ਸਰਸ੍ਵਤੀ ਯਤ੍ਰ ਪੁਣ੍ਯਾ ਸ੍ਤਨ੍ਦਨੇ ਸਰਿਤਾਂ ਵਰਾ
ਜਿਥੇ ਪਵਿੱਤਰ ਸਰਸਵਤੀ, ਨਦੀਆਂ ਵਿਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਚੰਗੀ, ਘਾਟੀ ਵਿਚ ਵਹਿੰਦੀ ਹੈ।
ਭਿਕ੍ਸ਼ਾਂ ਪ੍ਰਯਚ੍ਛ ਭਗਵਨ੍ ਮਹਾਕਾਪਾਲਿਕੋ ऽਸ੍ਮਿ ਭੋਃ
ਪ੍ਰਭੂ, ਮੈਨੂੰ ਭਿਖ ਦਿਓ; ਮੈਂ ਵੱਡਾ ਕਪਾਲਿਕ ਹਾਂ, ਭਾਈ।
ਸਵ੍ਯਂ ਭੁਜਂ ਤਾਡਯਸ੍ਵ ਤ੍ਰਿਸ਼ੂਲੇਨ ਮਹੇਸ਼੍ਵਰ
ਮਹੇਸ਼ਵਰ, ਆਪਣੀ ਖੱਬੀ ਬਾਂਹ ਨਾਲ ਤ੍ਰਿਸ਼ੂਲ ਮਾਰੋ।
ਸਵ੍ਯਂ ਨਾਰਾਯਣਭੁਜਂ ਤਾਡਯਾਮਾਸ ਵੇਗਵਾਨ੍
ਉਸ ਨੇ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਨਾਰਾਯਣ ਦੀ ਖੱਬੀ ਬਾਂਹ 'ਤੇ ਵਾਰ ਕੀਤਾ।
ਏਕਾ ਗਗਨਮਾਕ੍ਰਮ੍ਯ ਸ੍ਥਿਤਾ ਤਾਰਾਭਿਮਮ੍ਡਿਤਾ
ਇਕ ਨੇ ਅਸਮਾਨ 'ਚ ਚੜ੍ਹ ਕੇ ਤਾਰਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜੀ ਹੋਈ ਖੜੀ ਹੋਈ।
ਅਤ੍ਰਿਸ੍ਤਸ੍ਮਾਤ੍ ਸਮੁਦ੍ਭੂਤੋ ਦੁਰ੍ਵਾਸਾਃ ਸ਼ਙ੍ਕਰਾਂਸ਼ਤਃ
ਉਥੋਂ ਦੁਰਵਾਸਾ ਉਤਪੰਨ ਹੋਇਆ, ਜੋ ਸ਼ੰਕਰ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਤੋਂ ਜਨਮਿਆ।
ਤਸ੍ਮਾਚ੍ਛਿਸ਼ੁਃ ਸਮਭਵਤ੍ ਸਂਨਦ੍ਧਕਵਚੋ ਯੁਵਾ
ਉਥੋਂ ਇੱਕ ਨੌਜਵਾਨ ਆਇਆ, ਜੋ ਕਵਚ ਪਹਿਨ ਕੇ ਤਿਆਰ ਸੀ।
ਇਤ੍ਥਂ ਬ੍ਰੁਵਨ੍ ਕਸ੍ਯ ਵਿਸ਼ਾਤਯਾਮਿ ਸ੍ਕਨ੍ਧਾਚ੍ਛਿਰਸ੍ ਤਾਲਫਲਂ ਯਥੈਵ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਹਿ ਕੇ ਪੁੱਛਿਆ: ਕਿਸ ਦੇ ਮੋਢੇ ਨੂੰ ਮੈਂ ਤਾਲ ਦੇ ਫਲ ਵਾਂਗ ਕੱਟਾਂ?
