ਸ੍ਵਸ੍ਤ੍ਯਸ੍ਤੁ ਲੋਕੇਭ੍ਯ ਇਤਿ ਜਪਨ੍ਤਃ ਪਰਮਰ੍षਯਃ
ਉੱਚੇ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ 'ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਹੋਵੇ' ਇੰਝ ਜਪਦੇ ਹੋਏ ਆਪਣੀਆਂ ਅਰਦਾਸਾਂ ਕੀਤੀਆਂ।
ਦृष੍ਟ੍ਵੋਚੁਃ ਕਿਮਿਦਂ ਲੋਕਾਃ ਕ੍ਸ਼ੁਬ੍ਧਾਃ ਸਂਸ਼ਯਮਾਗਤਾਃ
ਇਹ ਵੇਖ ਕੇ ਲੋਕ ਕਹਿਣ ਲੱਗ ਪਏ, 'ਇਹ ਕੀ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ? ਲੋਕ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਤੇ ਸ਼ੱਕ ਵਿਚ ਪੈ ਗਏ ਹਨ।'
ਤਦਾਗਚ੍ਛਤ ਵੋ ਯੁਕ੍ਤਂ ਦ੍ਰष੍ਟੁਂ ਚਕ੍ਰਗਦਾਧਰਮ੍
ਹੁਣ ਤੁਹਾਨੂੰ ਚੰਗਾ ਹੈ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਚੱਕਰ ਤੇ ਗਦਾ ਵਾਲੇ ਪ੍ਰਭੂ ਨੂੰ ਜਾ ਕੇ ਵੇਖੋ।
ਪਿਤਾਮਹਂ ਪੁਰਸ੍ਕृਤ੍ਯ ਮੁਰਾਰਿਸਦਨਂ ਗਤਾਃ
ਪਿਤਾਮ੍ਹਾ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਲਾ ਕੇ ਉਹ ਮੁਰਾ ਦੇ ਦੁਸ਼ਮਣ ਦੇ ਘਰ ਚਲੇ ਗਏ।
ਦੈਤ੍ਯੋ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸੋ ਵਾਪਿ ਪਾਰ੍ਥਿਵੋ ਵਾ ਤਦੁਚ੍ਯਤਾਮ੍
ਚਾਹੇ ਉਹ ਦੈਤ ਹੈ, ਰਾਖਸ ਹੈ ਜਾਂ ਕੋਈ ਰਾਜਾ—ਇਹ ਦੱਸੋ।
ਦੈਤ੍ਯੋ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸੋ ਵਾਪਿ ਪਾਰ੍ਥਿਵੋ ਵਾ ਤਦੁਚ੍ਯਤਾਮ੍
ਚਾਹੇ ਉਹ ਦੈਤ ਹੈ, ਰਾਖਸ ਹੈ ਜਾਂ ਕੋਈ ਰਾਜਾ—ਇਹ ਦੱਸੋ।
ਕਥਂ ਚ ਨਹਤਃ ਸਂਖ੍ਯੇ ਵਿष੍ਣੁਨਾ ਤਦ੍ ਵਦਸ੍ਵ ਮੇ
ਤੇ ਜੰਗ ਵਿਚ ਉਹ ਵਿਸ਼ਣੂ ਦੇ ਹੱਥੋਂ ਕਿਵੇਂ ਮਾਰਿਆ ਗਿਆ, ਇਹ ਮੈਨੂੰ ਦੱਸ।
ਵਿਚਿਤ੍ਰਮਿਦਮਾਖ੍ਯਾਨਂ ਪੁਣ੍ਯਂ ਪਾਪਪ੍ਰਣਾਸ਼ਨਮ੍
ਇਹ ਕਹਾਣੀ ਅਜੀਬ ਵੀ ਹੈ, ਪਵਿੱਤਰਤਾ ਵਾਲੀ ਹੈ ਤੇ ਪਾਪਾਂ ਨੂੰ ਮਿਟਾਉਂਦੀ ਹੈ।
ਸ ਦਦਰ੍ਸ਼ ਰਣੇ ਸ਼ਸ੍ਤਾਨ੍ ਦਿਤਿਪੁਤ੍ਰਾਨ੍ ਸੁਰੋਤ੍ਤਮੈਃ
ਉਸ ਨੇ ਜੰਗ ਵਿਚ ਦਿਤੀ ਦੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਨੂੰ ਹਥਿਆਰਾਂ ਨਾਲ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਚੋਟੀ ਦੇ ਬੰਦਿਆਂ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਖੜ੍ਹਾ ਵੇਖਿਆ।
