ਸ਼ਿਵਾ ਚਾਸ਼ਿਵਨਿਰ੍ਘੋषਾ ਤਤੋ ਭੂਯੋ ऽਬ੍ਰਵੀਨਮੁਨਿਃ
ਸ਼ਿਵਾ ਅਤੇ ਅਸ਼ਿਵਨਿਰਘੋਸ਼ਾ—ਫਿਰ ਰਿਸ਼ੀ ਨੇ ਹੋਰ ਵੀ ਕਿਹਾ।
ਤਤੋ ਜਗਾਮ ਸ ऋषਿਰੇਵਮੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਵਚੋ ऽਦ੍ਭੁਤਮ੍
ਇਹ ਅਚੰਭੇ ਵਾਲੀ ਗੱਲ ਕਹਿ ਕੇ, ਰਿਸ਼ੀ ਉਥੋਂ ਚਲਾ ਗਿਆ।
ਤੀਰ੍ਥਂ ਤਤੋ ਹਿਰਣ੍ਵਤ੍ਯਾਸ੍ਤੀਰਾਤ੍ ਕਪਿਰਥੋਤ੍ਪਤਤ੍
ਹਿਰਣਵਤੀ ਦਰਿਆ ਦੇ ਕੰਢੇ ਤੋਂ, ਬਾਂਦਰ-ਰਥ ਤੀਰਥ ਵੱਲ ਉੱਡ ਗਿਆ।
ਤਯਾਸ੍ਮਿ ਦੇਸ਼ਮਾਨੀਤਾ ਇਮਂ ਮਾਨੁषਵਰ੍ਜਿਤਮ੍
ਉਸ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਇੱਥੇ ਲਿਆਇਆ, ਜਿੱਥੇ ਕੋਈ ਮਨੁੱਖ ਨਹੀਂ।
ਪ੍ਰਾਹ ਸੁਨ੍ਦਰਿ ਗਚ੍ਛਸ੍ਵ ਸ਼੍ਰੀਕਣ੍ਠਂ ਯਮੁਨਾਤਟੇ
ਸੁੰਦਰ ਨੇ ਕਿਹਾ: 'ਯਮੁਨਾ ਦੇ ਕੰਢੇ ਤੇ ਸ੍ਰੀਕੰਠ ਕੋਲ ਜਾ।'
ਤਸ੍ਮੈ ਨਿਵੇਦਯਾਤ੍ਮਾਨਂ ਤਤ੍ਰ ਸ਼੍ਰੇਯੋ ऽਧਿਲਪ੍ਸ੍ਯਸੇ
ਉਸਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆਪਣਾ ਆਪ ਪੇਸ਼ ਕਰ; ਉੱਥੇ ਤੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਭਲਾ ਪਾਵੇਂਗਾ।
ਪਰਿਤ੍ਰਾਣਾਰ੍ਥਮਗਮਦ੍ਧਿਮਾਦ੍ਰੇਰ੍ਯਮੁਨਾਂ ਨਦੀਮ੍
ਉਹ ਮੁਕਤੀ ਲਈ ਪਹਾੜ ਤੋਂ ਯਮੁਨਾ ਦਰਿਆ ਤੇ ਆਈ।
ਸਂਪ੍ਰਾਪ੍ਤਾ ਸ਼ਙ੍ਕਰਸ੍ਥਾਨਂ ਯਤ੍ਰਾਗਚ੍ਛਤਿ ਤਾਪਸਃ
ਉਹ ਸ਼ੰਕਰ ਦੇ ਥਾਂ ਤੇ ਪਹੁੰਚੀ, ਜਿੱਥੇ ਤਪਸਵੀ ਆਉਂਦੇ ਹਨ।
ਪ੍ਰਤਿਵਨ੍ਦ੍ਯ ਤਤੋ ऽਪਸ਼੍ਯਕ੍ਸ਼ਰਾਂਸ੍ਤਾਨ੍ਮਹਾਮੁਨੇ
ਨਮਸਕਾਰ ਕਰ ਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੂੰ, ਜੋ ਅਟੱਲ ਹਨ, ਦੇਖਿਆ।
ਤਜ੍ਜਾਬਾਲ੍ਯੁਦਿਤਂ ਸ਼੍ਲੋਕਮਲਿਖਚ੍ਚਾਨ੍ਯਮਾਤ੍ਮਨਃ
ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਬਚਪਨ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਹੋਇਆ ਇੱਕ ਹੋਰ ਸ਼ਲੋਕ ਲਿਖਿਆ।
ਸਾ ਚਾਵਸ੍ਥਾਮਿਮਾਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਾ ਕਸ਼੍ਚਿਨ੍ਮਾਂ ਤ੍ਰਾਤੁਮੀਸ਼੍ਵਰਃ
ਇਸ ਹਾਲਤ 'ਚ ਪਹੁੰਚ ਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਸੋਚਿਆ—ਕੋਈ ਪ੍ਰਭੂ ਮੈਨੂੰ ਬਚਾਏ।
ਦਦृਸੇ ਚਾਸ਼੍ਰਮਵਰਂ ਮਤ੍ਤਕੋਕਿਲਨਾਦਿਤਮ੍