ਨਿਪਾਤਯੈਨਂ ਨਰ ਦੁष੍ਟਵਾਕ੍ਯਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਤ੍ਮਜਂ ਸੂਰ੍ਯਸ਼ਤਪ੍ਰਕਾਸ਼ਮ੍
ਇਸ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ, ਜੋ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਹੈ ਅਤੇ ਜਿਸ ਦੀ ਮਾੜੀ ਬਾਤ ਸੌ ਸੂਰਜਾਂ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦੀ ਹੈ, ਥੱਲੇ ਸੁੱਟੋ।
ਜਗ੍ਰਾਹ ਤੂਣਾਨਿ ਤਥਾਕ੍ਸ਼ਯਾਣਿ ਯੁਦ੍ਧਾਯ ਵੀਰਃ ਸ ਮਤਿਂ ਚਕਾਰ
ਵੀਰ ਨੇ ਅਖੂਤ ਤੀਰ ਚੁੱਕੇ ਅਤੇ ਲੜਾਈ ਦਾ ਮਨ ਬਣਾਇਆ।
ਦਿਵ੍ਯਂ ਸਹਸ੍ਰਂ ਪਰਿਵਤ੍ਸਰਾਣਾਂ ਤਤੋ ਹਰੋ ऽਭ੍ਯੇਤ੍ਯ ਵਿਰਞ੍ਚਿਮੂਚੇ
ਹਜ਼ਾਰ ਦਿਵਿਆ ਸਾਲਾਂ ਬਾਅਦ, ਹਰਾ ਆਇਆ ਅਤੇ ਵਿਰੰਚੀ ਨੂੰ ਆਖਿਆ।
ਮਹਾਪृषਤ੍ਕੈਰਭਿਪਤ੍ਯ ਤਾਡਿਤਸ੍ਤਦਦ੍ਭੁਤਂ ਚੇਹ ਦਿਸ਼ੋ ਦਸ਼ੈਵ
ਮਹਾਨ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਹਮਲਾ ਹੋਇਆ, ਉਹ ਵਾਰਿਆ ਗਿਆ, ਅਤੇ ਇੱਥੇ ਦਸੋਂ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਅਜੋਬਾ ਹੋ ਗਈਆਂ।
ਪਰਾਜਿਤਸ਼੍ਚੇष੍ਯਤੇ ऽਸੌ ਤ੍ਵਦੀਯੋ ਨਰੋ ਮਦੀਯਃ ਪੁਰੁषੋ ਮਹਾਤ੍ਮਾ
ਹਾਰ ਕੇ, ਤੇਰਾ ਮਨੁੱਖ ਕੰਮ ਕਰੇਗਾ; ਮੇਰਾ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਮਨੁੱਖ ਵੀ ਐਸਾ ਕਰੇਗਾ।
ਨਰਂ ਨਰਸ੍ਯੈਵ ਤਦਾ ਸ ਵਿਗ੍ਰਹੇ ਚਿਕ੍ਸ਼ੇਪ ਧਰ੍ਮਪ੍ਰਭਵਸ੍ਯ ਦੇਵਃ
ਫਿਰ, ਜੰਗ ਵਿੱਚ, ਧਰਮ ਦੇ ਸਰੋਤ ਦੇਵਤੇ ਨੇ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਮਨੁੱਖ ਵਾਂਗ ਸੁੱਟਿਆ।
ਸਂਤਾਪਮਗਮਦ੍ ਬ੍ਰਹ੍ਮਂਸ਼੍ਚਿਨ੍ਤਯਾ ਵ੍ਯਾਕੁਲੇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਃ
ਬ੍ਰਹਮਾ ਚਿੰਤਾ ਨਾਲ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਹੋ ਗਿਆ, ਉਸ ਦੀਆਂ ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਬੇਚੈਨ ਹੋ ਗਈਆਂ।
ਸਰਕ੍ਤਮੂਰ੍ਦ੍ਧਜਾ ਭੀਮਾ ਬ੍ਰਹ੍ਮਹਤ੍ਯਾ ਹਰਾਨ੍ਤਿਕਮ੍
ਭੈੜੀ, ਲਹੂ ਨਾਲ ਰੰਗੀ ਹੋਈ ਵਾਲਾਂ ਵਾਲੀ, ਬ੍ਰਹਮਾ-ਹਤਿਆ ਹਰਾ ਦੇ ਕੋਲ ਆਈ।
ਕਾਸਿ ਤ੍ਵਮਾਗਤਾ ਰੌਦ੍ਰੇ ਕੇਨਾਪ੍ਯਰ੍ਥੇਨ ਤਦ੍ਵਦ
ਤੂੰ ਕੌਣ ਹੈਂ, ਗੁੱਸੇ ਵਿੱਚ ਇੱਥੇ ਆਈ? ਕਿਸ ਕਾਰਨ? ਦੱਸ।
ਬ੍ਰਹ੍ਮਵਧ੍ਯਾਸ੍ਮਿ ਸਂਪ੍ਰਾਪ੍ਤਾਂ ਮਾਂ ਪ੍ਰੋਤੀਚ੍ਛ ਤ੍ਰਿਲੋਚਨ
ਮੈਂ ਬ੍ਰਹਮਾ-ਹਤਿਆ ਹਾਂ, ਤੇਰੇ ਕੋਲ ਆਈ ਹਾਂ; ਮੈਨੂੰ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰ, ਤ੍ਰਿਨੈਣ।
ਤ੍ਰਿਸ਼ੂਲਪਾਣਿਨਂ ਰੁਦ੍ਰਂ ਸਂਪ੍ਰਤਾਪਿਤਵਿਗ੍ਰਹਮ੍
ਤ੍ਰਿਸ਼ੂਲ ਫੜੇ ਹੋਏ ਰੁਦ੍ਰ, ਜਿਸ ਦਾ ਸਰੀਰ ਦੁਖੀ ਸੀ।
