अम्भिकायाः तु घोरं तपः सम्यक् कृतमासीत्, यस्य फलं महादेवः शम्भुः साक्षात् अभवत्। स एव दक्षयज्ञविध्वंसकः, दक्षनाशनः, भगस्य नेत्रहरः, त्रिशूलधारी पिनाकपाणिश्च। पुनः पुनः नमः तस्य महाभुजङ्गकुण्डलभूषितस्य, पार्वतीप्रियस्य। ततः प्रहृष्टमना विष्णुः ज्येष्ठभ्रात्रा सहितः, कल्याणीं कन्यां शुभे वह्निमण्डपे, दीप्यमाने पावके, नेतुम् आरब्धवान्। तत्र गिरयः कम्पमानाः, देवाश्च पूजार्चनादिकर्मसु प्रवृत्ताः, कन्याविवाहे मित्रवत् उत्कण्ठिताः सन्तः, चञ्चलाः अभवन्। यदा सौरभा भ्राता तस्याः महोत्सवम् अयोजयत्, तदा सा शङ्करस्य समीपम् आनीता। तत्र देवः कुशाङ्ग्या सह, लोके पूजितं स्थलं दृष्टवान्। पर्वततनया क्रीडया हृष्टा मुक्ताहारान् विक्षिप्य, ततो लाक्षारसपुञ्जैः भूमिं रक्ताम् अकरोत्। स तु दक्षिणाग्निम् उपसृत्य, स्थिरः मुनीन्द्रैः परिवृतः स्थितः। शुद्धोदकम् आदाय, दीप्तं मधुपर्कं न्यवेदयत्। गिरिश्रेष्ठः सुखासीनः सप्तर्षीन् अपश्यत्। स धर्मनिष्ठं वचनम् अब्रवीत्— ‘‘एषा कन्या मया पितृणां निमित्तं दत्ता, त्वया प्रतिग्रहीतव्या।’’ स उच्चैः घोषयामास— ‘‘भगवन्, एतां ददामि, प्रतिगृह्णीष्व।’’ पुनः— ‘‘अहम् अनाथः शैलशिखरवासि, एषा मे कन्या, प्रतिगृह्णीष्व, शैलराज।’’ सा अपि शम्भुम् आलिङ्ग्य, परमानन्दम् अवाप, देवर्षे। ततः श्वेततण्डुलान् यवांश्च समर्प्य, ब्रह्मा पर्वतनन्दिनीम् उवाच— ‘‘समदृष्ट्या वह्निम् प्रदक्षिणं कुरु।’’ सा लज्जया शनैः ब्रह्माणं प्राह— ‘‘दृष्टा मया।’’ तत्र लाजहोमाः हविश्च वह्नौ क्षिप्ताः। तदा हरः उवाच— ‘‘किं इच्छसि? दास्यामि। एतां विमोचय।’’ ततः स उवाच— ‘‘स्वकुलस्य संपदं प्राप्स्यसि, ततः मोक्षं च गमिष्यसि।’’ ‘‘शृणु, स्वकुलस्य संपदं कथयामि।’’ ‘‘एषा संपदस्तस्यै स्वकुल्या दत्ता।’’ ‘‘मालिनी सदाचारयुक्ता स्वकुल्या एव।’’ ततः स काल्याः मुखम् अपश्यत्, यः शशिनापि अतिक्रान्तम्। तदा बीजं रेणुषु पतितम्, स च महद्भयं प्रपेदे। ते महर्षयः, पुण्याः वालखिल्याः, हे पितामह, चत्वारिंशदधिकाष्टसहस्राणि एते वालखिल्याः स्मृताः। सोऽपि उमया सह रजनीम् उपवेश्य, प्रातः पुनः उत्तस्थौ। गिरिश्रेष्ठेन पूजितः, शीघ्रं मन्दरं जगाम। अनुज्ञां लब्ध्वा, भूतैः सहितः अष्टमूर्तिः मन्दरमध्यं प्रविवेश। ततः विश्वकर्माणम् आहूय, ‘‘मम गुहां निर्माणय,’’ इति उक्तवान्। ‘‘षट्चत्वारिंशद्योजनमितां सुवर्णमयीं कुरु।’’ ‘‘शुद्धस्फटिकशिलास्तरणां, वैडूर्यभूषिताम्।’’ तदा देवाधिपः गृह्यज्ञलक्षणं यज्ञं अकरोत्। एवं त्रिनेत्रस्य महाकालः कालः व्यतीयाय। एकदा तु क्रीडार्थं सा ‘कालि’ इति भवेनोक्ता। तद्वचनं कठोरं विकृतं च, एकदा उक्तं न पुनः शमयति।