ਸ਼੍ਰੋਤਵ੍ਯਮੇਤਨ੍ਨਿਯਤੈਃ ਸਦੈਵ ਰਕ੍ਸ਼ੋਘ੍ਨਮੇਤਦ੍ਭਗਵਾਨੁਵਾਚ
ਇਹ ਸਦਾ ਨਿਸ਼ਠਾ ਵਾਲਿਆਂ ਵੱਲੋਂ ਸੁਣਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ; ਇਹ ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਭਗਵਾਨ ਨੇ ਇਹ ਕਹਿਆ ਸੀ।
ਏਤਨ੍ਮੇ ਵਿਸ੍ਤਰਾਦ੍ ਬ੍ਰਹ੍ਮਨ੍ ਕਥਯਸ੍ਵਾਮਿਤਦ੍ਯੁਤੇ
ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਤੂੰ ਮੇਰੇ ਪ੍ਰਤੀ ਭਗਤੀ ਵਾਲਾ ਹੈਂ, ਇਹ ਮੈਨੂੰ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਦੱਸ।
ਯਸ਼ੋਵृਦ੍ਧਿਂ ਕੁਮਾਰਸ੍ਯ ਕਾਰ੍ਤਿਕੇਯਸ੍ਯ ਨਾਰਦ
ਨਾਰਦ ਜੀ, ਕārtਿਕੇਯ ਨੌਜਵਾਨ ਦੀ ਸ਼ੋਹਰਤ ਵਧ ਗਈ।
ਤੇਨਾਕ੍ਰਾਨ੍ਤੋ ऽਭਵਦ੍ ਬ੍ਰਹ੍ਮਨ੍ ਮਨ੍ਦਤੇਜਾ ਹੁਤਾਸ਼ਨਃ
ਇਸ ਕਾਰਨ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਜੀ, ਵੱਡੀ ਚਮਕ ਵਾਲਾ ਅੱਗ ਦੇਵਤਾ ਹਾਰ ਗਿਆ।
ਤੈਸ਼੍ਚਾਪਿ ਪ੍ਰਹਿਤਸ੍ਤੂਰ੍ਣਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਲੋਕਂ ਜਗਾਮ ਹ
ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਤੁਰੰਤ ਭ੍ਰਹਮਲੋਕ ਵੱਲ ਭੇਜ ਦਿੱਤਾ।
ਤਾਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਪ੍ਰਾਹ ਕੁਟਿਲੇ ਤੇਜ ਏਤਤ੍ਸੁਦੁਰ੍ਦ੍ਧਰਮ੍
ਉਸਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਕਿਹਾ: 'ਓ ਕਟਿਲ, ਇਹ ਚਮਕ ਬੜੀ ਔਖੀ ਹੈ ਸਹਿਣ ਲਈ।'
ਤਸ੍ਮਾਤ੍ ਪ੍ਰਤੀਚ੍ਛ ਪੁਤ੍ਰੋ ऽਯਂ ਤਵ ਧਨ੍ਯੋ ਭਵਿष੍ਯਤਿ
ਇਸ ਲਈ, ਇਹ ਪੁੱਤਰ ਕਬੂਲ ਕਰ; ਤੇਰੇ ਲਈ ਇਹ ਸੁਭਾਗਾ ਹੋਵੇਗਾ।
ਪ੍ਰਕ੍ਸ਼ਿਪਸ੍ਵਾਮ੍ਭਸਿ ਮਮ ਪ੍ਰਾਹ ਵਹ੍ਨਿਂ ਮਹਾਪਗਾ
ਉਸ ਨੇ ਵੱਡੀ ਦਰਿਆ ਨੂੰ ਕਿਹਾ: 'ਮੇਰੀ ਅੱਗ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਸੁੱਟ ਦੇ।'
ਮਾਂਸਮਸ੍ਥੀਨਿ ਰੁਧਿਰਂ ਮੇਦੋਨ੍ਤ੍ਰਰੇਤਸੀ ਤ੍ਵਚਃ
ਮਾਸ, ਹੱਡੀਆਂ, ਲਹੂ, ਮਗਜ, ਆਂਤਾਂ, ਵੀਰਯ ਅਤੇ ਚਮੜੀ—
ਹਿਰਣ੍ਯਰੇਤਾ ਲੋਕੇषੁ ਤੇਨ ਗੀਤਸ਼੍ਚ ਪਾਵਕਃ
ਉਸਦੇ ਸੋਨੇ ਵਰਗੇ ਵੀਰਯ ਕਰਕੇ, ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਉਸਨੂੰ ਪਾਵਕਾ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ।
ਧਾਰਯਨ੍ਤੀ ਤਦਾ ਗਰ੍ਭਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਣਃ ਸ੍ਥਾਨਮਾਗਤਾ
ਉਸ ਸਮੇਂ, ਉਹ ਗਰਭ ਧਾਰ ਰਹੀ ਸੀ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਥਾਂ ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਕੇ।
ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਪਪ੍ਰਚ੍ਛ ਗੇਨਾਯਂ ਤਵ ਗਰ੍ਭਃ ਸਮਾਹਿਤਃ
ਉਸਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ: 'ਕੀ ਤੇਰਾ ਗਰਭ ਠੀਕ ਹੈ?'
