ਕੁਟਿਲਾ ਬ੩ਹ੍ਮਲੋਕਂ ਤੁ ਨੀਤਾ ਸ਼ਸ਼ਿਕਰਪ੍ਰਭਾ
ਚੰਦਨੀ ਵਰਗੀ ਚਮਕ ਵਾਲੀ ਕੁਟਿਲਾ ਨੂੰ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਲੋਕ ਵਿਚ ਲੈ ਜਾਇਆ ਗਿਆ।
ਪੁਤ੍ਰਂ ਮਹਿषਹਨ੍ਤਾਰਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਨ੍ ਵ੍ਯਾਖ੍ਯਾਤੁਮਰ੍ਹਸਿ
ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਤੁਸੀਂ ਉਸ ਪੁੱਤਰ ਦੀ ਵਿਆਖਿਆ ਕਰੋ ਜੋ ਮਹਿਸਾ ਨੂੰ ਮਾਰੇਗਾ।
ਸ਼ਾਰ੍ਵਂ ਧਾਰਯਿਤੁਂ ਤੇਜੋ ਵਰਾਕੀ ਮੁਚ੍ਯਾਤਾਂ ਤ੍ਵਿਯਮ੍
ਇਹ ਬੇਨਸੀਬ ਛੁੱਟ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਜੋ ਉਹ ਸ਼ਰਵ ਦੀ ਤਾਕਤ ਸਹਿ ਸਕੇ।
ਤਥਾ ਯਤਿष੍ਯੇ ਭਗਵਨ੍ ਯਤਾ ਸ਼ਾਰ੍ਵਂ ਸੁਦੁਰ੍ਦ੍ਧਰਮ੍
ਹੇ ਭਗਵਾਨ, ਮੈਂ ਜਿਵੇਂ ਤੁਸੀਂ ਆਖਿਆ, ਤਿਵੇਂ ਹੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਾਂਗਾ, ਭਾਵੇਂ ਸ਼ਰਵ ਦੀ ਤਾਕਤ ਸਹਿਣਾ ਬਹੁਤ ਔਖਾ ਹੈ।
ਤਪਸਾਹਂ ਸੁਤਪ੍ਤੇਨ ਸਮਾਰਾਧ੍ਯ ਜਨਾਰ੍ਦਨਮ੍
ਮੈਂ ਕਠੋਰ ਤਪ ਕਰਕੇ ਜਨਾਰਦਨ ਨੂੰ ਪ੍ਰਸੰਨ ਕਰਾਂਗਾ।
ਤਥਾ ਦੇਵ ਕਰਿष੍ਯਾਮਿ ਸਤ੍ਯਂ ਸਤ੍ਯਂ ਮਯੋਦਿਤਮ੍
ਹੇ ਦੇਵਤਾ, ਮੈਂ ਇਹੀ ਕਰਾਂਗਾ; ਸੱਚ, ਸੱਚ ਮੈਂ ਆਖਿਆ।
ਭਗਵਾਨਾਦਿਕृਦ੍ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਸਰ੍ਵੇਸ਼ੋ ऽਪਿ ਮਹਾਮੁਨ੍
ਹੇ ਮਹਾਨ ਮੁਨੀ, ਸਭ ਦੇ ਆਦਿ ਕਰਤਾ ਭਗਵਾਨ ਬ੍ਰਹਮਾ ਵੀ (ਆਖਿਆ)।
ਤਸ੍ਮਾਨ੍ਮਚ੍ਛਾਪਨਿਰ੍ਦਗ੍ਧਾ ਸਰ੍ਵਾ ਆਪੋ ਭਵਿष੍ਯਸਿ
ਇਸ ਲਈ, ਮੇਰੀ ਸ਼ਾਪ ਤੋਂ ਸੜ ਕੇ, ਤੂੰ ਸਾਰੀਆਂ ਜਲਾਂ ਬਣ ਜਾਵੇਗੀ।
ਆਪੋਮਯੀ ਬ੍ਰਹ੍ਮਲੋਕਂ ਪ੍ਲਾਵਯਾਮਾਸ ਵੇਗਿਨੀ
ਉਹ, ਜਲ ਰੂਪ ਹੋ ਕੇ, ਤੇਜ਼ ਧਾਰ ਨਾਲ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਲੋਕ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਭਰ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।
ऋਕ੍ਸਾਮਾਥਰ੍ਵਯਜੁਭਿਰ੍ਵਾਙ੍ਮਯੈਰ੍ਬਨ੍ਧਨੈਰ੍ਦृਢਮ੍