ਉਸ ਨੇ ਵਧੀਆ ਆਸ਼ਰਮ ਦੇਖਿਆ, ਜਿੱਥੇ ਮਸਤ ਕੋਕਿਲਾਂ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਗੂੰਜ ਰਹੀ ਸੀ।
ਇਤ੍ਯੇਵਂ ਚਿਨ੍ਤਯਨ੍ਤੀ ਸਾ ਸਂਪ੍ਰਵਿष੍ਟਾ ਮਹਾਸ਼੍ਰਮਮ੍
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੋਚਦੀ ਹੋਈ, ਉਹ ਮਹਾਨ ਆਸ਼ਰਮ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਈ।
ਸਂਸ਼ੁष੍ਕਾਸ੍ਯਾਂ ਚਲਨ੍ਨੇਤ੍ਰਾਂ ਪਰਿਮ੍ਲਾਨਾਮਿਵਾਬ੍ਜਿਨੀਮ੍
ਉਸਦਾ ਮੂੰਹ ਸੁੱਕ ਗਿਆ, ਅੱਖਾਂ ਹਿਲ ਰਹੀਆਂ ਸਨ, ਉਹ ਮੁਰਝਾਈ ਹੋਈ ਕਮਲ ਵਾਂਗ ਸੀ।
ਕੇਯਮਿਤ੍ਯੇਵ ਸਂਚਿਨ੍ਤ੍ਯ ਸਮੁਤ੍ਥਾਯ ਸ੍ਥਿਤਾਭਵਤ੍
ਇਹ ਕੌਣ ਹੈ? ਇਹ ਸੋਚ ਕੇ ਉਹ ਉਠੀ ਤੇ ਖੜੀ ਹੋ ਗਈ।
ਪਪ੍ਰਚ੍ਛਤੁਸ੍ਤਥਾਨ੍ਯੋ ऽਯਂ ਕਥਯਾਮਾਸਤੁਸ੍ਤਦਾ
ਫਿਰ ਦੋਵਾਂ ਨੇ ਇਕ ਦੂਜੇ ਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ ਤੇ ਗੱਲਾਂ ਕਰਣ ਲੱਗ ਪਏ।
ਸਮਾਸੀਨੇ ਕਥਾਭਿਸ੍ਤੇ ਨਾਨਾਰੂਪਾਭਿਰਾਦਰਾਤ੍
ਉਹ ਬੈਠ ਕੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਕਿਸਮ ਦੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਸਾਂਝੀਆਂ ਕਰਦੇ ਰਹੇ।
ਸ ਤਤ੍ਤ੍ਵਜ੍ਞੋ ਮੁਨਿਸ਼੍ਰੇष੍ਠੋ ਅਕ੍ਸ਼ਰਾਣ੍ਯਵਲੋਕਯਨ੍
ਉਹ ਸੱਚ ਜਾਣਣ ਵਾਲਾ ਵੱਡਾ ਰਿਸ਼ੀ ਅੱਖਰਾਂ ਨੂੰ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਵੇਖ ਰਿਹਾ ਸੀ।
ਮੁਹੂਰ੍ਤਂ ਧ੍ਯਾਨਮਾਸ੍ਥਾਯ ਵ੍ਯਜਾਨਾਚ੍ਚ ਤਪੋਨਿਧਿਃ
ਕੁਝ ਸਮਾਂ ਧਿਆਨ ਲਗਾ ਕੇ, ਉਹ ਤਪਸਵੀ ਸਭ ਕੁਝ ਸਮਝ ਗਿਆ।
ਅਯੋਧ੍ਯਾਮਗਮਤ੍ ਕ੍ਸ਼ਿਪ੍ਰਂ ਦ੍ਰष੍ਟੁਮਿਕ੍ਸ਼੍ਵਾਕੁਮੀਸ਼੍ਵਰਮ੍
ਉਹ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਅਯੋਧਿਆ ਗਿਆ ਕਿ ਇਕਸ਼ਵਾਕੁਆਂ ਦੇ ਰਾਜਾ ਨੂੰ ਵੇਖ ਸਕੇ।
ਸ਼੍ਰੂਯਤਾਂ ਨਰਸਾਰ੍ਦੂਲ ਵਿਜ੍ਞਪ੍ਤਿਰ੍ਮਮ ਪਾਰ੍ਥਿਵ
ਮੈਨੂੰ ਸੁਣੋ, ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੇ ਸ਼ੇਰ, ਮੇਰੀ ਬੇਨਤੀ ਹੈ, ਰਾਜਾ ਜੀ।
ਉਦ੍ਬ੍ਦ੍ਧਃ ਕਪਿਨਾ ਰਾਜਨ੍ ਵਿषਯਾਨਤੇ ਤਵੈਵ ਹਿ
ਰਾਜਾ ਜੀ, ਤੁਹਾਡੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਬਾਂਦਰ ਉਤਪੰਨ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਸ਼ਕੁਨਿਰ੍ਨਾਮ ਰਾਜੇਨ੍ਦ੍ਰ ਸ ਹ੍ਯਸ੍ਤ੍ਰਵਿਧਿਪਾਰਗਃ
