ਸਤਾਰਕਾਕ੍ਸ਼ਃ ਸਹ ਵੈਦ੍ਯੁਤੇਨ ਸਂਤਿष੍ਠਤੇ ਭृਤ੍ਯਕਲਤ੍ਰਵਾਨ੍ ਸਃ
ਤਾਰਿਆਂ ਵਰਗੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲਾ, ਬਿਜਲੀ ਨਾਲ, ਆਪਣੇ ਨੌਕਰਾਂ ਤੇ ਪਤਨੀਆਂ ਦੇ ਨਾਲ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।
ਕृਤ੍ਵਾ ਸੁਗੁਪ੍ਤਂ ਭੁਵਿ ਸ਼ੋਣਿਤਾਖ੍ਯਂ ਪੁਰਂ ਸ ਚਾਸ੍ਤੇ ਸਹ ਦਾਨਵੇਨ੍ਦ੍ਰੈਃ
ਉਸ ਨੇ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ 'ਸ਼ੋਣਿਤ' ਨਾਮ ਦੀ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਰੱਖੀ ਸ਼ਹਿਰ ਬਣਾਈ ਤੇ ਦਾਨਵਾਂ ਦੇ ਮੁਖੀਆਂ ਨਾਲ ਉਥੇ ਵੱਸਦਾ ਹੈ।
ਸ਼ਕ੍ਰਪ੍ਰਿਯਾਰ੍ਥ ਸੁਰਕਾਰ੍ਯਸਿਦ੍ਧਯੇ ਹਿਤਾਯ ਵਿਪ੍ਰਰ੍षਭਗੋਦ੍ਵਿਜਾਨਾਮ੍
ਇੰਦ੍ਰ ਦੀ ਪ੍ਰੀਤੀ ਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਕੰਮ ਦੀ ਸਫਲਤਾ ਲਈ, ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ, ਰਿਸ਼ੀਆਂ, ਗਾਂਵਾਂ ਤੇ ਪੰਛੀਆਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਲਈ।
ਸ਼੍ਰੁਤੇ ਯਸ੍ਮਿਨ੍ ਸਂਸ੍ਮृਤੇ ਕੀਰ੍ਤਿਤੇ ਚ ਪਾਪਂ ਯਾਤਿ ਪ੍ਰਕ੍ਸ਼ਯਂ ਪੁਣ੍ਯਮੇਤਿ
ਜਿਥੇ ਇਹ ਸੁਣਿਆ ਜਾਂ ਯਾਦ ਕੀਤਾ ਜਾਂ ਉਚਾਰਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਥੇ ਪਾਪ ਘਟਦਾ ਹੈ ਤੇ ਪੂਣ ਵਧਦਾ ਹੈ।
ਯਚ੍ਚਾਪ੍ਯਨ੍ਯਨ੍ ਸ਼੍ਰੋਤੁਕਾਮੋ ऽਸਿ ਵਿਪ੍ਰ ਤਤ੍ਪ੍ਰੋਚ੍ਯਤਾਂ ਕਥਯਿष੍ਯਾਮ੍ਯਸ਼ੇषਮ੍
ਜੇ ਤੂੰ ਹੋਰ ਕੁਝ ਸੁਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈਂ, ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਤਾਂ ਦੱਸ; ਮੈਂ ਸਭ ਕੁਝ ਕਹਿ ਦਿਆਂਗਾ।
ਕਿਂ ਤ੍ਵਸ੍ਤਯਨ੍ਯਤ੍ਤੁ ਪ੍ਰष੍ਟਵ੍ਯਂ ਤਚ੍ਛ੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਕਥਯਾਦ੍ਯ ਮੇ
ਜੇ ਕੁਝ ਹੋਰ ਪੁੱਛਣਾ ਬਾਕੀ ਹੈ, ਉਹ ਸੁਣ ਕੇ ਅੱਜ ਮੈਨੂੰ ਦੱਸ।
ਅਨ੍ਤਰ੍ਧਾਨਂ ਗਤਃ ਕ੍ਵਾਸੌ ਸਰ੍ਵਾਤ੍ਮਾ ਤਾਤ ਕਥ੍ਯਤਾਮ੍
ਜੋ ਸਭ ਵਿੱਚ ਵਿਆਪਕ ਹੈ, ਉਹ ਕਿੱਥੇ ਗਿਆ? ਹੇ ਪਿਤਾ, ਕਿਰਪਾ ਕਰਕੇ ਦੱਸੋ।
ਕਾ ਚੇष੍ਟਾ ਤਸ੍ਯ ਵਿਪ੍ਰਰ੍षੇ ਤਨ੍ਮੇ ਵ੍ਯਾਖ੍ਯਾਤੁਮਰ੍ਹਸਿ
ਉਸ ਦੀਆਂ ਕਰਤੂਤਾਂ ਕੀ ਹਨ, ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਰਿਸ਼ੀ? ਮੈਨੂੰ ਇਹ ਸਮਝਾ ਦਿਓ।
ਜਗਾਮ ਬ੍ਰਹ੍ਮਸਦਨਮਧਿਰੁਹ੍ਯੋਰਗਾਸ਼ਨਮ੍
ਉਹ ਸੱਪਾਂ ਦੇ ਸਿੰਘਾਸਨ 'ਤੇ ਚੜ੍ਹ ਕੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਘਰ ਵੱਲ ਗਿਆ।
ਸਮੁਤ੍ਥਾਯਾਯਥ ਸੌਹਾਰ੍ਦਾਤ੍ ਸਸ੍ਵਜੇ ਕਮਲਾਸਨਃ
ਕਮਲ-ਅਸਨ ਉਠ ਕੇ, ਦੋਸਤੀ ਨਾਲ ਉਸ ਨੂੰ ਗਲੇ ਲਾਇਆ।
ਸੁਰਾਣਾਂ ਕ੍ਰਤੁਭਾਗਾਰ੍ਥਂ ਸ੍ਵਯਂਭੋ ਬਲਿਬਨ੍ਧਨਮ੍
ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਯਜਨ ਵਿਚ ਹਿੱਸਾ ਲੈਣ ਲਈ, ਸਵੈ-ਜਨਮੇ ਨੇ ਬਲੀ ਦੀ ਬੰਧਨ ਦੀ ਗੱਲ ਕੀਤੀ।
ਕਥਂ ਕਥਮਿਤਿ ਪ੍ਰਾਹ ਤ੍ਵਂ ਮਾਂ ਦਰ੍ਸ਼ਿਤੁਮਰ੍ਹਸਿ
ਉਸ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ, 'ਕਿਵੇਂ, ਕਿਸ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ?'—ਤੂੰ ਮੈਨੂੰ ਦਿਖਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਦਰ੍ਸ਼ਯਾਮਾਸ ਤਦ੍ਰੂਪਂ ਸਰ੍ਵਦੇਵਮਯਂ ਲਘੁ
ਉਸ ਨੇ ਉਹ ਰੂਪ ਦਿਖਾਇਆ, ਜੋ ਹਲਕਾ ਤੇ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨਾਲ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ।
ਤਾਵਾਨੇਵੋਰ੍ਧ੍ਵਾਮਾਨੇਨ ਤਤੋ ऽਜਃ ਪ੍ਰਣਤੋ ऽਭਵਤ੍
ਉਸੇ ਉਚਾਈ ਦੇ, ਅਜਨਮੇ ਨੇ ਨਤਮਸਤਕ ਹੋ ਕੇ ਸਿਰ ਨਿਵਾਇਆ।
ਭਕ੍ਤਿਤਮ੍ਰੋ ਮਹਾਦੇਵਂ ਪਦ੍ਮਜਃ ਸ੍ਤੋਤ੍ਰਮੀਰਯਤ੍
ਭਗਤੀ ਨਾਲ, ਕਮਲ-ਜਨਮੇ ਨੇ ਮਹਾਦੇਵ ਦੀ ਸਤੁਤੀ ਕੀਤੀ।
ਪ੍ਰੋਵਾਚ ਦੇਵਂ ਪ੍ਰਪਿਤਾਮਹਂ ਤੁ ਵਰਂ ਵृਣੀष੍ਵਾਮਲਸਤ੍ਤ੍ਵਵृਤ੍ਤੇ
ਪ੍ਰਪਿਤਾਮਾ ਨੇ ਉਸ ਦੇਵਤਾ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, 'ਤੂੰ ਸ਼ੁੱਧ ਤੇ ਉੱਚ ਚਲਣ ਵਾਲਾ ਹੈਂ, ਕੋਈ ਵਰ ਮੰਗ।'
ਰੂਪੇਣ ਪੁਣ੍ਯੇਨ ਵਿਬੋ ਹ੍ਯਨੇਨ ਸਂਸ੍ਥੀਯਤਾਂ ਮਦ੍ਭਵਨੇ ਮੁਰਾਰੇ
ਮੁਰਾਰੀ, ਤੇਰਾ ਇਹ ਪਵਿੱਤਰ ਰੂਪ ਮੇਰੇ ਘਰ ਵਿਚ ਸਥਾਪਿਤ ਹੋ ਜਾਵੇ।
ਤਸ੍ਥੌ ਹਿ ਰੂਪੇਣ ਹਿ ਵਾਮਨੇਨ ਸਂਪੂਜ੍ਯਮਾਨਃ ਸਦਨੇ ਸ੍ਵਯਂਭੋਃ
ਉਹ ਵਾਮਨ ਰੂਪ ਵਿਚ, ਸਵੈ-ਜਨਮੇ ਦੇ ਘਰ ਵਿਚ ਖੜਾ ਹੋ ਕੇ ਪੂਜਿਆ ਗਿਆ।
ਵਿਦ੍ਯਾਧਰਾਸ੍ਤੂਰ੍ਯਰਾਂਸ਼੍ਚ ਵਾਦਯਨ੍ ਸ੍ਤੁਵਨ੍ਤਿ ਦੇਵਾਸੁਰਸਿਦ੍ਧਸਙ੍ਘਾਃ
ਵਿਦਿਆਧਰ ਤੇ ਗੰਧਰਵ ਵਾਜੇ ਵਜਾ ਰਹੇ ਸਨ, ਦੇਵਤਾ, ਅਸੁਰ ਤੇ ਸਿੱਧ ਉਸ ਦੀ ਸਤਿ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ।
ਸ੍ਵਰ੍ਗੇ ਵਿਰਿਞ੍ਚਿਃ ਸਦਨਾਤ੍ ਸੁਪੁष੍ਪਾਣ੍ਯਾਨੀਯ ਪੂਜਾਂ ਪ੍ਰਚਕਾਰ ਵਿष੍ਣੋਃ
ਸਵਰਗ ਵਿਚ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਆਪਣੇ ਘਰ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਫੁੱਲ ਲਿਆ ਕੇ ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ।
ਸ੍ਵਰ੍ਗੇ ਸਹਸ੍ਰਂ ਸ ਤੁ ਯੋਜਨਾਨਾਂ ਵਿष੍ਣੋਃ ਪ੍ਰਮਾਣੇਨ ਹਿ ਵਾਮਨੋ ऽਭੂਤ੍ ਤਤ੍ਰਾਸ੍ਯ ਸ਼ਕ੍ਰਃ ਪ੍ਰਚਕਾਰ ਪੂਜਾਂ ਸ੍ਵਯਂਭੁਵਸ੍ਤੁਲ੍ਯਗੁਣਾਂ ਮਹਰ੍षੇ
ਸਵਰਗ ਵਿਚ, ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੇ ਮਾਪ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਵਾਮਨ ਹਜ਼ਾਰ ਯੋਜਨ ਉਚਾ ਹੋ ਗਿਆ; ਉਥੇ ਇੰਦਰ ਨੇ ਉਸ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ, ਹੇ ਮਹਾ-ਰਿਸ਼ੀ, ਜੋ ਸਵੈ-ਜਨਮੇ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਗੁਣਾਂ ਵਾਲੀ ਸੀ।
ਰਸਾਤਲਸ੍ਥੋ ਦਿਤਿਜਸ਼੍ਚਕਾਰ ਯਤ੍ਤਚ੍ਛृਣੁष੍ਵਾਦ੍ਯ ਵਦਾਮਿ ਵਿਪ੍ਰ
ਹੁਣ ਸੁਣ, ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਜੋ ਦਾਨਵ ਪਾਤਾਲ ਵਿਚ ਰਹਿੰਦਾ ਸੀ, ਉਸ ਨੇ ਕੀ ਕੀਤਾ—ਮੈਂ ਦੱਸਦਾ ਹਾਂ।
ਸ਼ੁਦ੍ਧਸ੍ਫਟਿਸੋਪਾਨਂ ਕਾਰਯਾਮਾਸ ਵੈ ਪੁਰਮ੍
ਉਸ ਨੇ ਸ਼ੁੱਧ ਕ੍ਰਿਸਟਲ ਦੀਆਂ ਸੀੜੀਆਂ ਵਾਲਾ ਸ਼ਹਿਰ ਬਣਵਾਇਆ।
ਮੁਕ੍ਤਾਜਾਲਾਨ੍ਤਰਦ੍ਵਾਰੋ ਨਿਰ੍ਮਿਤੋ ਵਿਸ਼੍ਵਕਰ੍ਮਣਾ
ਉਸ ਦੇ ਮੋਤੀ ਦੀ ਜਾਲੀ ਵਾਲੇ ਅੰਦਰਲੇ ਦਰਵਾਜੇ ਵਿਸ਼ਵਕਰਮਾ ਨੇ ਬਣਾਏ।
ਤਯਾ ਸਹ ਮਹਾਤੇਜਾ ਰੇਮੇ ਵੈਰੋਚਨਿਰ੍ਮੁਨੇ
ਉਸ ਦੇ ਨਾਲ, ਤੇਜਸਵੀ ਵੈਰੋਚਨਿ ਨੇ ਆਨੰਦ ਮਨਾਇਆ, ਹੇ ਮੁਨੀ।
ਦੈਤ੍ਯਤੇਜੋਹਰਃ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਃ ਚਪਾਤਾਲੇ ਵੈ ਸੁਦਰ੍ਸ਼ਨਃ
ਦੈਤਿਆਂ ਦੀ ਤਾਕਤ ਖਤਮ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਸੁਦਰਸ਼ਨ ਪਾਤਾਲ ਵਿਚ ਆ ਗਿਆ।
ਬਭੈ ਹਲਹਲਾਸ਼ਬ੍ਦਃ ਕ੍ਸ਼ੁਭਿਤਾਰ੍ਣਵਸਂਨਿਭਃ
ਇੱਕ ਗੂੰਜਦੀਆਂ ਧੁਨੀਆਂ ਉਠੀਆਂ, ਜਿਵੇਂ ਉਥਲ-ਪੁਥਲ ਹੋਏ ਸਮੁੰਦਰ ਦੀਆਂ ਲਹਿਰਾਂ।
ਆਃ ਕਿਮੇਤਦਿਤੀਤ੍ਥਞ੍ਚ ਪਪ੍ਰਚ੍ਛਾਸੁਰਪੁਙ੍ਗਵਃ
ਅਹਾ! ਇਹ ਕੀ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ?—ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਅਸੁਰਾਂ ਦੇ ਮੁਖੀ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ।
ਕੋਸ਼ੇ ਖਙ੍ਗਂ ਸਮਾਵੇਸ਼੍ਯ ਧਰ੍ਮਪਤ੍ਨੀ ਸ਼ੁਚਿਵ੍ਰਤਾ
ਉਸ ਦੀ ਪਵਿੱਤਰ ਜੀਵਨ ਵਾਲੀ ਪਤਨੀ ਨੇ, ਜੋ ਸਦਾ ਸਾਫ-ਸੁਥਰੀ ਰਹਿੰਦੀ ਸੀ, ਤਲਵਾਰ ਨੂੰ ਪੇਟੀਆਂ ਵਿੱਚ ਰੱਖ ਦਿੱਤਾ।
ਇਤ੍ਯੇਵਮੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਚਾਰ੍ਵਙ੍ਗੀ ਸਾਰ੍ਘਪਾਤ੍ਰਾ ਵਿਨਿਰ੍ਯਯੌ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਹਿ ਕੇ, ਸੋਹਣੀ ਅੰਗਾਂ ਵਾਲੀ ਔਰਤ ਯਜਨ ਪਾਤਰ ਲੈ ਕੇ ਬਾਹਰ ਨਿਕਲ ਗਈ।