ਰਿਗ, ਸਾਮ, ਅਥਰਵ ਤੇ ਯਜੁਰ ਵੇਦਾਂ ਦੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਦੇ ਮਜ਼ਬੂਤ ਬੰਧਨ ਨਾਲ,
ਆਪੋਮਯੀ ਪ੍ਲਾਵਯਨ੍ਤੀ ਬ੍ਰਹ੍ਮਣੋ ਵਿਮਲਾ ਜਟਾਃ
ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੀ ਪਵਿੱਤਰ ਜਟਾਂ, ਜੋ ਪਾਣੀ ਤੋਂ ਬਣੀਆਂ ਹਨ, ਹਰ ਥਾਂ ਵਹਿ ਗਈਆਂ ਤੇ ਸਭ ਕੁਝ ਡੁੱਬਾ ਦਿੱਤਾ।
ਬ੍ਰਹ੍ਮਣੇ ਤਾਂ ਨਿਵੇਦ੍ਯੈਵਂ ਤਾਮਪ੍ਯਾਹ ਪ੍ਰਜਾਪਤਿਃ ਯਥਾ ਮਨ੍ਨਾਮਸਂਯੁਕ੍ਤੋ ਮਹਿषਘ੍ਨੋ ਭਵਿष੍ਯਤਿ
ਉਸ ਨੂੰ ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਕਰਕੇ, ਪ੍ਰਜਾਪਤੀ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਆਖਿਆ: 'ਮੇਰੇ ਸਰੂਪ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ, ਤੂੰ ਮਹਿਸ਼ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਬਣੇਗੀ।'
ਯਾ ਮਦ੍ਵਾਕ੍ਯਮਲਙ੍ਘ੍ਯਂ ਵੈ ਸੁਰੈਰ੍ਲਙ੍ਘਯਸੇ ਬਲਾਤ੍
ਤੇਰਾ ਹੁਕਮ, ਜੋ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵੱਲੋਂ ਵੀ ਨਾਂ ਟੁੱਟ ਸਕਦਾ, ਅੱਜ ਜ਼ਬਰਦਸਤੀ ਟੁੱਟਿਆ ਗਿਆ।
ਯਾ ਮਦ੍ਵਾਕ੍ਯਮਲਙ੍ਘ੍ਯਂ ਵੈ ਸੁਰੈਰ੍ਲਙ੍ਘਯਸੇ ਬਲਾਤ੍
ਤੇਰਾ ਹੁਕਮ, ਜੋ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵੱਲੋਂ ਵੀ ਨਾਂ ਟੁੱਟ ਸਕਦਾ, ਅੱਜ ਜ਼ਬਰਦਸਤੀ ਟੁੱਟਿਆ ਗਿਆ।
ਪ੍ਰਤੀਚ੍ਛਤ੍ ਕृਤ੍ਤਿਕਾਯੋਗਂ ਸ਼ੈਲੇਯਾ ਵਿਗ੍ਰਹਂ ਦृਢਮ੍
ਕ੍ਰਿੱਤਿਕਾ ਨਾਲ ਮਿਲਾਪ ਹੋਣ 'ਤੇ, ਪਹਾੜ ਦੀ ਧੀ ਨੇ ਆਪਣਾ ਸਰੂਪ ਪੱਕਾ ਕਰ ਲਿਆ।
ਤਪਸੋ ਵਾਰਯਮਾਸ ਉਮੇਤ੍ਯੇਵਾਬ੍ਰਵੀਚ੍ਚ ਸਾ
ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਤਪਸਿਆ ਰੋਕਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ, ਪਰ ਉਹ ਆ ਕੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਆਖਿਆ।
ਉਮੇਤ੍ਯੇਵ ਹਿ ਕਨ੍ਯਾਯਾਃ ਸਾ ਜਗਾਮ ਤਪੋਵਨਮ੍
ਉਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਆ ਕੇ, ਉਹ ਕੁੜੀ ਤਪਸਿਆ ਵਾਲੇ ਜੰਗਲ ਵੱਲ ਚਲੀ ਗਈ।
ਰੁਦ੍ਰਂ ਚੇਤਸਿ ਸਂਧਾਯ ਤਪਸ੍ਤੇਪੇ ਸੁਦੁष੍ਕਰਮ੍
