ਮੁਰਮਾਸਾਦ੍ਯ ਮੋਦਨ੍ਤੇ ਸ੍ਵਰ੍ਗੇ ਸੁਕੁਤਿਨੋ ਯਥਾ
ਜੋ ਨੇਕ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਹਨ, ਉਹ ਸਵਰਗ ਵਿੱਚ ਮੁਰਾ ਨੂੰ ਮਿਲ ਕੇ ਖੁਸ਼ੀ ਮਨਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਏਕਾਕੀ ਕੁਞ੍ਜਰਾਰੂਢਂ ਸਰਯੂਂ ਨਿਮ੍ਨਗਾਂ ਪ੍ਰਤਿ
ਉਹ ਇਕੱਲਾ ਹਾਥੀ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹ ਕੇ ਸਰਯੂ ਦਰਿਆ ਵੱਲ ਚਲ ਪਿਆ।
ਦਦृਸ਼ੋ ਰਘੁਨਾਮਾਨਂ ਦੀਕ੍ਸ਼ਿਤਂ ਯਜ੍ਞਕਰ੍ਮਣਿ
ਉਸ ਨੇ ਰਘੁ ਨਾਮ ਵਾਲੇ, ਯਜਨ ਲਈ ਦীক্ষਿਤ ਹੋਏ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ।
ਨੋ ਚੇਨ੍ਨਿਵਰ੍ਤਤਾਂ ਯਜ੍ਞੋ ਨੇष੍ਟਵ੍ਯਾ ਦੇਵਤਾਸ੍ਤ੍ਵਯਾ
ਜੇ ਤੂੰ ਯਜਨ ਨਹੀਂ ਰੋਕਦਾ, ਤਾਂ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਤੇਰੇ ਵਲੋਂ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਦੀ।
ਪ੍ਰੋਵਾਚ ਬੁਦ੍ਧਿਮਾਨ੍ ਬ੍ਰਹ੍ਮਨ੍ ਵਸਿष੍ਠਸ੍ਤਪਤਾਂ ਵਰਃ
ਫਿਰ ਗਿਆਨਵਾਨ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਵਸੀਸ਼ਠ, ਜੋ ਤਪੱਸੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸਰਵੋਤਮ ਸੀ, ਨੇ ਕਿਹਾ।
ਪ੍ਰਹਰ੍ਤੁਮਿਚ੍ਛਸਿ ਯਦਿ ਤਂ ਨਿਵਾਰਯ ਚਾਨ੍ਤਕਮ੍
ਜੇ ਤੂੰ ਉਸ ਨੂੰ ਮਾਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈਂ, ਤਾਂ ਮੌਤ ਨੂੰ ਵੀ ਰੋਕ ਲੈ।
ਤਸ੍ਮਿਞ੍ਜਿਤੇ ਹਿ ਵਿਜਿਤਂ ਸਰ੍ਵਂ ਮਨ੍ਯਸ੍ਵ ਭੂਤਲਮ੍
ਜੇ ਉਹ ਜਿੱਤ ਲਿਆ ਗਿਆ, ਤਾਂ ਸਮਝ ਲੈ ਕਿ ਸਾਰੀ ਧਰਤੀ ਤੇਰੀ ਜਿੱਤ ਹੋ ਗਈ।
ਜਗਾਮ ਧਰ੍ਮਰਾਜਾਨਂ ਵਿਜੇਤੁਂ ਦਣ੍ਡਪਾਣਿਨਮ੍
ਉਹ ਧਰਮਰਾਜ, ਜੋ ਦੰਡ ਫੜਦਾ ਹੈ, ਨੂੰ ਜਿੱਤਣ ਲਈ ਗਿਆ।
ਸ ਸਮਾਰੁਹ੍ਯ ਮਹਿषਂ ਕੇਸ਼ਵਾਨ੍ਤਿਕਮਾਗਮਤ੍
ਉਹ ਆਪਣੀ ਭੈਂਸ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹ ਕੇ ਕੇਸ਼ਵ ਦੇ ਕੋਲ ਆ ਗਿਆ।
ਸ ਚਾਹ ਗਚ੍ਛ ਮਾਮਦ੍ਯ ਪ੍ਰੇਪਯਸ੍ਵ ਮਹਾਸੁਰਮ੍
ਉਸ ਨੇ ਆਖਿਆ, 'ਹੁਣ ਤੁਰ, ਤੇ ਮਹਾਨ ਅਸੁਰ ਨੂੰ ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਭੇਜ।'
ਏਤਸ੍ਮਿਨ੍ਨਨ੍ਤਰੇ ਦੈਤ੍ਯਃ ਸਂਪ੍ਰਾਪ੍ਤੋ ਨਗਰੀਂ ਮੁਰਃ
ਇਸੇ ਵਿਚਕਾਰ, ਦੈਤ ਮੁਰਾ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਆ ਪਹੁੰਚਿਆ।
ਵਦਸ੍ਵ ਵਚਨਂ ਕਰ੍ਤ੍ਤਾ ਤ੍ਵਦੀਯਂ ਦਾਨਵੇਸ਼੍ਵਰ
ਆਖ, ਤੂੰ ਕੀ ਕਰੇਗਾ, ਦਾਨਵਾਂ ਦੇ ਰਾਜਾ?