ਆਗਚ੍ਛਨ੍ਨ ਦਦਰ੍ਸ਼ਾਥ ਨਰਨਾਰਾਯਣਾਵृषੀ
ਜਦੋਂ ਉਹ ਆ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਉਸ ਨੇ ਨਰਾ ਤੇ ਨਾਰਾਯਣ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ।
ਜਗਾਮ ਯਮੁਨਾਂ ਸ੍ਨਾਤੁਂ ਸਾਪਿ ਸ਼ੁष੍ਕਜਲਾਭਵਤ੍
ਉਹ ਯਮੁਨਾ ਵਿੱਚ ਨ੍ਹਾਉਣ ਗਈ, ਪਰ ਉਸ ਦਾ ਪਾਣੀ ਸੁੱਕ ਗਿਆ ਸੀ।
ਪ੍ਲਕ੍ਸ਼ਜਾਂ ਸ੍ਨਾਤੁਮਗਮਦਨ੍ਤਰ੍ਦ੍ਧਾਨਂ ਚ ਸਾ ਗਤਾ
ਉਹ ਪਲਕਸ਼ਜਾ ਵਿੱਚ ਨ੍ਹਾਉਣ ਗਈ, ਪਰ ਜਿਵੇਂ ਹੀ ਅੰਦਰ ਗਈ, ਉਹ ਵੀ ਗਾਇਬ ਹੋ ਗਿਆ।
ਸੈਨ੍ਧਵਾਰਣ੍ਯਮੇਵਾਸੌ ਗਤ੍ਵਾ ਸ੍ਨਾਤੋ ਯਥੇਚ੍ਛਯਾ
ਫਿਰ ਉਹ ਸਿੰਧਵ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਗਈ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਮਰਜ਼ੀ ਅਨੁਸਾਰ ਨ੍ਹਾ ਲਈ।
ਸ੍ਨਾਤੋ ਨੈਵ ਚ ਸਾ ਰੌਦ੍ਰਾ ਬ੍ਰਹ੍ਮਹਤ੍ਯਾ ਵ੍ਯਮੁਞ੍ਚਤ
ਨ੍ਹਾਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵੀ, ਉਸ ਤੇ ਭਿਆਨਕ ਬ੍ਰਾਹਮਣ-ਹੱਤਿਆ ਦਾ ਪਾਪ ਨਹੀਂ ਛੱਡਿਆ।
ਸਮਾਯੁਤੋ ਯੋਗਯੁਤੋ ऽਪਿ ਪਾਪਾਨ੍ਨਾਵਾਪ ਮੋਕ੍ਸ਼ਂ ਜਲਦਧ੍ਵਜੋ ऽਸੌ
ਆਤਮ-ਸੰਯਮ ਅਤੇ ਯੋਗ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਜਲਧਵਜ ਪਾਪ ਤੋਂ ਮੁਕਤੀ ਨਹੀਂ ਪਾ ਸਕਿਆ।
ਤਤ੍ਰ ਗਤ੍ਵਾ ਦਦਰ੍ਸ਼ਾਥ ਚਕ੍ਰਪਾਣਿਂ ਖਗਧ੍ਵਾਜਮ੍
ਉਥੇ ਜਾ ਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਚਕਰਧਾਰੀ ਅਤੇ ਗਰੁੜ-ਧਵਜ ਵਾਲੇ ਪ੍ਰਭੂ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ।
ਕृਤਾਞ੍ਜਲਿਪੁਟੋ ਭੂਤ੍ਵਾ ਹਰਃ ਸ੍ਤੋਤ੍ਰਮੁਦੀਰਯਤ੍
ਉਹ ਹਥ ਜੋੜ ਕੇ ਖੜਾ ਹੋ ਗਿਆ ਅਤੇ ਹਰਾ ਨੇ ਸਤੁਤੀ ਕਰਨੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ।
ਸ਼ਙ੍ਖਚਕ੍ਰਗਦਾਪਾਣੇ ਵਾਸੁਦੇਵ ਨਮੋ ऽਸ੍ਤੁ ਤੇ
ਸ਼ੰਖ, ਚਕਰ ਅਤੇ ਗਦਾ ਵਾਲੇ ਵਾਸੁਦੇਵ, ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ।
ਨਮਸ੍ਤੇ ਨਿਰ੍ਗੁਣਾਨਨ੍ਤ ਅਪ੍ਰਰ੍ਕ੍ਯਾਯ ਵੇਧਸੇ ਜ੍ਞਾਨਾਜ੍ਞਾਨ ਨਿਰਾਲਮ੍ਬ ਸਰ੍ਵਾਲਮ੍ਬ ਨਮੋ ऽਸ੍ਤੁ ਤੇ
ਨਿਰਗੁਣ, ਅਨੰਤ, ਅਪਾਰ, ਗਿਆਨ-ਅਗਿਆਨ ਤੋਂ ਰਹਿਤ, ਸਭ ਦਾ ਆਸਰਾ, ਸਿਰਜਣਹਾਰ, ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ।
ਤ੍ਵਯਾ ਸਰ੍ਵਮਿਦਂ ਨਾਥ ਜਗਤ੍ਸृष੍ਟਂ ਚਰਾਚਰਮ੍
ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਇਹ ਸਾਰਾ ਜਗਤ, ਚਲਦੇ ਤੇ ਅਚਲ ਜੀਵ, ਤੁਹਾਡੇ ਦੁਆਰਾ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ।