ਮਾਸੋ ਵੈਸ਼ਾਖਨਾਮਾ ਚ ਪ੍ਰਥਮਂ ਪਤ੍ਰਕਂ ਸ੍ਮृਤਮ੍
ਵੈਸਾਖ ਨਾਂ ਦਾ ਮਹੀਨਾ ਪਹਿਲਾ ਪੱਤਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਜ੍ਯੇष੍ਠਮਾਸਾਸ਼੍ਚ ਤਤ੍ਪਤ੍ਰਂ ਦ੍ਵਿਤੀਯਂ ਪਰਿਕੀਰ੍ਤਿਤਮ੍
ਜੇਠ ਮਹੀਨਾ ਦੂਜਾ ਪੱਤਾ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਮਾਸੋ ਆषਾਢਨਾਮਾ ਚ ਤृਤੀਯਂ ਪਤ੍ਰਕਂ ਸ੍ਮृਤਮ੍
ਆਢੀ ਨਾਂ ਦਾ ਮਹੀਨਾ ਤੀਜਾ ਪੱਤਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਮਾਸਃ ਸ਼੍ਰਾਵਣ ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤਸ਼੍ਚਤੁਰ੍ਥਂ ਪਤ੍ਰਕਂ ਸ੍ਮृਤਮ੍
ਸਾਵਣ ਮਹੀਨਾ ਚੌਥਾ ਪੱਤਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਮਾਸੋ ਭਾਦ੍ਰਸ੍ਤਥਾ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਃ ਪਞ੍ਚਮਂ ਪਤ੍ਰਕਂ ਸ੍ਮृਤਮ੍
ਭਾਦੋਂ ਮਹੀਨਾ ਵੀ ਪੰਜਵਾਂ ਪੱਤਾ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਮਾਸਸ਼੍ਚਾਸ਼੍ਵਯੁਜੋ ਨਾਮ ष੍ष੍ਠਂ ਤਤ੍ ਪਤ੍ਰਕਂ ਸ੍ਮृਤਮ੍
ਅਸੂਜ ਨਾਂ ਦਾ ਮਹੀਨਾ ਛੇਵਾਂ ਪੱਤਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਮਾਸਸ਼੍ਚ ਕਾਰ੍ਤਿਕੋ ਨਾਮ ਸਪ੍ਤਮਂ ਪਤ੍ਰਕਂ ਸ੍ਮृਤਮ੍
ਕੱਤਕ ਨਾਂ ਦਾ ਮਹੀਨਾ ਸੱਤਵਾਂ ਪੱਤਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਮਾਸੋ ਮਾਰ੍ਗਸ਼ਿਰੋ ਨਾਮ ਤ੍ਵष੍ਟਮਂ ਪਤ੍ਰਕਂ ਸ੍ਮृਤਮ੍
ਮੱਘਰ ਨਾਂ ਦਾ ਮਹੀਨਾ ਅੱਠਵਾਂ ਪੱਤਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਪੌषਤਿ ਗਦਿਤੋ ਮਾਸੋ ਨਵਮਂ ਪਰਿਕੀਰ੍ਤਿਤਮ੍
ਪੋਹ ਮਹੀਨਾ ਨੌਵਾਂ ਪੱਤਾ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਮਾਘੋ ਨਿਗਦਿਤੋ ਮਾਸਃ ਪਤ੍ਰਕਂ ਦਸ਼ਮਂ ਸ੍ਮृਤਮ੍
ਮਾਘ ਮਹੀਨਾ ਦਸਵਾਂ ਪੱਤਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਪਤ੍ਰਕਂ ਫਾਲ੍ਗੁਨਂ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਂ ਤਦੇਕਾਦਸ਼ਮੁਤ੍ਤਮਮ੍
ਫੱਗਣ ਪੱਤਾ ਗਿਆਨ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਗਿਆਰਵਾਂ ਪੱਤਾ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਇਦਂ ਦ੍ਵਾਦਸ਼ਮਂ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਂ ਪਤ੍ਰਂ ਵੈ ਕੇਸ਼ਵਸ੍ਯ ਹਿ
ਇਹ ਬਾਰਵਾਂ ਪੱਤਾ ਕੇਸ਼ਵ ਦਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਤ੍ਰਿਵ੍ਯੂਹਮੇਕਮੂਰ੍ਤਿਸ਼੍ਚ ਤਥੋਕ੍ਤਃ ਪਰਮੇਸ਼੍ਵਰਃ
ਉੱਚੇ ਪ੍ਰਭੂ ਨੂੰ ਤਿੰਨ ਰੂਪਾਂ ਵਾਲਾ ਤੇ ਇਕ-ਅਕਾਰ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਯਸ੍ਮਿਨ੍ ਜ੍ਞਾਤੇ ਮੁਨਿਸ਼੍ਰੇष੍ਠ ਨ ਭੂਯੋ ਮਰਣਂ ਭਵੇਤ੍
ਹੇ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸਰਵੋਤਮ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਜਾਣ ਲਿਆ ਜਾਵੇ, ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਮੁੜ ਮੌਤ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦੀ।
ਚਤੁਰ੍ਬਾਹੁਮੁਦਾਰਾਙ੍ਗਂ ਸ਼੍ਰੀਵਤ੍ਸਧਰਮਵ੍ਯਯਮ੍
ਉਹ ਚਾਰ ਬਾਂਹਾਂ ਵਾਲਾ, ਉੱਚੇ ਅੰਗਾਂ ਵਾਲਾ, ਸ੍ਰੀਵਤਸ ਚਿੰਨ੍ਹ ਵਾਲਾ ਤੇ ਅਟੱਲ ਹੈ।
ਸਹਸ੍ਰਵਦਨਃ ਸ਼੍ਰੀਮਾਨ੍ ਪ੍ਰਜਾਪ੍ਰਲਯਕਾਰਕਃ
ਉਹ ਹਜ਼ਾਰ ਚਿਹਰੇ ਵਾਲਾ, ਚਮਕਦਾਰ, ਸਾਰੀ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦੇ ਉਤਪੱਤੀ ਤੇ ਨਾਸ ਦਾ ਕਾਰਨ ਹੈ।
ਦ੍ਵਿਭੁਜੋ ਧਾਰਯਨ੍ ਮਾਲਂ ਸृष੍ਟਿਕृਚ੍ਚਾਦਿਪੂਰੁषਃ
ਉਹ ਦੋ ਬਾਂਹਾਂ ਵਾਲਾ, ਗਲ ਵਿੱਚ ਮਾਲਾ ਪਾਈ ਹੋਈ, ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦਾ ਰਚਨਹਾਰ ਤੇ ਆਦਿ ਪੁਰਖ ਸੀ।
ਅਤੋ ਮਰੀਚਿਪ੍ਰਮੁਖਾਸ੍ਤਥਾਨ੍ਯੇ ऽਪਿ ਸਹਸ੍ਰਸ਼ਃ
ਫਿਰ ਮਰੀਚੀ ਆਦਿਕ ਹੋਰ ਵੀ, ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ, ਉਥੇ ਆ ਗਏ।
ਚੁਤੁਰ੍ਭੁਜਂ ਤਂ ਸ ਮੁਰੁਰ੍ਦੁਰਾਤ੍ਮਾ ਕृਤਾਨ੍ਤਵਾਕ੍ਯਾਤ੍ ਪੁਨਰਾਸਸਾਦ
ਉਹ ਦੁਸ਼ਟ ਮੁਰਾ, ਮੌਤ ਦੇ ਹੁਕਮ 'ਤੇ, ਚਾਰ ਬਾਂਹਾਂ ਵਾਲੇ ਉਸ ਕੋਲ ਮੁੜ ਆ ਗਿਆ।
ਸ ਪ੍ਰਾਹ ਯੋਦ੍ਧੁਂ ਸਹ ਵੈ ਤ੍ਵਯਾਦ੍ਯ ਤਂ ਪ੍ਰਾਹ ਭੂਯਃ ਸੁਰਸ਼ਤ੍ਰੁਹਨ੍ਤਾ
ਉਸ ਨੇ ਆਖਿਆ, 'ਅੱਜ ਮੈਂ ਤੇਰੇ ਨਾਲ ਲੜਾਂਗਾ।' ਫਿਰ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰਨ ਵਾਲੇ ਨੇ ਜਵਾਬ ਦਿੱਤਾ।
ਕਥਂ ਕ੍ਵ ਕਸ੍ਯੇਤਿ ਮੁਹੁਸ੍ਤਥੋਕ੍ਤ੍ਵਾ ਨਿਪਾਤਯਾਮਾਸ ਵਿਪਨ੍ਨਬੁਦ੍ਧਿਃ
ਉਹ ਭੁਲਣ ਵਿੱਚ, ਵਾਰ ਵਾਰ 'ਕਿਵੇਂ? ਕਿੱਥੇ? ਕਿਸ ਦਾ?' ਆਖਦਾ ਹੋਇਆ, ਆਪਣੀ ਸੁੱਝ ਬੁੱਝ ਗਵਾ ਕੇ, ਵੱਜ ਪਿਆ।
ਚਿਚ੍ਛੇਦ ਦੇਵਾਸ੍ਤੁ ਗਤਵ੍ਯਥਾਭਵਨ੍ ਦੇਵਂ ਪ੍ਰਸਂਸਨ੍ਤਿ ਚ ਪਦ੍ਮਨਾਭਮ੍
ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਕੱਟ ਦਿੱਤਾ ਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਪੀੜ੍ਹ ਮੁੱਕ ਗਈ, ਫਿਰ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਪਦਮਨਾਭ ਪ੍ਰਭੂ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਕੀਤੀ।
ਅਤਃ ਪ੍ਰਸਿਦ੍ਧਿਂ ਸਮੁਪਾਜਗਾਮ ਮੁਰਾਰਿਰਿਤ੍ਯੇਵ ਵਿਭੁਰ੍ਨृਸਿਂਹਃ
ਇਸ ਕਰਕੇ, ਮਹਾਨ ਨਰਸਿੰਘ ਦਾ ਨਾਮ ਮੁਰਾ ਦੇ ਮਾਰਨ ਵਾਲੇ ਵਜੋਂ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋ ਗਿਆ।
ਊਚੁਰ੍ਦੇਵਂ ਨਮਸ੍ਕृਤ੍ਯ ਜਗਤ੍ਸਂਕ੍ਸ਼ੁਬ੍ਧਿਕਾਰਣਮ੍
ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਸਿਰ ਨਿਵਾ ਕੇ, ਸੰਸਾਰ ਨੂੰ ਹਿਲਾ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਪ੍ਰਭੂ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਨ ਕੀਤਾ।
ਸ ਤਵ੍ਤ੍ਸ੍ਯਤਿ ਮਹਾਜ੍ਞਾਨੀ ਜਗਤ੍ਕ੍ਸ਼ੁਬ੍ਧਂ ਚਰਚਰਮ੍
ਉਹ ਮਹਾਨ ਗਿਆਨੀ ਇਥੇ ਰਹੇਗਾ, ਜਦ ਤੱਕ ਜਗਤ—ਚਲਦਾ ਤੇ ਅਚਲ—ਉਥਲ-ਪੁਥਲ ਰਹੇਗਾ।
ਨ ਤਤ੍ਰ ਦੇਵਂ ਨ ਵृषਂ ਨ ਦੇਵੀਂ ਨ ਚ ਨਨ੍ਦਿਨਮ੍
ਉਥੇ ਨਾ ਤਾਂ ਕੋਈ ਦੇਵਤਾ, ਨਾ ਵੱਛਾ, ਨਾ ਦੇਵੀ, ਨਾ ਨੰਦਿਨ ਦਿਸਿਆ।
ਤਾਨ੍ ਮੂਢਦृष੍ਟੀਨ੍ ਸਂਪ੍ਰੋਕ੍ਸ਼੍ਯ ਦੇਵਾਨ੍ ਵਿष੍ਣੁਰ੍ਮਹਾਦ੍ਯੁਤਿਃ
ਉੱਚੀ ਜੋਤ ਵਾਲੇ ਵਿਸ਼ਨੂ ਨੇ, ਭਟਕੇ ਹੋਏ ਦੇਵਤਿਆਂ ਉੱਤੇ ਪਵਿੱਤਰ ਜਲ ਛਿੜਕਿਆ।
ਤਮੂਚੁਰ੍ਨੈਵ ਦੇਵੇਸ਼ਂ ਪਸ਼੍ਯਾਮੋ ਗਿਰਿਜਾਪਤਿਮ੍
ਉਹ ਆਖਣ ਲੱਗੇ, 'ਅਸੀਂ ਗਿਰਿਜਾ ਦੇ ਪਤੀ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਸਿਰਮੌਰ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਵੇਖ ਰਹੇ।'
ਤਾਨੁਵਾਚ ਜਗਨ੍ਮੂਰ੍ਤਿਰ੍ਯੂਯਂ ਦੇਵਸ੍ਯ ਸਾਗਸਃ
ਜਗਤ ਰੂਪ ਪ੍ਰਭੂ ਨੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, 'ਤੁਸੀਂ ਦੇਵਤਾ ਦਾ ਅਪਮਾਨ ਕੀਤਾ ਹੈ।'
ਤੇਨ ਜ੍ਞਾਨਵਿਵੇਕੋ ਵੈ ਹृਤੋ ਦੇਵੇਵਨ ਸ਼ੂਲਿਨਾ
ਇਸ ਕਰਕੇ, ਤ੍ਰਿਸੂਲਧਾਰੀ ਪ੍ਰਭੂ ਨੇ ਤੁਹਾਡੀ ਸੂਝ-ਬੂਝ ਖੋਹ ਲਈ ਹੈ।