त्वया, हे राजन्, मम पुत्रः वटवृक्षस्य मूलेषु बद्धः अभवत्। ततः तेन राज्ञा तस्य वृक्षस्य शाखाः त्रिधा विभक्ताः। शतदशाब्दपर्यन्तं स तां शाखां वहन्, किंतु न चलितः। ततः तपस्विनः वचनं श्रुत्वा, कपिः जाबालिपुत्रस्य जटाः विमुक्तवान्। तदा प्रमुदितः ऋषिसत्तमः ऋतध्वजः वरदः अभवत्। ऋतध्वजस्य वचनं श्रुत्वा, स वरं याचितवान्—“यदि त्वं ब्रह्मन्, मम वरं दातुम् इच्छसि, तपस्विन्, त्वष्टुः कन्या चित्राङ्गदा मम पुत्री भवतु।” मया बहवः पापाः कृताः। ततः ऋतध्वजः उक्तवान्—“शापस्य अन्तः भविष्यति।” एवं उक्ते, कपिव्याघ्रः तस्मिन्नेव काले हर्षपूर्णः अभवत्। ततः सर्वे क्रमशः स्नात्वा पितृन् देवांश्च पूजितवन्तः। ततः शीघ्रगामी बलवान् कपिः, उत्तमः प्लवगः, तां समीपतः अनुगतः। सा कपिव्याघ्रं दृष्ट्वा, वीरश्रेष्ठं, तत्क्षणम्— ततः कपिः, प्रसिद्धे घोरशिखरे, तं गिरीन्द्रं प्राप्तवान्। दीर्घकालं रमित्वा, ते विंध्याचलम् आगतवन्तः। मध्याह्ने प्रमुदिताः सप्तधा गोदावरीं जलं पीतवन्तः। तेषां सारथयः अश्वान् स्नापयन्ति, ये जलं पीत्वा निमग्नाः अभवन्। तृणमयेषु हरितेषु प्रदेशेषु, अश्वाः अल्पकाले विश्राम्य— अश्वानां खुरनिनादं श्रुत्वा, ताः उत्तमाः महिलाः— दृढप्राकारं आरोह्य, सर्वाः सह दृष्ट्वा स्थिताः। सुरथा, सखीमुदितं दृष्ट्वा, सस्मितं, प्रमोदपूर्णा, उवाच—“नूनं स एव राजा पुत्रः, यं पूर्वं पतिं रूपेण चयनम् अकरवम्। स दुःखानां श्रेष्ठः ऋतध्वजः; नात्र संशयः। एष अन्यः, स्वपुत्रः जाबालिः; नात्रापि संदेहः।” ते शम्भोः पुरतः उपविश्य, शुभगीतं गायन्ति। त्रैलोक्यकर्ता त्र्यम्बकं हाटकेश्वरनाथं द्रष्टुं— तस्य पुरतः स्थित्वा, उत्तमं गीतं गायन्ति। ततः तं दृष्ट्वा, हर्षपूर्णहृदयः, रोमाञ्चिताङ्गः अभवत्। तं ज्ञात्वा, योगात्मा प्रमुदितचेतसा प्रकटितः। ते क्रमशः स्थित्वा, त्रिनेत्रं पूजयन्ति, स्तुतिं कुर्वन्ति। स तैः कृशाभिः महिलाभिः सह उत्तिष्ठति, ससम्मानं प्रणमति। हर्षितः, राजभिः सह सुखेन प्रविशति। गोदावरीतीरे स्नात्वा, हाटकेश्वरदर्शनं इच्छति। सा अपि मातरं दृष्ट्वा, हर्षपूर्णा, शोभायुक्ता अभवत्। स्नेहात् पुनः पुनः मातरं आलिङ्गति, नेत्रे अश्रुपूर्णे। “गच्छ, गुह्यकं महदञ्जनगिरिं नय। शीघ्रं पार्जन्यं, गन्धर्वराजं, स्वर्गात् आनय। कपिश्रेष्ठ, गालवम् अपि आनय।” अञ्जनं गत्वा तं सूचयित्वा, स अमरगिरिं गतः।