अन्यस्य भार्यां सम्प्राप्तुं शक्तिहीनत्वं श्रेयः, अन्यस्य वित्तं कदापि भुञ्जानस्य अपेक्षया याच्यत्वं श्रेय इति धर्मयुक्तं निश्चित्य, तत्र कश्चन ‘सा शत्रूणां माता’ इति उक्त्वा तस्मात् पलायितवान्। नन्दी अपि अचलः, उन्नतवज्रधरः, तान् बलात् अवारयत्। ततः शीघ्रं वज्रेण ताडिताः ते दशसु दिशासु भीताः पलायितवन्तः। तत्र कश्चन नन्दिं गदया प्रहारं कृत्वा भूमौ पतितवान्। तस्मात् दुष्टस्य भीत्या शतरूपा गौरीरूपा जाता। यथा मत्तद्विपः कानने स्त्रीसमूहमध्ये चञ्चलदृष्टिः विहरति, तथैव तत्र तस्य आचरणम् आसीत्। अत्र किमपि आश्चर्यं नास्ति, यतः एते चत्वारः कदापि न पश्यन्ति। गिरिजां पश्यन् अपि सः अन्धकः तां न वास्तवतोऽपश्यत्। तदा तं दुष्टचित्तं देवी शतवज्रसमा त्यक्तवती। अन्धकस्य पतितस्य दर्शनं कृत्वा शतरूपा रात्रिवत् शोभाम् आप। अन्धकं पतितं दृष्ट्वा दैत्यदानवश्रेष्ठाः सन्तः विस्मिताः। तेषां समारम्भनादं श्रुत्वा गणेश्वरः स्थिरः स्थित्वा तिष्ठति स्म। वज्रं गृहित्वा स बलवान् गणाधिपः मघवत्सदृशः बभूव। तदा देवी स्वस्वरूपाणि सम्बोध्य अवदत्—‘यथाकामं युष्माभिः गन्तव्यम्।’ ‘युष्माकं वासः उद्यानवनयोः स्यात्। वृक्षेषु ओषधीषु च गच्छन्त्यः, क्रमशः अम्बिकाम् अभिवादयन्त्यः भवितव्याः।’ स्वबलस्य पराजयं दृष्ट्वा सः शीघ्रं पातालं प्रति पलायितवान्। तदा कामबाणैः आहतः, गौरीं स्मरन्, रात्रौ निद्रां न प्राप्नोत्, कामशक्त्या पीडितः। एवमस्तु—अन्धकस्य युद्धं कथं जातम् इति मम कथय, इति कश्चन पृष्टवान्। तस्मात् कालन्यूनात् सः तेजोहीनः, बलविहीनश्च दृश्यते। तपस्यैव सः श्रेष्ठधीः मनः संस्थाप्य विचरति स्म। पर्वतम् रक्षार्थम् स्थापयित्वा पृथिव्यां सः विचरन् आसीत्। महान् शंखः मेखलारूपेण कट्यां धार्यते स्म। एकदिवसं वृक्षेषु, पर्वतशिखरेषु, नद्याः तटे च वासं कृतवान्। केवलं वातेन जीवन्, नवशतानि वर्षाणि एकैकेन स्थित्वा तपः अकरोत्। हिमवतः सुस्थले विशालशिलायां रम्ये सः उपविष्टः। तत्रैव सा ज्योत्स्नासमा देवी जटामध्ये भूमौ उपविष्टा। तत्रैव श्रेष्ठं पुण्यतीर्थं केदारनाम्ना प्रसिद्धं समुत्पन्नम्। हे ब्रह्मन्, तत् पुण्यवर्धनं पापनाशनं, मोक्षसाधनं च। ये संयतात्मानः तव तीर्थे जलं पिबन्ति, तेषां हृदयपद्मे लिङ्गं निश्चितं प्रादुर्भविष्यति। तेषां पितृणां श्राद्धं अक्षय्यम् भविष्यति, न संशयः। मृतानां पुनर्जन्म न भविष्यति, ते अक्षरं प्राप्स्यन्ति। केदारः पुरुषान् विशुद्धान् करोति, यथा त्रिनेत्रस्य वाक् वदति। देवी सूर्यतनया कालिन्दी स्नानाय पापनाशिनी, शततीर्थसंवृता, प्लक्षसम्भवा च पापनाशिनी। हरः तत्रैव जलमध्ये द्रुपदाख्यां गायत्रीं जपन् आसीत्। संवत्सरः पूर्णः जातः, प्रभुः तत्रैव स्थितः, न निर्गतः। तदा नक्षत्राणि तेषां योगैः सह पतित्वा भूमौ पतितानि। एवं तस्य तपः, देवीदर्शनम्, तीर्थमाहात्म्यं च प्रवृत्तम्।