ਨੋ ਚੇਤ੍ ਤਵਾਦ੍ਯ ਛਿਤ੍ਤ੍ਵਾਹਂ ਮੂਰ੍ਧਾਨਂ ਪਾਤਯੇ ਭੁਵਿ
ਨਹੀਂ ਤਾਂ, ਅੱਜ ਮੈਂ ਤੇਰਾ ਸਿਰ ਕੱਟ ਕੇ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਸੁੱਟ ਦਿਆਂਗਾ।
ਅਹਮੇਨ ਪਰਾਜਿਤ੍ਯ ਵਾਰਯਾਮਿ ਨ ਸਂਸ਼ਯਃ
ਮੈਂ ਉਸ ਨੂੰ ਹਰਾ ਕੇ ਰੋਕ ਲਵਾਂਗਾ, ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸ਼ੱਕ ਨਹੀਂ।
ਸ਼੍ਵੇਤਦ੍ਵੀਪਨਿਵਾਸੀ ਯਃ ਸ ਮਾਂ ਸਂਯਮਤੇ ऽਵ੍ਯਯਃ
ਜੋ ਸ਼ਵੇਤਦੀਪ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਅਟੱਲ ਮੈਨੂੰ ਰੋਕਦਾ ਹੈ।
ਸ੍ਵਯਂ ਤਤ੍ਰ ਗਮਿष੍ਯਾਮਿ ਤਸ੍ਯ ਸਂਯਮਨੋਦ੍ਯਤਃ
ਮੈਂ ਆਪ ਉਥੇ ਜਾਵਾਂਗਾ, ਉਸ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹਾਂ।
ਤਤ੍ਰਾਸ੍ਤੇ ਭਗਵਾਨ੍ ਵਿष੍ਣੁਰ੍ਲੋਕਨਾਥੋ ਜਗਨ੍ਮਯਃ
ਉਥੇ ਭਗਵਾਨ ਵਿਸ਼ਨੂ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਮਾਲਕ ਹਨ ਤੇ ਪੂਰੇ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਵਿਆਪਕ ਹਨ, ਵੱਸਦੇ ਹਨ।
ਕਿਂ ਤੁ ਤ੍ਵਯਾ ਨ ਤਾਵਦ੍ਧਿ ਸਂਯਮ੍ਯਾ ਧਰ੍ਮ ਮਾਨਵਾਃ
ਪਰ ਤੂੰ ਹਾਲੇ ਉਹਨਾਂ ਮਨੁੱਖਾਂ ਨੂੰ, ਜੋ ਧਰਮ ਦੇ ਰਾਹ ਤੇ ਹਨ, ਰੋਕਣਾ ਨਹੀਂ।
ਸਂਯਨ੍ਤੁਰ੍ਵਾ ਯਥਾ ਸ੍ਯਾਦ੍ਧਿ ਤਤੋ ਯੁਦ੍ਧਂ ਸਮਾਚਰ
ਜਦੋਂ ਰੋਕਣਾ ਠੀਕ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਫਿਰ ਯੁੱਧ ਕਰ।
ਯਤ੍ਰਾਸ੍ਤੇ ਸ਼ੇषਪਰ੍ਯਙ੍ਕੇ ਚਤੁਰ੍ਮੂਰ੍ਤਿਰ੍ਜਨਾਰ੍ਦਨਃ
ਜਿਥੇ ਜਨਾਰਦਨ, ਚਾਰ ਰੂਪਾਂ ਵਾਲੇ, ਸ਼ੇਸ਼ ਨਾਗ ਦੇ ਪਲੰਗ ਉੱਤੇ ਟਿਕੇ ਹੋਏ ਹਨ—
ਸਰ੍ਵਗਤ੍ਵਾਤ੍ ਕਥਮਪਿ ਅਵ੍ਯਕ੍ਤਤ੍ਵਾਚ੍ਚ ਤਦ੍ਵਦ
ਉਹ ਹਰ ਥਾਂ ਮੌਜੂਦ ਹਨ ਤੇ ਕਿਸੇ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਅਦ੍ਰਿਸ਼ ਹਨ, ਇਸ ਲਈ ਇਹ ਗੱਲ ਆਖੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਚਤੁਰ੍ਮੂਰ੍ਤਿਰ੍ਜਗਨ੍ਨਾਥੋ ਯਤਾ ਬ੍ਰਹ੍ਮਂਸ੍ਤਥਾ ਸ਼ृਣੁ
ਹੁਣ ਸੁਣ, ਕਿਵੇਂ ਚਾਰ ਰੂਪਾਂ ਵਾਲਾ ਸੰਸਾਰ ਦਾ ਮਾਲਕ ਬ੍ਰਹਮਾਂ ਵਾਂਗ ਹੈ।
ਵਾਸੁਦੇਵਾਖ੍ਯਮਾਵ੍ਯਕ੍ਤਂ ਸ੍ਮृਤਂ ਦ੍ਵਾਦਸ਼ਪਤ੍ਰਕਮ੍
ਜੋ ਅਦ੍ਰਿਸ਼ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਵਾਸੁਦੇਵ ਆਖਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਬਾਰਾਂ ਪੱਤਿਆਂ ਵਾਲਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਕਾਨ੍ਯਸ੍ਯ ਦ੍ਵਾਦਸ਼ੈਵੋਕ੍ਤਾ ਪਤ੍ਰਕਾ ਤਾਨਿ ਮੇ ਵਦ
ਉਹ ਬਾਰਾਂ ਪੱਤਿਆਂ ਕਿਹੜੇ ਹਨ? ਮੈਨੂੰ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਨਾਂ ਦੱਸ।
ਸ਼੍ਰਤਂ ਸਨਤ੍ਕੁਮਾਰੇਮ ਤੇਨਾਖ੍ਯਾਤਂ ਚ ਤਨ੍ਮਮ
ਸਨਤਕੁਮਾਰ ਨੇ ਇਹ ਸੁਣਿਆ ਸੀ, ਤੇ ਉਸ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਇਹ ਦੱਸਿਆ।
ਤਵਾਪਿ ਤੇਨ ਗਦਿਤਂ ਵਦ ਮਾਮਨੁਪੂਰ੍ਵਸ਼ਃ
ਉਸ ਨੇ ਇਹ ਤੈਨੂੰ ਵੀ ਦੱਸਿਆ ਸੀ; ਹੁਣ ਮੈਨੂੰ ਠੀਕ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਸੁਣਾ।
ਸਂਜਾਤਂ ਮੁਨਿਸਾਰ੍ਦੁਲ ਯੋਗਸ਼ਾਸ੍ਤ੍ਰਵਿਚਾਰਕਮ੍
ਹੇ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ, ਤੂੰ ਹੁਣ ਜੋਗ ਦੇ ਗਿਆਨ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਬਣ ਗਿਆ ਹੈਂ।
ਤृਤੀਯਃ ਸਨਕੋ ਨਾਮ ਚਤੁਰ੍ਥਸ਼੍ਚ ਸਨਨ੍ਦਨਃ
ਤੀਜਾ ਨਾਮ ਸਨਕ ਹੈ, ਚੌਥਾ ਸਨੰਦਨ ਹੈ।
ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਪਞ੍ਚਸ਼ਿਖਂ ਸ਼੍ਰੇष੍ਠਂ ਯੋਗਯੁਕ੍ਤਂ ਤਪੋਨਿਧਿਮ੍
ਜਦੋਂ ਪੰਚਸ਼ਿਖਾ ਨੂੰ, ਜੋ ਜੋਗ ਵਿਚ ਨਿਪੁੰਨ ਤੇ ਤਪ ਦੇ ਖਜਾਨੇ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਵੇਖਿਆ—
ਮਾਨਮੁਕ੍ਤਂ ਮਹਾਯੋਗਂ ਕਪਿਲਾਦੀਨਪਾਸਤਃ
ਅਹੰਕਾਰ ਤੋਂ ਰਹਿਤ, ਮਹਾਨ ਜੋਗ ਵਿਚ ਟਿਕਿਆ ਹੋਇਆ, ਕਪਿਲ ਆਦਿਕ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ—