ਅਵਤੀਰ੍ਣਂ ਪ੍ਰਜਗ੍ਰਾਹ ਨਾਗਃ ਕੇਕਰਲੋਹਿਤਃ
ਜਦ ਉਹ ਉਤਰਨ ਲੱਗਾ, ਕੇਕਰਲੋਹਿਤਾ ਨਾਮ ਦਾ ਸੱਪ ਉਸਨੂੰ ਫੜ ਲਿਆ।
ਸਂਸ੍ਮृਤੇ ਪੁਣ੍ਡਰੀਕਾਕ੍ਸ਼ੇ ਨਿਰ੍ਵਿषੋ ऽਭੂਨ੍ਮਹੋਰਗਃ
ਜਦ ਉਸਨੇ ਕੰਵਲੇ-ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੇ ਪ੍ਰਭੂ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕੀਤਾ, ਵੱਡਾ ਸੱਪ ਬਿਨਾ ਜ਼ਹਿਰ ਵਾਲਾ ਹੋ ਗਿਆ।
ਨਿਰ੍ਵਿषਸ਼੍ਚਾਪਿ ਤਤ੍ਯਾਜ ਚ੍ਯਵਨਂ ਭੁਜਗੋਤ੍ਤਮਃ
ਜਦ ਸੱਪ ਦਾ ਜ਼ਹਿਰ ਖਤਮ ਹੋ ਗਿਆ, ਉਹ ਚ੍ਯਵਨ ਨੂੰ ਛੱਡ ਗਿਆ।
ਚਚਾਰ ਨਾਗਕਨ੍ਯਾਭਿਃ ਪੂਜ੍ਯਚਮਾਨਃ ਸਮਨ੍ਤਤਃ
ਉਹ ਨਾਗ-ਕਨਿਆਵਾਂ ਵਲੋਂ ਹਰ ਪਾਸੇ ਇਜ਼ਤ ਮਿਲਦੀ ਹੋਈ ਫਿਰਦਾ ਰਿਹਾ।
ਸਂਪੂਜ੍ਯਮਾਨੋ ਦੈਤ੍ਯੇਨ੍ਦ੍ਰਃ ਪ੍ਰਹ੍ਲਾਦੋ ऽਥ ਦਦਰ੍ਸ਼ ਤਮ੍
ਜਦ ਉਹ ਇਜ਼ਤ ਮਿਲ ਰਹੀ ਸੀ, ਦੈਤਿਆਂ ਦਾ ਮੁਖੀ ਪ੍ਰਹਿਲਾਦ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਵੇਖਿਆ।
ਸਂਪੂਜਿਤੋਪਵਿष੍ਟਸ਼੍ਚ ਪृष੍ਟਸ਼੍ਚਾਗਮਨਂ ਪ੍ਰਤਿ
ਉਹ ਇਜ਼ਤ ਨਾਲ ਬੈਠਾ ਸੀ ਤੇ ਉਸ ਤੋਂ ਆਉਣ ਦੀ ਵਜ੍ਹਾ ਪੁੱਛੀ ਗਈ।
ਸ੍ਨਾਤੁਮੇਵਾਗਤੋ ऽਸ੍ਮ੍ਯਦ੍ਯ ਦ੍ਰष੍ਟੁਞ੍ਚੈਵਾਕੁਲੀਸ਼੍ਵਰਮ੍
ਮੈਂ ਅੱਜ ਇੱਥੇ ਸਿਰਫ਼ ਗੁੱਸਲ ਕਰਨ ਤੇ ਅਕੁਲੀਸ਼ਵਰ ਨੂੰ ਵੇਖਣ ਆਇਆ ਹਾਂ।
ਸਮਾਨੀਤੋ ऽਸ੍ਮਿ ਪਾਤਾਲੇ ਦृष੍ਟਸ਼੍ਚਾਤ੍ਰ ਭਵਾਨਪਿ
ਮੈਨੂੰ ਪਾਤਾਲ ਵਿਚ ਲਿਆ ਗਿਆ, ਤੇ ਇੱਥੇ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਵੀ ਵੇਖਿਆ।
ਪ੍ਰੋਵਾਚ ਧਰ੍ਮਸਂਯੁਕ੍ਤਂ ਸ ਵਾਕ੍ਯਂ ਵਾਕ੍ਯਕੋਵਿਦਃ
ਉਹ, ਜੋ ਬੋਲਣ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ ਸੀ, ਨੇ ਧਰਮ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਬਚਨ ਆਖਿਆ।
ਰਸਾਤਲੇ ਚ ਕਾਨਿ ਸ੍ਯੁਰੇਤਦ੍ ਵਕ੍ਤੁਂ ਮਮਾਰ੍ਹਸਿ
ਤੂੰ ਮੈਨੂੰ ਦੱਸ ਕਿ ਰਸਾਤਲ ਵਿੱਚ ਕਿਹੜੇ-ਕਿਹੜੇ ਸਥਾਨ ਹਨ।
ਚਕ੍ਰਤੀਰ੍ਥਂ ਮਹਾਬਾਹੋ ਰਸਾਤਲਤਲੇ ਵਿਦੁਃ
ਹੇ ਵੱਡੇ ਬਾਂਹਾਂ ਵਾਲੇ, ਲੋਕ ਜਾਣਦੇ ਹਨ ਕਿ ਚਕ੍ਰਤੀਰਥ ਰਸਾਤਲ ਦੇ ਤਲ ਵਿੱਚ ਹੈ।
ਨੇਮਿषੈ ਗਨ੍ਤੁਕਾਮਸ੍ਤੁ ਦਾਨਵਾਨਿਤਦਬ੍ਰਵੀਤ੍