ਆਰਾਧਯਾਮਾਸ ਵਿਭੁਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਣਮਪਰਾਜਿਤਮ੍
ਉਸ ਨੇ ਵੱਡੇ ਤੇ ਅਜੇਤ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੀ ਭਗਤੀ ਕੀਤੀ।
ਸ ਚ ਵਵ੍ਰੇ ਵਰਂ ਦੈਤ੍ਯੋ ਵਰਮੇਨਂ ਪਿਤਾਮਹਾਤ੍
ਉਸ ਦੈਤ ਨੇ ਪਿਤਾਮ੍ਹਾ ਕੋਲੋਂ ਵਰ ਮੰਗਿਆ।
ਸ ਸ ਮਦ੍ਧਸ੍ਤਸਂਸ੍ਪृष੍ਟਸ੍ਤ੍ਵਮਰੋ ऽਪਿ ਮਰਤ੍ਵਤਃ
ਮੇਰੇ ਹੱਥ ਨਾਲ ਛੂਹਣ ਤੇ, ਅਮਰ ਵੀ ਮਰਣ ਵਾਲਾ ਬਣ ਜਾਂਦਾ।
ਤਤੋ ऽਭ੍ਯਾਗਾਨ੍ਮਹਾਤੇਜਾ ਮੁਰਃ ਸੁਰਗਿਰਿਂ ਬਲੀ
ਫਿਰ ਵੱਡੀ ਤਾਕਤ ਵਾਲਾ ਤੇ ਤੇਜੀਲਾ ਮੁਰਾ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਪਹਾੜ ਉੱਤੇ ਗਿਆ।
ਨ ਕਸ਼੍ਚਿਦ੍ ਯੁਯੁਧੇ ਤੇਨ ਸਮਂ ਦੈਤ੍ਯੇਨ ਨਾਰਦ
ਨਾਰਦ, ਉਸ ਦੈਤ ਨਾਲ ਕੋਈ ਵੀ ਬਰਾਬਰੀ ਦੀ ਲੜਾਈ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਿਆ।
ਨ ਚਾਸ੍ਯ ਸਹ ਯੋਦ੍ਧੁਂ ਵੈ ਮਤਿਂ ਚਕ੍ਰੇ ਪੁਰਨ੍ਦਰਃ
ਤੇ ਪੁਰੰਦਰ ਨੇ ਵੀ ਉਸ ਨਾਲ ਲੜਨ ਦਾ ਮਨ ਨਹੀਂ ਬਣਾਇਆ।
ਪ੍ਰਵਿਸ਼ਨ੍ਤਂ ਨ ਤਂ ਕਸ਼੍ਚਿਨ੍ਨਿਵਾਰਯਿਤੁਮੁਤ੍ਸਹੇਤ੍
ਜਦ ਉਹ ਅੰਦਰ ਜਾ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਕਿਸੇ ਦੀ ਹਿੰਮਤ ਨਹੀਂ ਹੋਈ ਕਿ ਉਸ ਨੂੰ ਰੋਕ ਸਕੇ।
ਦੇਹਿ ਯੁਦ੍ਧਂ ਸਹਸ੍ਰਾਕ੍ਸ਼ ਨੋ ਚੇਤ੍ ਸ੍ਵਰ੍ਗਂ ਪਰਿਤ੍ਯਜ
'ਹਜ਼ਾਰ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲਿਆ, ਜਾ ਤਾਂ ਲੜਾਈ ਕਰ, ਨਹੀਂ ਤਾਂ ਅਕਾਸ਼ ਛੱਡ ਦੇ।'
ਸ੍ਵਰ੍ਗਰਾਜ੍ਯਂ ਪਰਿਤ੍ਯਜ੍ਯ ਭੂਚਰਃ ਸਮਜਾਯਤ
ਅਕਾਸ਼ ਦਾ ਰਾਜ ਛੱਡ ਕੇ ਉਹ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਘੁੰਮਣ ਵਾਲਾ ਬਣ ਗਿਆ।
ਸਕਲਤ੍ਰੋ ਮਹਾਤੇਜਾਃ ਸਹ ਦੇਵੈਃ ਸੁਤੇਨ ਚ
ਉਹ ਮਹਾਨ ਤੇਜ ਵਾਲਾ, ਆਪਣੇ ਸਾਰੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਅਤੇ ਪੁੱਤਰ ਸਮੇਤ, ਇਕੱਠੇ ਹੋਇਆ।
ਮੁਰੁਸ਼੍ਚਾਪਿ ਮਹਾਭੋਗਾਨ੍ ਬੁਭੁਜੇ ਸ੍ਵਰ੍ਗਸਂਸ੍ਥਿਤਃ
ਮੁਰਾ ਵੀ ਸਵਰਗ ਵਿੱਚ ਵੱਸ ਕੇ ਵੱਡੇ ਸੁਖ ਭੋਗਣ ਲੱਗ ਪਿਆ।
ਮੁਰਮਾਸਾਦ੍ਯ ਮੋਦਨ੍ਤੇ ਸ੍ਵਰ੍ਗੇ ਸੁਕੁਤਿਨੋ ਯਥਾ
ਜੋ ਨੇਕ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਹਨ, ਉਹ ਸਵਰਗ ਵਿੱਚ ਮੁਰਾ ਨੂੰ ਮਿਲ ਕੇ ਖੁਸ਼ੀ ਮਨਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਏਕਾਕੀ ਕੁਞ੍ਜਰਾਰੂਢਂ ਸਰਯੂਂ ਨਿਮ੍ਨਗਾਂ ਪ੍ਰਤਿ
ਉਹ ਇਕੱਲਾ ਹਾਥੀ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹ ਕੇ ਸਰਯੂ ਦਰਿਆ ਵੱਲ ਚਲ ਪਿਆ।
ਦਦृਸ਼ੋ ਰਘੁਨਾਮਾਨਂ ਦੀਕ੍ਸ਼ਿਤਂ ਯਜ੍ਞਕਰ੍ਮਣਿ
ਉਸ ਨੇ ਰਘੁ ਨਾਮ ਵਾਲੇ, ਯਜਨ ਲਈ ਦীক্ষਿਤ ਹੋਏ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ।
ਨੋ ਚੇਨ੍ਨਿਵਰ੍ਤਤਾਂ ਯਜ੍ਞੋ ਨੇष੍ਟਵ੍ਯਾ ਦੇਵਤਾਸ੍ਤ੍ਵਯਾ
ਜੇ ਤੂੰ ਯਜਨ ਨਹੀਂ ਰੋਕਦਾ, ਤਾਂ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਤੇਰੇ ਵਲੋਂ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਦੀ।
ਪ੍ਰੋਵਾਚ ਬੁਦ੍ਧਿਮਾਨ੍ ਬ੍ਰਹ੍ਮਨ੍ ਵਸਿष੍ਠਸ੍ਤਪਤਾਂ ਵਰਃ
ਫਿਰ ਗਿਆਨਵਾਨ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਵਸੀਸ਼ਠ, ਜੋ ਤਪੱਸੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸਰਵੋਤਮ ਸੀ, ਨੇ ਕਿਹਾ।
ਪ੍ਰਹਰ੍ਤੁਮਿਚ੍ਛਸਿ ਯਦਿ ਤਂ ਨਿਵਾਰਯ ਚਾਨ੍ਤਕਮ੍
ਜੇ ਤੂੰ ਉਸ ਨੂੰ ਮਾਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈਂ, ਤਾਂ ਮੌਤ ਨੂੰ ਵੀ ਰੋਕ ਲੈ।
ਤਸ੍ਮਿਞ੍ਜਿਤੇ ਹਿ ਵਿਜਿਤਂ ਸਰ੍ਵਂ ਮਨ੍ਯਸ੍ਵ ਭੂਤਲਮ੍
ਜੇ ਉਹ ਜਿੱਤ ਲਿਆ ਗਿਆ, ਤਾਂ ਸਮਝ ਲੈ ਕਿ ਸਾਰੀ ਧਰਤੀ ਤੇਰੀ ਜਿੱਤ ਹੋ ਗਈ।
ਜਗਾਮ ਧਰ੍ਮਰਾਜਾਨਂ ਵਿਜੇਤੁਂ ਦਣ੍ਡਪਾਣਿਨਮ੍
ਉਹ ਧਰਮਰਾਜ, ਜੋ ਦੰਡ ਫੜਦਾ ਹੈ, ਨੂੰ ਜਿੱਤਣ ਲਈ ਗਿਆ।
ਸ ਸਮਾਰੁਹ੍ਯ ਮਹਿषਂ ਕੇਸ਼ਵਾਨ੍ਤਿਕਮਾਗਮਤ੍
ਉਹ ਆਪਣੀ ਭੈਂਸ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹ ਕੇ ਕੇਸ਼ਵ ਦੇ ਕੋਲ ਆ ਗਿਆ।
ਸ ਚਾਹ ਗਚ੍ਛ ਮਾਮਦ੍ਯ ਪ੍ਰੇਪਯਸ੍ਵ ਮਹਾਸੁਰਮ੍
ਉਸ ਨੇ ਆਖਿਆ, 'ਹੁਣ ਤੁਰ, ਤੇ ਮਹਾਨ ਅਸੁਰ ਨੂੰ ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਭੇਜ।'