शैलाधिपः सुखोपविष्टः सप्तर्षीन् समीक्ष्य, स्वधर्मप्रतिष्ठापनाय श्रेयांसि वचनानि व्याजहार। स तान् प्रोवाच—“एषा मम पौत्री पितृपितामहानां कृते मया समर्पिता, त्वया स्वीक्रियताम्।” तदा स सुस्वरम् उच्चैः घोषयामास—“भाग्यवन्, एषा मया दत्ता, त्वया प्रतिगृह्यताम्।” शैलराजः पुनरुवाच—“अनाथोऽहम्, गिरिकूटेषु वसामि; एषा मे कन्या, त्वया स्वीक्रियताम्, शैलाधिप।” सा च देवी शम्भुम् स्पृष्ट्वा परमं हर्षमवाप, सुरर्षे। ततः श्वेततण्डुलान् अक्षतान् च समर्प्य, ब्रह्मा शैलतनयाम् उवाच—“समदृष्ट्या समं वह्निं प्रदक्षिणं कुरु।” पृथिव्यां यथा सूर्यकिरणैः तप्तायाम् वर्षा पतति, तथा त्वया वह्निपर्यटनं कर्तव्यम्। सा लज्जया शनैः ब्रह्माणं प्राह—“मया दृष्टम्।” ततो लाजाहुतयः समिद्भिः सह वह्नौ समर्पिताः। ततः हरः उवाच—“किं इच्छसि? दास्यामि। इमां विमोचय।” हरः पुनरुवाच—“स्वकुले त्वं श्रियम् अवाप्स्यसि, ततः मोक्षं गमिष्यसि।” हरः प्रोवाच—“इदानीं मे शृणु, स्वकुलस्य श्रियं कथयामि। एषा श्रियः अस्माकं कुलसंभूता तस्यै दत्ता। मालिनी नाम सती सदाचारसमन्विता स्वकुलजा अस्ति।” ततः स तां कालीमुखं चन्द्रकान्तिं दृष्ट्वा, तस्य वीर्यं वालुकायाम् पतितम्। स तद्विषादेन भीतः अभवत्। तत्रैव वालखिल्याः पुण्यात्मानः, महर्षयः, पितामह, दृष्टाः। ते वालखिल्याः चत्वारिंशदधिकाष्टसहस्राणि संख्यया कीर्तिताः। उमा सहितः रात्रिं व्यतीयाय, प्रातः पुनः समुत्थाय, शैलाधिपेन पूजितः, शीघ्रं मन्दरं प्रति जगाम। अनुज्ञां लब्ध्वा भूतैः सहितः अष्टमूर्तिः महत्तमस्य मन्दरस्य मध्ये निवसन् अभवत्। ततः स विश्वकर्माणम् आहूय, उवाच—“मम गुहां निर्माणं कुरु।” “षट्चत्वारिंशद्योजनमितां, सुवर्णमयीं कुरु, निर्मलस्फटिकशिलास्तरणां, वैडूर्यभूषिताम्।” तदनन्तरं देवराजः गृह्यज्ञलक्षणं महायज्ञं चकार। एवं त्रिनेत्रस्य महाकालः कश्चित्कालः व्यतीतः। एकदा, क्रीडायै भवेना सा देवी ‘काली’ इति सम्बोधिता। तदा कठोरं अप्रियं च वाक्यं उक्तं, यद्व्रणं करोति, तदन्यथा न भवति। ज्ञानी तं न परित्यजेत्; अद्य त्वया धर्मसत्यविपरीतं कृतम्। तथैव अहम् अपि प्रयतिष्ये यथा त्वया मम नाम काली इति उच्चार्यते। अनुमत्य प्राप्तायां त्रिजन्मन्यः स्वर्गं शीघ्रं जगाम। सृष्टिकर्ता तां गुहां शिल्पेन छिन्नामिव सम्यक् निर्मितवान्। तत्र शुभा जयन्ती, चतुर्थ्यां, अजिता आसीत्। देवीया अनुमताः पुण्यात्मानः तत्र सेवा अकरोत्। तत्र क्षेत्रे व्याघ्रः दंष्ट्रानखायुधः समुपस्थितः। सा पतिष्यन्ती यदा स्यात्, तदा अहम् एव तां ग्रहीष्यामि। तस्याः मुखं निरीक्ष्य, स एकचित्तः अभवत्। देवी शतसंवत्सरं तपः कृत्वा, ब्रह्माणं त्रैलोक्येश्वरं स्तुत्वा, तत्र स्थितवती।