ਇਤ੍ਯੇਵਮੁਕ੍ਤਾ ਸ਼ਕ੍ਰੇਣ ਪੂਤਨਾ ਰੂਪਸ਼ਾਲਿਨੀ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸ਼ਕਰ ਨੇ ਕਿਹਾ, ਤਾਂ ਰੂਪਵਤੀ ਪੂਤਨਾ ਨੇ ਸੁਣਿਆ।
ਆਸ਼੍ਰਮਸ੍ਯਾਵਿਦੂਰੇ ਤੁ ਨਦੀ ਮਨ੍ਦੋਦਵਾਹਿਨੀ
ਆਸ਼ਰਮ ਤੋਂ ਥੋੜ੍ਹੀ ਦੂਰ ਇੱਕ ਨਦੀ ਹੌਲੀ ਹੌਲੀ ਵਹਿ ਰਹੀ ਸੀ।
ਸਾਪਿ ਸ੍ਨਾਤੁਂ ਸੁਚਾਰ੍ਵਙ੍ਗੀ ਤ੍ਵਵਤੀਰ੍ਣਾ ਮਹਾਨਦੀਮ੍
ਉਹ ਵੀ, ਸੋਹਣੀ ਸਰੀਰ ਵਾਲੀ, ਨ੍ਹਾਉਣ ਲਈ ਵੱਡੀ ਨਦੀ ਵਿੱਚ ਉਤਰ ਗਈ।
ਤੇषਾਂ ਚ ਪ੍ਰਾਚ੍ਯਵਚ੍ਛੁਕ੍ਰਂ ਤਤ੍ਪਪੌ ਜਲਚਾਰਿਣੀ
ਉਹ ਜਲ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ ਵਾਲੀ ਨੇ ਉਹਨਾਂ ਵਲੋਂ ਨਿਕਲਿਆ ਬੀਜ ਪੀ ਲਿਆ।
ਤੇ ऽਪਿ ਵਿਭ੍ਰष੍ਟਤਪਸੋ ਜਗ੍ਮੂ ਰਾਜ੍ਯਂ ਤੁ षੈਤृਕਮ੍
ਤਪ ਖੋ ਕੇ, ਉਹ ਰਾਜੇ ਛੇ ਰਾਜਿਆਂ ਦੇ ਰਾਜ ਵਿਚ ਚਲੇ ਗਏ।
ਤਤੋ ਬਹੁਤਿਥੇ ਕਾਲੇ ਸਾ ਗ੍ਰਾਹੀ ਸ਼ਙ੍ਖਰੂਪਿਣੀ
ਲੰਮੇ ਸਮੇਂ ਬਾਅਦ, ਉਹ ਗ੍ਰਾਹੀ ਸੰਗ ਦੀ ਆਕਾਰ ਵਿਚ ਆ ਗਈ।
ਸ ਤਾਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਮਹਾਸ਼ਙ੍ਖੀ ਸ੍ਥਲਾਸ੍ਥਾਂ ਮਤ੍ਸ੍ਯਜੀਵਿਕਃ
ਜਦ ਮੱਛੀ ਫੜਨ ਵਾਲੇ ਨੇ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਵੱਡਾ ਸੰਗ ਵੇਖਿਆ, ਉਹ ਕੋਲ ਆ ਗਿਆ।
ਤਥਾਭ੍ਯੇਤ੍ਯ ਮਹਾਤ੍ਮਾਨੋ ਯੋਗਿਨੋ ਯੋਗਧਾਰਿਣਃ
ਫਿਰ ਵੱਡੇ ਮਨ ਵਾਲੇ ਯੋਗੀ, ਜੋ ਯੋਗ ਕਰਦੇ ਸਨ, ਉਥੇ ਆਏ।
ਤਤਃ ਪ੍ਰਮਾਚ੍ਛਙ੍ਖਿਨੀ ਸੀ ਸੁषੁਵੇ ਸਪ੍ਤ ਵੈ ਸ਼ਿਸ਼ੂਨ੍
ਫਿਰ ਸੰਗ-ਰੂਪ ਔਰਤ ਨੇ ਸੱਤ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦਿੱਤਾ।
ਅਮਾਤृਪਿਤृਕਾ ਬਾਲਾ ਜਲਮਧ੍ਯਵਿਹਾਰਿਣਃ
ਉਹ ਬੱਚੇ, ਮਾਂ ਪਿਓ ਤੋਂ ਬਿਨਾ, ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਖੇਡਦੇ ਰਹੇ।
ਮਾ ਰੁਦਧ੍ਵਮਿਤੀਤ੍ਯਾਹ ਮਰੁਤੋ ਨਾਮ ਪੁਤ੍ਰਕਾਃ
ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, 'ਰੋਓ ਨਾ', ਤੇ ਉਹ ਪੁੱਤਰ ਮਰੁਤ ਨਾਮ ਦੇ ਹੋਏ।
ਇਤ੍ਯੇਵਮੁਕ੍ਤ੍ਵਾਥਾਦਾਯ ਸਰ੍ਵਾਸ੍ਤਾਨ੍ ਦੈਵਤਾਨ੍ ਪ੍ਰਤਿ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਹਿ ਕੇ, ਉਹ ਸਾਰੇ ਨੂੰ ਦੇਵਤਿਆਂ ਕੋਲ ਲੈ ਗਿਆ।
ਏਵਮਾਸਂਸ਼੍ਚ ਮਰੁਤੋ ਮਨੋਃ ਸ੍ਵਾਰੋਚਿषੇ ऽਨ੍ਤਰੇ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮਰੁਤ ਮਨੂ ਦੇ ਸਵਾਰੋਚਿਸ਼ ਮੰਵਤਰ ਵਿਚ ਸਨ।
ਉਤ੍ਤਮਸ੍ਯਾਨ੍ਵਵਾਯੇ ਤੁ ਰਾਜਾਸੀਨ੍ਨਿषਧਾਧਿਪਃ
ਉਤਮ ਦੀ ਵੰਸ਼ ਵਿਚ ਨਿਸਧ ਦੇ ਰਾਜਾ ਸੀ।
ਤਸ੍ਯ ਪੁਤ੍ਰੋ ਗੁਣਸ਼੍ਰੇष੍ਠੋ ਜ੍ਯੋਤਿष੍ਮਾਨ੍ ਧਾਰ੍ਮਿਕੋ ऽਭਵਤ੍
ਉਸ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਗੁਣਾਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਦਾ ਨਾਮ ਜੋਤਿਸ਼ਮਾਨ ਸੀ, ਤੇ ਉਹ ਸੱਚਾਈ ਤੇ ਚੱਲਣ ਵਾਲਾ ਸੀ।
ਤਸ੍ਯ ਭਾਰ੍ਯਾ ਚ ਸੁਸ਼੍ਰੋਣੀ ਦੇਵਾਚਾਰ੍ਯਾਸੁਤਾ ਸ਼ੁਭਾ
ਉਸ ਦੀ ਪਤਨੀ, ਜਿਸ ਦੀ ਕਮਰ ਸੁੰਦਰ ਸੀ ਤੇ ਜੋ ਸ਼ੁਭ ਲਕੜੀ ਵਾਲੀ ਸੀ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਅਧਿਆਪਕ ਦੀ ਧੀ ਸੀ।
ਸਾ ਸ੍ਵਯਂ ਫਲਪੁष੍ਪਾਮ੍ਬੁਸਮਿਤ੍ਕੁਸ਼ਂ ਸਮਾਹਰਤ੍
ਉਹ ਆਪ ਹੀ ਫਲ, ਫੁੱਲ, ਪਾਣੀ, ਸਮਿੱਥ ਤੇ ਕੁਸ਼ ਘਾਹ ਇਕਠਾ ਕਰਦੀ ਸੀ।
ਪਤਿਂ ਸ਼ੁਸ਼੍ਰੂषਮਾਣਾ ਸਾ ਕृਸ਼ਾ ਧਮਨਿਸਂਤਤਾ
ਉਹ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਦੀ ਰਹੀ, ਜਿਸ ਕਰਕੇ ਉਹ ਪਤਲੀ ਹੋ ਗਈ ਤੇ ਉਸ ਦੀਆਂ ਨਸਾਂ ਦਿਖਾਈ ਦੇਣ ਲੱਗੀਆਂ।
ਤਾਂ ਤਥਾ ਚਾਰੁਸਰ੍ਵਾਙ੍ਗੀਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾਥ ਤਪਸਾ ਕृਸਾਮ੍
ਜਦੋਂ ਉਸ ਨੂੰ ਹਰ ਅੰਗ ਵਿਚ ਸੁੰਦਰ, ਪਰ ਤਪੱਸਿਆ ਕਰਕੇ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੋਇਆ ਦੇਖਿਆ,
ਸਾਬ੍ਰਵੀਤ੍ ਤਨਯਾਰ੍ਥਾਯ ਆਵਾਭ੍ਯਾਂ ਵੈ ਤਪਃਕ੍ਰਿਯਾ
ਉਸ ਨੇ ਕਿਹਾ, 'ਪੁੱਤਰ ਦੀ ਖਾਤਰ, ਅਸੀਂ ਦੋਵੇਂ ਤਪ ਕਰੀਏ।'
ਵ੍ਰਜਧ੍ਵਂ ਤਨਯਾਃ ਸਪ੍ਤ ਭਵਿष੍ਯਨ੍ਤਿ ਨ ਸਸ਼ਂ ਯਃ
'ਤੁਸੀਂ ਜਾਓ; ਸੱਤ ਪੁੱਤਰ ਹੋਣਗੇ, ਪਰ ਕੋਈ ਸ਼ੁਭ ਨਹੀਂ ਹੋਵੇਗਾ।'
ਇਤ੍ਯੇਵਮੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਜਗ੍ਮੁਸ੍ਤੇ ਸਰ੍ਵ ਏਵ ਮਹਰ੍षਯਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਹਿ ਕੇ, ਸਾਰੇ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਚਲੇ ਗਏ।
ਤਤੋ ਬਹੁਤਿਥੇ ਕਾਲੇ ਸਾ ਰਾਜ੍ਞੋ ਮਹਿषੀ ਪ੍ਰਿਯਾ
ਬਹੁਤ ਸਮਾਂ ਬਾਅਦ, ਉਹ ਰਾਜਾ ਦੀ ਪਿਆਰੀ ਰਾਣੀ,
ਗੁਰ੍ਵਿਣ੍ਯਾਮਥ ਭਾਰ੍ਯਾਯਾਂ ਮਮਾਰਾਸੌ ਨਰਾਧਿਪਃ
ਜਦ ਉਸ ਦੀ ਪਤਨੀ ਗਰਭਵਤੀ ਸੀ, ਉਹ ਮਨੁੱਖਾਂ ਦਾ ਰਾਜਾ ਮਰ ਗਿਆ।
ਨਿਵਾਰਿਤਾ ਤਦਾਮਾਤ੍ਯੈਰ੍ਨ ਤਥਾਪਿ ਵ੍ਯਤਿष੍ਠਤਾ
ਉਸ ਸਮੇਂ ਮੰਤਰੀਆਂ ਨੇ ਰੋਕਿਆ, ਪਰ ਫਿਰ ਵੀ ਉਹ ਨਹੀਂ ਰੁਕਿਆ।
ਤਤੋ ऽਗ੍ਨਿਮਧ੍ਯਾਤ੍ ਸਲਿਲੇ ਮਾਂਸਪੇਸ਼੍ਯਪਤਨ੍ਮੁਨੇ
ਫਿਰ, ਹੇ ਮুনি, ਅੱਗ ਵਿਚੋਂ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਮਾਸ ਦਾ ਟੁਕੜਾ ਡਿੱਗਿਆ।
ਤੇ ऽਜਾਯਨ੍ਤਾਥ ਮਰੁਤ ਉਤ੍ਤਮਸ੍ਯਾਨ੍ਤਰੇ ਮਨੋਃ
ਫਿਰ, ਹੇ ਮਰੁਤ, ਉਹ ਉੱਤਮ ਤੇ ਮਨੂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਜਨਮ ਲਏ।
ਤਾਨਹਂ ਕੀਰ੍ਤਯਿष੍ਯਾਮਿ ਗੀਤਨृਤ੍ਯਕਲਿਪ੍ਰਿਯ
ਮੈਂ ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਕਰਾਂਗਾ, ਜੋ ਗੀਤ, ਨੱਚਣ ਤੇ ਖੇਡ ਵਿੱਚ ਰੁਚੀ ਰੱਖਦੇ ਸਨ।
ਸ ਪੁਤ੍ਰਰ੍ਥੋ ਜੁਹਾਵਾਗ੍ਨੌ ਸ੍ਵਮਾਂਸਂ ਰੁਧਿਰਂ ਤਥਾ
ਪੁੱਤਰ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਆਪਣਾ ਮਾਸ ਤੇ ਖੂਨ ਅੱਗ ਵਿੱਚ ਚੜ੍ਹਾਇਆ।
ਸ਼ੁਕ੍ਰਂ ਚ ਚਿਤ੍ਰਗੌ ਰਾਜਾ ਸੁਤਾਰ੍ਥੋ ਇਤਿ ਨਃ ਸ਼੍ਰੁਤਮ੍
ਤੇ ਰਾਜਾ ਨੇ ਪੁੱਤਰ ਦੀ ਖਾਤਰ, ਆਪਣਾ ਵੀਰਯ ਤੇ ਰੰਗ-ਬਿਰੰਗੀਆਂ ਗਾਂਵਾਂ ਚੜ੍ਹਾਈਆਂ, ਜਿਵੇਂ ਅਸੀਂ ਸੁਣਿਆ ਹੈ।