ਰਾਜਿਆਂ ਦੇ ਰਾਜਾ, ਇੱਕ ਸ਼ਕੁਨੀ ਨਾਮ ਦਾ ਹੈ ਜੋ ਹਥਿਆਰਾਂ ਦੀ ਵਿਦਿਆ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ ਹੈ।
ਆਦਿਦੇਸ਼ ਪ੍ਰਿਯਂ ਪੁਤ੍ਰਂ ਸ਼ਕੁਨਿਂ ਤਾਪਸਾਨ੍ਵਯੇ
ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪਿਆਰੇ ਪੁੱਤਰ ਸ਼ਕੁਨੀ ਨੂੰ, ਜੋ ਤਪਸਵੀਆਂ ਦੀ ਵੰਸ਼ ਵਿੱਚ ਜਨਮਿਆ ਸੀ, ਹੁਕਮ ਦਿੱਤਾ।
ਸਂਪ੍ਰਾਪ੍ਤੋ ਬਨ੍ਧਨੋਦ੍ਦੇਸ਼ਂ ਸਮਂ ਹਿ ਪਰਮਰ੍षਿਣਾ
ਉਹ ਵੱਡੇ ਰਿਸ਼ੀ ਦੇ ਨਾਲ ਬੰਨ੍ਹਣ ਵਾਲੀ ਥਾਂ 'ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ।
ਦਦਰ੍ਸ਼ ਵृਕ੍ਸ਼ਸ਼ਿਖਰੇ ਉਦ੍ਬਦ੍ਧਮृषਿਪੁਤ੍ਰਕਮ੍
ਉਸ ਨੇ ਰੁੱਖ ਦੀ ਚੋਟੀ 'ਤੇ ਬੰਨ੍ਹਿਆ ਰਿਸ਼ੀ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਵੇਖਿਆ।
ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਸ ਮੁਨਿਪੁਤ੍ਰਂ ਤਂ ਸ੍ਵਜਟਾਸਂਯਤਂ ਵਟੇ
ਉਸ ਨੇ ਵਟ ਰੁੱਖ ਹੇਠਾਂ, ਜਿੱਥੇ ਰਿਸ਼ੀ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਆਪਣੀ ਜਟਾ ਨਾਲ ਬੰਨ੍ਹਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਉਸ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ।
ਲਾਘਵਾਦृषਿਪੁਤ੍ਰਂ ਤਂ ਰਕ੍ਸ਼ਂਸ਼੍ਚਿਚ੍ਛੇਦਮਾਰ੍ਗਣੈਃ
ਉਹ ਰੱਖਿਆ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਰਿਸ਼ੀ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਦੇ ਬੰਨ੍ਹੇ ਖੋਲ੍ਹ ਦਿੱਤੇ।
ਪਞ੍ਚਵਰ੍षਸ਼ਤੇ ਕਾਲੇ ਗਤੇ ਸ਼ਕ੍ਤਸ੍ਤਦਾ ਸ਼ਰੈਃ
ਪੰਜ ਸੌ ਸਾਲ ਲੰਘ ਜਾਣ 'ਤੇ, ਉਹ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਇਹ ਕੰਮ ਕਰਨ ਦੇ ਯੋਗ ਹੋਇਆ।
ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਂ ਸ੍ਵਪਿਤਰਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਜਾਬਾਲਿਃ ਸਂਯਤੋ ऽਪਿ ਸਨ੍
ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਨੂੰ ਆਇਆ ਵੇਖ ਕੇ, ਜਾਬਾਲੀ ਨੇ, ਭਾਵੇਂ ਉਹ ਸੰਯਮ ਵਿੱਚ ਸੀ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮਿਲਿਆ।