ਲਪ੍ਸ੍ਯਸੇ ਭੂਮਿਸ਼ਯ੍ਯਾਢ੍ਯਂ ਕਦਨ੍ਨਾਸ਼ਨਭੋਜਨਮ੍
ਤੈਨੂੰ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਸੌਣ ਲਈ ਵਿਛੋਨਾ ਤੇ ਜੰਗਲੀ ਅਨਾਜ ਦਾ ਖਾਣਾ ਮਿਲੇਗਾ।
ਵਿਚਰਾਮਿ ਮਹੀਪृष੍ਠਂ ਗਚ੍ਛਨ੍ ਸ੍ਨਾਤੁਂ ਹਿਰਣ੍ਵਤੀਮ੍
ਮੈਂ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਫਿਰਦਾ ਹਾਂ, ਹਿਰਣਵਤੀ ਵਿਚ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਨ ਜਾਂਦਾ ਹਾਂ।
ਇਮਾਂ ਦੇਵਵਤੀਂ ਗृਹ੍ਯਂ ਮੂਢ ਨ੍ਯਸ੍ਤਾਂ ਮਹਾਸ਼੍ਰਮੇ
ਇਸ ਦੇਵੀ ਨੂੰ, ਜੋ ਮੂਰਖਤਾ ਨਾਲ ਵੱਡੇ ਆਸ਼ਰਮ ਵਿਚ ਰੱਖੀ ਗਈ ਸੀ, ਲੈ ਕੇ,
ਵਟਾਗ੍ਰੇ ऽਸ੍ਮਿਨ੍ਨੁਦ੍ਬ੍ਬਨ੍ਧ ਜਟਾਭਿਰਪਿ ਸੁਨ੍ਦਰਿ
ਵਟ ਦੇ ਰੁੱਖ ਦੇ ਅੱਗੇ, ਜਟਾਵਾਂ ਨਾਲ ਵੀ, ਹੇ ਸੋਹਣੀ, ਬੰਨ੍ਹਿਆ ਹੋਇਆ।
ਲਤਾਪਾਸ਼ੈਰ੍ਮਹਾਯਨ੍ਤ੍ਰਮਧਸ੍ਤਾਦ੍ ਦੁष੍ਟਬੁਦ੍ਧਿਨਾ
ਲਤਾਂ ਦੇ ਰੱਸਿਆਂ ਤੇ ਵੱਡੀ ਯੰਤਰ ਹੇਠਾਂ, ਇੱਕ ਬੁਰੇ ਮਨ ਵਾਲੇ ਨੇ।
ਦਿਸ਼ਾਂ ਮੁਕੇषੁ ਸਰ੍ਵੇषੁ ਕृਤਂ ਯਨ੍ਤ੍ਰਂ ਲਤਾਮਯਮ੍
ਸਭ ਦਿਸਾਵਾਂ ਦੇ ਮੂੰਹ 'ਤੇ ਲਤਾਂ ਨਾਲ ਬਣੀ ਯੰਤਰ ਰੱਖੀ ਗਈ।
ਯਥੇਚ੍ਛਯਾ ਮਯਾ ਦृष੍ਟਮੇਤਤ੍ ਤੇ ਗਦਿਤਂ ਸ਼ੁਭੇ
ਪਵਿਤ੍ਰੇ, ਮੈਂ ਜੋ ਕੁਝ ਵੇਖਿਆ, ਉਹ ਤੇਰੇ ਸਾਹਮਣੇ ਜਿਵੇਂ ਹੈ, ਬਿਆਨ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।
ਸਮਾਯਾਤਾ ਸੁਚਾਰ੍ਵਙ੍ਗੀ ਕੇਨ ਸਾਰ੍ਥੇਨ ਮਾਂ ਵਦ
ਸੁੰਦਰ ਅੰਗਾਂ ਵਾਲੀ, ਦੱਸ ਕਿ ਤੂੰ ਇੱਥੇ ਕਿਸ ਕਾਰਨ ਆਈ ਹੈਂ?
ਨਨ੍ਦਯਨ੍ਤੀਤਿ ਮੇ ਨਾਮ ਪ੍ਰਮ੍ਲੋਚਾਗਰ੍ਭਸਂਭਵਾ
ਮੇਰਾ ਨਾਮ ਨੰਦਯੰਤਿ ਹੈ, ਮੈਂ ਪ੍ਰਮਲੋਚਾ ਦੇ ਗਰਭ ਤੋਂ ਜਨਮੀ ਹਾਂ।
ਇਯਂ ਨਰੇਨ੍ਦ੍ਰਮਹਿषੀ ਭਵਿष੍ਯਤਿ ਨ ਸਂਸ਼ਯਃ
ਇਹ ਨਾਰੀ ਰਾਜੇ ਦੀ ਰਾਣੀ ਬਣੇਗੀ, ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸ਼ੱਕ ਨਹੀਂ।
ਸ਼ਿਵਾ ਚਾਸ਼ਿਵਨਿਰ੍ਘੋषਾ ਤਤੋ ਭੂਯੋ ऽਬ੍ਰਵੀਨਮੁਨਿਃ
ਸ਼ਿਵਾ ਅਤੇ ਅਸ਼ਿਵਨਿਰਘੋਸ਼ਾ—ਫਿਰ ਰਿਸ਼ੀ ਨੇ ਹੋਰ ਵੀ ਕਿਹਾ।
ਤਤੋ ਜਗਾਮ ਸ ऋषਿਰੇਵਮੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਵਚੋ ऽਦ੍ਭੁਤਮ੍
ਇਹ ਅਚੰਭੇ ਵਾਲੀ ਗੱਲ ਕਹਿ ਕੇ, ਰਿਸ਼ੀ ਉਥੋਂ ਚਲਾ ਗਿਆ।
ਤੀਰ੍ਥਂ ਤਤੋ ਹਿਰਣ੍ਵਤ੍ਯਾਸ੍ਤੀਰਾਤ੍ ਕਪਿਰਥੋਤ੍ਪਤਤ੍
ਹਿਰਣਵਤੀ ਦਰਿਆ ਦੇ ਕੰਢੇ ਤੋਂ, ਬਾਂਦਰ-ਰਥ ਤੀਰਥ ਵੱਲ ਉੱਡ ਗਿਆ।
ਤਯਾਸ੍ਮਿ ਦੇਸ਼ਮਾਨੀਤਾ ਇਮਂ ਮਾਨੁषਵਰ੍ਜਿਤਮ੍
ਉਸ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਇੱਥੇ ਲਿਆਇਆ, ਜਿੱਥੇ ਕੋਈ ਮਨੁੱਖ ਨਹੀਂ।
ਪ੍ਰਾਹ ਸੁਨ੍ਦਰਿ ਗਚ੍ਛਸ੍ਵ ਸ਼੍ਰੀਕਣ੍ਠਂ ਯਮੁਨਾਤਟੇ
ਸੁੰਦਰ ਨੇ ਕਿਹਾ: 'ਯਮੁਨਾ ਦੇ ਕੰਢੇ ਤੇ ਸ੍ਰੀਕੰਠ ਕੋਲ ਜਾ।'
ਤਸ੍ਮੈ ਨਿਵੇਦਯਾਤ੍ਮਾਨਂ ਤਤ੍ਰ ਸ਼੍ਰੇਯੋ ऽਧਿਲਪ੍ਸ੍ਯਸੇ
ਉਸਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆਪਣਾ ਆਪ ਪੇਸ਼ ਕਰ; ਉੱਥੇ ਤੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਭਲਾ ਪਾਵੇਂਗਾ।
ਪਰਿਤ੍ਰਾਣਾਰ੍ਥਮਗਮਦ੍ਧਿਮਾਦ੍ਰੇਰ੍ਯਮੁਨਾਂ ਨਦੀਮ੍
ਉਹ ਮੁਕਤੀ ਲਈ ਪਹਾੜ ਤੋਂ ਯਮੁਨਾ ਦਰਿਆ ਤੇ ਆਈ।
ਸਂਪ੍ਰਾਪ੍ਤਾ ਸ਼ਙ੍ਕਰਸ੍ਥਾਨਂ ਯਤ੍ਰਾਗਚ੍ਛਤਿ ਤਾਪਸਃ
ਉਹ ਸ਼ੰਕਰ ਦੇ ਥਾਂ ਤੇ ਪਹੁੰਚੀ, ਜਿੱਥੇ ਤਪਸਵੀ ਆਉਂਦੇ ਹਨ।
ਪ੍ਰਤਿਵਨ੍ਦ੍ਯ ਤਤੋ ऽਪਸ਼੍ਯਕ੍ਸ਼ਰਾਂਸ੍ਤਾਨ੍ਮਹਾਮੁਨੇ
ਨਮਸਕਾਰ ਕਰ ਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੂੰ, ਜੋ ਅਟੱਲ ਹਨ, ਦੇਖਿਆ।
ਤਜ੍ਜਾਬਾਲ੍ਯੁਦਿਤਂ ਸ਼੍ਲੋਕਮਲਿਖਚ੍ਚਾਨ੍ਯਮਾਤ੍ਮਨਃ
ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਬਚਪਨ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਹੋਇਆ ਇੱਕ ਹੋਰ ਸ਼ਲੋਕ ਲਿਖਿਆ।
ਸਾ ਚਾਵਸ੍ਥਾਮਿਮਾਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਾ ਕਸ਼੍ਚਿਨ੍ਮਾਂ ਤ੍ਰਾਤੁਮੀਸ਼੍ਵਰਃ
ਇਸ ਹਾਲਤ 'ਚ ਪਹੁੰਚ ਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਸੋਚਿਆ—ਕੋਈ ਪ੍ਰਭੂ ਮੈਨੂੰ ਬਚਾਏ।
ਦਦृਸੇ ਚਾਸ਼੍ਰਮਵਰਂ ਮਤ੍ਤਕੋਕਿਲਨਾਦਿਤਮ੍
ਉਸ ਨੇ ਵਧੀਆ ਆਸ਼ਰਮ ਦੇਖਿਆ, ਜਿੱਥੇ ਮਸਤ ਕੋਕਿਲਾਂ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਗੂੰਜ ਰਹੀ ਸੀ।
ਇਤ੍ਯੇਵਂ ਚਿਨ੍ਤਯਨ੍ਤੀ ਸਾ ਸਂਪ੍ਰਵਿष੍ਟਾ ਮਹਾਸ਼੍ਰਮਮ੍
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੋਚਦੀ ਹੋਈ, ਉਹ ਮਹਾਨ ਆਸ਼ਰਮ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਈ।
ਸਂਸ਼ੁष੍ਕਾਸ੍ਯਾਂ ਚਲਨ੍ਨੇਤ੍ਰਾਂ ਪਰਿਮ੍ਲਾਨਾਮਿਵਾਬ੍ਜਿਨੀਮ੍
ਉਸਦਾ ਮੂੰਹ ਸੁੱਕ ਗਿਆ, ਅੱਖਾਂ ਹਿਲ ਰਹੀਆਂ ਸਨ, ਉਹ ਮੁਰਝਾਈ ਹੋਈ ਕਮਲ ਵਾਂਗ ਸੀ।
ਕੇਯਮਿਤ੍ਯੇਵ ਸਂਚਿਨ੍ਤ੍ਯ ਸਮੁਤ੍ਥਾਯ ਸ੍ਥਿਤਾਭਵਤ੍
ਇਹ ਕੌਣ ਹੈ? ਇਹ ਸੋਚ ਕੇ ਉਹ ਉਠੀ ਤੇ ਖੜੀ ਹੋ ਗਈ।
ਪਪ੍ਰਚ੍ਛਤੁਸ੍ਤਥਾਨ੍ਯੋ ऽਯਂ ਕਥਯਾਮਾਸਤੁਸ੍ਤਦਾ
ਫਿਰ ਦੋਵਾਂ ਨੇ ਇਕ ਦੂਜੇ ਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ ਤੇ ਗੱਲਾਂ ਕਰਣ ਲੱਗ ਪਏ।
ਸਮਾਸੀਨੇ ਕਥਾਭਿਸ੍ਤੇ ਨਾਨਾਰੂਪਾਭਿਰਾਦਰਾਤ੍
ਉਹ ਬੈਠ ਕੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਕਿਸਮ ਦੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਸਾਂਝੀਆਂ ਕਰਦੇ ਰਹੇ।
ਸ ਤਤ੍ਤ੍ਵਜ੍ਞੋ ਮੁਨਿਸ਼੍ਰੇष੍ਠੋ ਅਕ੍ਸ਼ਰਾਣ੍ਯਵਲੋਕਯਨ੍
ਉਹ ਸੱਚ ਜਾਣਣ ਵਾਲਾ ਵੱਡਾ ਰਿਸ਼ੀ ਅੱਖਰਾਂ ਨੂੰ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਵੇਖ ਰਿਹਾ ਸੀ।
ਮੁਹੂਰ੍ਤਂ ਧ੍ਯਾਨਮਾਸ੍ਥਾਯ ਵ੍ਯਜਾਨਾਚ੍ਚ ਤਪੋਨਿਧਿਃ
ਕੁਝ ਸਮਾਂ ਧਿਆਨ ਲਗਾ ਕੇ, ਉਹ ਤਪਸਵੀ ਸਭ ਕੁਝ ਸਮਝ ਗਿਆ।
ਅਯੋਧ੍ਯਾਮਗਮਤ੍ ਕ੍ਸ਼ਿਪ੍ਰਂ ਦ੍ਰष੍ਟੁਮਿਕ੍ਸ਼੍ਵਾਕੁਮੀਸ਼੍ਵਰਮ੍
ਉਹ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਅਯੋਧਿਆ ਗਿਆ ਕਿ ਇਕਸ਼ਵਾਕੁਆਂ ਦੇ ਰਾਜਾ ਨੂੰ ਵੇਖ ਸਕੇ।