ਤਦਸ਼ਕ੍ਤੇਨ ਤੇਨਾਦ੍ਯ ਨਿਕ੍ਸ਼ਿਪ੍ਤਂ ਮਯਿ ਸਤ੍ਤਮ
ਫਿਰ, ਔਖਾ ਹੋਣ ਕਰਕੇ, ਓ ਉੱਚੇ ਜੀ, ਅੱਜ ਉਹ ਮੇਰੇ ਵਿੱਚ ਰੱਖ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।
ਗਰ੍ਭਸ੍ਯ ਵਰ੍ਤ੍ਤਤੇ ਕਾਲੋ ਨ ਪਪਾਤ ਚ ਕਰ੍ਹਿਚਿਤ੍
ਗਰਭ ਦਾ ਸਮਾਂ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਹੈ; ਉਹ ਕਦੇ ਵੀ ਨਹੀਂ ਡਿੱਗਿਆ।
ਤਤ੍ਰਾਸ੍ਤਿ ਯੋਜਨਸ਼ਤਂ ਰੌਦ੍ਰਂ ਸ਼ਰਵਣਂ ਮਹਤ੍
ਉਥੇ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਤੇ ਭਿਆਨਕ ਸ਼ਰਵਣ ਨਾਮ ਦਾ ਥਾਂ ਹੈ, ਜੋ ਸੌ ਯੋਜਨ ਚੌੜਾ ਹੈ।
ਦਸ਼ਵਰ੍षਸਹਸ੍ਰਾਨ੍ਤੇ ਤਤੋ ਬਾਲੋ ਭਵਿष੍ਯਤਿ
ਦਸ ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲਾਂ ਬਾਅਦ, ਫਿਰ ਉਹ ਮੁੰਡਾ ਜਨਮ ਲਵੇਗਾ।
ਆਗਤ੍ਯ ਗਰ੍ਭਂ ਤਤ੍ਯਾਜ ਸੁਖੇਨੈਵਾਦ੍ਰਿਨਨ੍ਦਿਨੀ
ਆ ਕੇ, ਪਹਾੜ ਦੀ ਧੀ ਨੇ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਗਰਭ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ।
ਆਪੋਮਯੀ ਮਨ੍ਤ੍ਰਵਸ਼ਾਤ੍ ਸਂਜਾਤਾ-ਕੁਟਿਲਾ ਸਤੀ
ਮੰਤਰ ਦੀ ਤਾਕਤ ਨਾਲ, ਕਟਿਲ ਪਾਣੀ ਵਾਲੀ ਬਣ ਗਈ।
ਤਨ੍ਨਿਵਾਸਰਤਾਸ਼੍ਚਾਨ੍ਯੇ ਪਾਦਪਾ ਮृਗਪਕ੍ਸ਼ਿਣਃ
ਉਥੇ ਹੋਰ ਵਸਣ ਵਾਲੇ ਦਰੱਖਤ, ਜਾਨਵਰ ਤੇ ਪੰਛੀ ਸਨ।
ਬਾਲਾਰ੍ਕਦੀਪ੍ਤਿਃ ਸਂਜਾਤੋ ਬਾਲਃ ਕਮਲਲੋਚਨਃ
ਉਹ ਮੁੰਡਾ, ਚੜ੍ਹਦੇ ਸੂਰਜ ਦੀ ਚਮਕ ਤੇ ਕਮਲ ਵਰਗੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲਾ, ਜਨਮਿਆ।
ਮੁਖੇ ऽਙ੍ਗੁष੍ਠਂ ਸਮਾਕ੍ਸ਼ਿਪ੍ਯ ਰੁਰੋਦ ਘਨਰਾਡਿਵ
ਉਸ ਨੇ ਆਪਣਾ ਅੰਗੂਠਾ ਮੂੰਹ ਵਿਚ ਪਾ ਲਿਆ ਤੇ ਗੂੜ੍ਹੀ ਮੀਂਹ ਵਾਂਗ ਰੋਣ ਲੱਗ ਪਿਆ।
ਦਦृਸ਼ੁਃ ਸ੍ਵੇਚ੍ਛਯਾ ਯਾਨ੍ਤ੍ਯੋ ਬਾਲਂ ਸ਼ਰਵਣੇ ਸ੍ਥਿਤਮ੍
ਉਹ ਆਪਣੇ ਮਨ ਦੀ ਮਰਜ਼ੀ ਨਾਲ ਜਦੋਂ ਉਥੇ ਆਏ, ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਸਰਵਣ ਦੇ ਵਿਚ ਖੜਾ ਵੇਖਿਆ।
ਅਹਂ ਪੂਰ੍ਵਮਹਂ ਪੂਰ੍ਵਂ ਤਸ੍ਮੈ ਸ੍ਤਨ੍ਯੇ ऽਭਿਚੁਕ੍ਰੁਸ਼ੁਃ
ਉਹ ਸਾਰੀਆਂ ਦੁਧ ਲਈ ਆਵਾਜ਼ਾਂ ਮਾਰਦੀਆਂ, 'ਮੈਂ ਪਹਿਲਾਂ! ਮੈਂ ਪਹਿਲਾਂ!'
ਅਬੀਭਰਂਸ਼੍ਚ ਤਾਃ ਸਰ੍ਵਾਃ ਸ਼ਿਸ਼ੁਂ ਸ੍ਨੇਹਾਚ੍ਚ ਕृਤ੍ਤਿਕਾਃ
ਕ੍ਰਿੱਤਿਕਾਵਾਂ ਨੇ ਪਿਆਰ ਨਾਲ ਉਹ ਬੱਚਾ ਸਭ ਨੇ ਵਾਰੀ ਵਾਰੀ ਦੁਧ ਪਿਆਉਂਦੀਆਂ।
ਕਾਰ੍ਤ੍ਤਿਕੇਯੇਤਿ ਵਿਖ੍ਯਾਤੋ ਜਾਤਃ ਸ ਬਲਿਨਾਂ ਵਰਃ
ਉਹ ਬਲਵਾਨਾਂ ਵਿਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਅੱਗੇ, ਜਦ ਜੰਮਿਆ, ਤਾਂ 'ਕਾਰਤਿਕੇ' ਨਾਂ ਨਾਲ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੋਇਆ।
ਕਿਯਤ੍ਪ੍ਰਮਾਣਃ ਪੁਤ੍ਰਸ੍ਤੇ ਵਰ੍ਤ੍ਤਤੇ ਸਾਮ੍ਪ੍ਰਤਂ ਗੁਹਃ
'ਗੁਹਾ, ਹੁਣ ਤੇਰਾ ਪੁੱਤਰ ਕਿੰਨਾ ਵੱਡਾ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ?'
ਪ੍ਰੋਵਾਚ ਪੁਤ੍ਰਂ ਦੇਵੇਸ਼ ਨ ਵੇਦ੍ਮਿ ਕਤਮੋ ਗੁਹਃ
ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਰਾਜੇ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, 'ਮੈਨੂੰ ਨਹੀਂ ਪਤਾ ਕਿ ਗੁਹਾ ਕੌਣ ਹੈ।'
ਤ੍ਰੈਯਮ੍ਬਲਂ ਤ੍ਰਿਲੋਕੇਸ਼ ਜਾਤਃ ਸ਼ਰਵਣੇ ਸ਼ਿਸ਼ੁਃ
ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਸਵਾਮੀ, ਜੋ ਬੱਚਾ ਸਰਵਣ ਵਿਚ ਜੰਮਿਆ, ਉਹ ਤਿੰਨੋਂ ਦੀ ਤਾਕਤ ਹੈ।
ਵੇਗਿਨਂ ਮੇषਮਾਰੁਹ੍ਯ ਕੁਟਿਲਾ ਤਂ ਦਦਰ੍ਸ਼ ਹ
ਕੁਟਿਲਾ ਤੇਜ਼ ਮੇਂਡੇ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹ ਕੇ, ਉਸ ਨੂੰ ਵੇਖਣ ਗਈ।
ਸੋ ऽਬ੍ਰਵੀਤ੍ ਪੁਤ੍ਰਦੁष੍ਟ੍ਯਰ੍ਥਂ ਜਾਤਂ ਸ਼ਰਵਣੇ ਸ਼ਿਸ਼ੁਮ੍
ਉਸ ਨੇ ਆਖਿਆ, 'ਸਰਵਣ ਵਿਚ ਜੰਮਿਆ ਇਹ ਬੱਚਾ ਪੁੱਤਰ ਦੇ ਦੁਸ਼ਮਣ ਨੂੰ ਮਿਟਾਉਣ ਲਈ ਹੈ।'