ਉਸਨੇ ਨੇਮਿਸ਼ਾ ਜਾਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਰੱਖਣ ਵਾਲੇ ਦਾਨਵਾਂ ਨੂੰ ਇਹ ਗੱਲ ਦੱਸੀ।
ਦ੍ਰਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮਃ ਪੁਣ੍ਡਰੀਕਾਕ੍ਸ਼ਂ ਪੀਤਵਾਸਸਮਚ੍ਯੁਤਮ੍
ਅਸੀਂ ਕੰਵਲੇ-ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੇ, ਪੀਲੇ ਵਸਤ੍ਰ ਪਹਿਨੇ, ਅਟੱਲ ਪ੍ਰਭੂ ਨੂੰ ਵੇਖਾਂਗੇ।
ਚਕ੍ਰੁਰੁਦ੍ਯੋਗਮਤੁਲਂ ਨਿਰ੍ਜਗ੍ਮੁਸ਼੍ਚ ਰਸਾਤਲਾਤ੍
ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਵੱਡੀ ਤਿਆਰੀ ਕੀਤੀ ਤੇ ਰਸਾਤਲ ਤੋਂ ਨਿਕਲ ਗਏ।
ਨੇਮਿषਾਰਣ੍ਯਮਾਗਤ੍ਯ ਸ੍ਨਾਨਂ ਚਕ੍ਰੁਰ੍ਮੁਦਾਨ੍ਵਿਤਾਃ
ਨੇਮਿਸ਼ਾ ਦੇ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚ ਕੇ, ਉਹ ਖੁਸ਼ੀ-ਖੁਸ਼ੀ ਗੁੱਸਲ ਕਰਨ ਲੱਗੇ।
ਚਰਨ੍ ਸਰਸ੍ਵਤੀਂ ਪੁਣ੍ਯਾਂ ਦਦਰ੍ਸ਼ ਵਿਮਲੋਦਕਾਮ੍
ਫਿਰਦਿਆਂ ਹੋਇਆ, ਉਸਨੇ ਪਵਿੱਤਰ ਸਰਸਵਤੀ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ, ਜਿਸਦਾ ਪਾਣੀ ਬਿਲਕੁਲ ਸੁੱਚਾ ਸੀ।
ਦਦਰ੍ਸ਼ ਬਾਣਾਨਪਰਾਨ੍ ਮੁਖੇ ਲਗ੍ਨਾਨ੍ ਪਰਸ੍ਪਰਮ੍
ਉਸਨੇ ਵੇਖਿਆ ਕਿ ਹੋਰਾਂ ਦੇ ਤੀਰ ਮੂੰਹਾਂ ਵਿੱਚ ਫਸੇ ਹੋਏ ਸਨ, ਇਕ ਦੂਜੇ ਨਾਲ ਉਲਝੇ ਹੋਏ।
ਦृष੍ਟ੍ਵਾਤੁਲਂ ਤਦਾ ਚਕ੍ਰੇ ਕ੍ਰੋਧਂ ਦੈਤ੍ਯੇਸ਼੍ਵਰਃ ਕਿਲ
ਇਹ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟਿ ਦੇਖ ਕੇ, ਦੈਤਿਆਂ ਦੇ ਸਵਾਮੀ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਗੁੱਸਾ ਆ ਗਿਆ।
ਸਮੁਨ੍ਨਤਜਟਾਭਾਰੌ ਤਪਸ੍ਯਾਸਕ੍ਤਮਾਨਸੌ
ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਜਟਾਂ ਉੱਚੀਆਂ ਸਨ ਤੇ ਮਨ ਤਪ ਵਿੱਚ ਲੱਗੇ ਹੋਏ ਸਨ।
ਸ਼ਾਰ੍ਙ੍ਗਮਾਗਵਂ ਚੈਵ ਅਕ੍ਸ਼੍ਯ੍ਯੌ ਚ ਮਹੇषੁਧੀ
ਉਹਨਾਂ ਕੋਲ ਸ਼ਾਰੰਗ ਧਨੁਸ਼, ਸ਼ਕਤਿਸਾਲੀ ਗਾਂ ਤੇ ਦੋ ਅਖੁੰਨ ਤੀਰਦਾਨ ਵੀ ਸਨ।
ਤਤਃ ਪ੍ਰੋਵਾਚ ਵਚਨਂ ਤਾਵੁਭੌ ਪੁਰੁषੋਤ੍ਤਮੌ
ਫਿਰ ਉਸਨੇ ਦੋਵੇਂ ਉੱਚੇ ਪੁਰਖਾਂ ਨੂੰ ਗੱਲ ਕੀਤੀ।
ਕ੍ਵ ਤਪਃ ਕ੍ਵ ਜਟਾਭਾਰਃ ਕ੍ਵ ਚੇਮੌ ਪ੍ਰਵਰਾਯੁਧੌ
ਤਪ ਕਿੱਥੇ, ਜਟਾਂ ਦਾ ਭਾਰ ਕਿੱਥੇ, ਤੇ ਇਹ ਦੋ ਵਧੀਆ ਹਥਿਆਰ ਕਿੱਥੇ?
ਸਾਮਰ੍ਥ੍ਯੇ ਸਤਿ ਯਃ ਕੁਰ੍ਯਾਤ੍ ਤਤ੍ਸਂਪਦ੍ਯੇਤ ਤਸ੍ਯ ਹਿ
ਜੋ ਕੋਈ ਸਮਰਥ ਹੋ ਕੇ ਕੁਝ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹੀ ਕੰਮ ਉਸਦੇ ਵੱਲੋਂ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਮਯਿ ਤਿष੍ਠਤਿ ਦੈਤ੍ਯੇਨ੍ਦ੍ਰੇ ਧਰ੍ਮਸੇਤੁਪ੍ਰਵਰ੍ਤਕੇ
ਜਦ ਮੈਂ ਇੱਥੇ ਖੜਾ ਹਾਂ, ਦੈਤਿਆਂ ਦੇ ਸਵਾਮੀ, ਧਰਮ ਦਾ ਪੁਲ ਬਣਾਉਣ ਵਾਲਾ।
ਨ ਕਸ਼੍ਚਿਚ੍ਛਕ੍ਨੁਯਾਦ੍ ਯੋਦ੍ਧੁਂ ਨਰਨਾਰਾਯਣੌ ਯੁਧਿ
ਕੋਈ ਵੀ ਨਰ ਤੇ ਨਾਰਾਇਣ ਨਾਲ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਲੜ ਨਹੀਂ ਸਕਦਾ।
ਯਥਾ ਕਥਞ੍ਚਿਜ੍ਜੇष੍ਯਾਮਿ ਨਰਨਾਰਾਯਣੌ ਰਣੇ
ਕਿਸੇ ਵੀ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ, ਮੈਂ ਨਰ ਤੇ ਨਾਰਾਇਣ ਨੂੰ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਹਰਾ ਦੇਵਾਂਗਾ।
ਵਿਤਤ੍ਯ ਚਾਪਂ ਗੁਣਮਾਵਿਕृष੍ਯ ਤਲਧ੍ਵਨਿਂ ਘੋਰਤਰਂ ਚਕਾਰ
ਉਸਨੇ ਧਨੁਸ਼ ਚੜ੍ਹਾ ਕੇ, ਤੰਤ ਖਿੱਚ ਕੇ, ਹਥੇਲੀ ਨਾਲ ਡਰਾਉਣੀ ਆਵਾਜ਼ ਕੀਤੀ।
ਮੁਮੋਚ ਤਾਨਪ੍ਰਤਿਮੈਃ ਪृषਤ੍ਕੈਸ਼੍ਚਿਚ੍ਛੇਦ ਦੈਤ੍ਯਸ੍ਤਪਨੀਯਪੁਙ੍ਖੈਃ
ਉਸਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਰਗੇ ਤੀਰ ਛੱਡੇ, ਤੇ ਦੈਤ ਨੇ ਸੋਨੇ ਵਾਲੇ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਕੱਟ ਦਿੱਤਾ।
ਕ੍ਰੁਦ੍ਧਃ ਸਮਾਨਮ੍ਯ ਮਹਾਧਨੁਸ੍ਤਤੋ ਮੁਮੋਚ ਚਾਨ੍ਯਾਨ੍ ਵਿਵਿਧਾਨ੍ ਪृषਤ੍ਕਾਨ੍
ਗੁੱਸੇ ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਵੱਡਾ ਧਨੁਸ਼ ਝੁਕਾ ਕੇ, ਹੋਰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਤੀਰ ਛੱਡੇ।
ਨਰਸ੍ਤੁ ਬਾਣਾਨ੍ ਪ੍ਰਮੁਮੋਚ ਪਞ੍ਚ षਡ੍ ਦ੍ਰਤ੍ਯਨਾਥੋ ਨਿਸ਼ਿਤਾਨ੍ ਪृषਤ੍ਕਾਨ੍
ਨਰ ਨੇ ਆਪਣੇ ਧਨੁਸ਼ ਨਾਲ ਪੰਜ, ਫਿਰ ਛੇ ਤੇਜ਼ ਤੀਰ ਛੱਡੇ।