहं अश्नामि पिबामि च, तदा सर्वं अदृश्यं भवति। यदा पिण्डद्वयं दत्तम्, तदा मृत्युलोके मम वाहनम् उत्पन्नम्। श्रवणद्वादश्याः पुण्यं, यथा त्वया उक्तं, धर्मवृद्धिकरं भवति। किं कर्तव्यम्, पितरः? यत् त्वं अनुमन्यसे, तत् अहं करिष्यामि। ततः मृतपालः स्वकार्यार्थसिद्धये वाक्यम् उवाच—यत् ते हितकरं मम च, तत् सम्पूर्णं वक्ष्यामि। मम नाम्ना पिण्डदानं कुरु। मुक्तः सन् अहं सर्वदानशीलानां लोके गमिष्यामि। यत् बुधश्रवणयोर्योगं, तत् परममङ्गलं स्मृतम्। सः शुचिः, यथायोग्यं तेषां नामानि उच्चैः घोषयामास। ततः रम्ये शूरसेनदेशे सः वणिक् आगतः। क्रियासमाप्य, सः अनुत्तमे गया-शिरसि अगच्छत्। तत्र पितृणां च, स्वसन्ततिनां च, पिण्डदानं अकरोत्। स्वकुलानां अन्येषां अपि पिण्डप्रदानं अकरोत्। ते द्विजप्रेताः मुक्ताः सन् ब्रह्मलोकं जग्मुः। श्रवणद्वादशीं निष्कलङ्कं कृत्वा, सः कालधर्मानुसारं प्रयातः। मानवजन्म प्राप्य, शाकले विराट् इति प्रसिद्धः बभूव। नियतकालमुपेत्य, गुह्यकालयं शरणं ययौ। पुनः मर्त्यलोके प्रविश्य, सः राजवंशे पुत्रः अभवत्। इन्द्रलोकं प्राप्य, सर्वैः देवैः महत्सम्मानं अलभत। अन्ते, भीषणरूपधारी सन्, सर्वशास्त्रार्थं अपि अवाप्तवान्।