ਰੁਦ੍ਰ ਨੂੰ ਮਨ ਵਿੱਚ ਧਿਆਨ ਕਰਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਬਹੁਤ ਔਖੀ ਤਪਸਿਆ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਲਈ।
ਇਹਾਨਯਧ੍ਵਂ ਤਾਂ ਕਾਲੀਂ ਤਪਸ੍ਯਨ੍ਤੀਂ ਹਿਮਾਲਯੇ
ਉਹ ਕਾਲੀ, ਜੋ ਹਿਮਾਲੇ ਵਿੱਚ ਤਪਸਿਆ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਇੱਥੇ ਲਿਆਓ।
ਤੇਜਸਾ ਵਿਜਿਤਾਸ੍ਤਸ੍ਯਾ ਨ ਸ਼ੇਕੁਰੁਪਸਰ੍ਪਿਤੁਮ੍
ਉਸ ਦੀ ਜੋਤ ਦੇ ਅੱਗੇ, ਉਹ ਉਸ ਕੋਲ ਜਾ ਨਹੀਂ ਸਕੇ।
ਬ੍ਰਹ੍ਮਣੋ ऽਧਿਕਤੇਜੋ ऽਸ੍ਯਾ ਵਿਨਿਵੇਦ੍ਯ ਪ੍ਰਤਿष੍ਠਿਤਃ
ਉਸ ਦੀ ਜੋਤ ਬ੍ਰਹਮਾ ਤੋਂ ਵੀ ਵਧੀਕ ਹੈ, ਇਹ ਦੱਸ ਕੇ ਉਹ ਉਥੇ ਖੜਾ ਹੋ ਗਿਆ।
ਯੂਯਂ ਯਤ੍ਤੇਜਸਾ ਨੂਨਂ ਵਿਕ੍ਸ਼ਿਪ੍ਤਾਸ੍ਤੁ ਹਤਪ੍ਰਭਾਃ
ਨਿਸਚਿਤ ਹੀ, ਉਸ ਦੀ ਜੋਤ ਨੇ ਤੁਹਾਨੂੰ ਤਿਤਰ-ਬਿਤਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਤੇ ਤੁਹਾਡੀ ਚਮਕ ਮਿਟਾ ਦਿੱਤੀ।
ਸਤਾਰਕਂ ਹਿ ਮਹਿषਂ ਵਿਦਧ੍ਵਂ ਨਿਹਤਂ ਰਣੇ
ਮਹਿਸ਼ ਨੂੰ ਤੇ ਤਾਰਿਆਂ ਨੂੰ, ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਮਾਰਿਆ ਹੋਇਆ, ਸਹੀ ਢੰਗ ਨਾਲ ਨਿਪਟਾਓ।
ਜਗ੍ਮੁਃ ਸ੍ਵਾਨ੍ਯੇਵ ਧਿष੍ਣ੍ਯਾਨਿ ਸਦ੍ਯੋ ਵੈ ਵਿਗਤਜ੍ਵਰਾਃ
ਉਹ ਤੁਰੰਤ ਆਪਣੇ-ਆਪਣੇ ਘਰਾਂ ਵਾਪਸ ਚਲੇ ਗਏ, ਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਦੁੱਖ ਦੂਰ ਹੋ ਗਿਆ।
ਨਿਵਰ੍ਤ੍ਯ ਤਪਸਸ੍ਤਸ੍ਮਾਤ੍ ਸਦਾਰੋ ਹ੍ਯਨਯਦ੍ਗृਹਾਨ੍
ਤਪਸਿਆ ਛੱਡ ਕੇ, ਉਹ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਸਮੇਤ ਘਰ ਚਲਾ ਗਿਆ।
ਵਿਚਚਾਰ ਮਹਾਸ਼ੈਲਾਨ੍ ਸੇਰੁਪ੍ਰਾਗ੍ਰ੍ਯਾਨ੍ ਮਹਾਮਤਿਃ
ਉਹ ਮਹਾਨ ਚਿੱਤ ਵਾਲਾ, ਉੱਚੇ ਪਹਾੜਾਂ ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਸੋਹਣੀਆਂ ਚੋਟੀਆਂ ਵਿੱਚ ਘੁੰਮਦਾ ਰਿਹਾ।
ਤੇਨਾਰ੍ਚਿਤਃ ਸ਼੍ਰਦ੍ਧਯਾਸੌ ਤਾਂ ਰਾਤ੍ਰਿਮਵਸਦ੍ਧਰਃ
ਉਸ ਨੇ ਭਰੋਸੇ ਨਾਲ ਉਸ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ, ਤੇ ਪ੍ਰਭੂ ਨੇ ਉਹ ਰਾਤ ਉਥੇ ਗੁਜ਼ਾਰੀ।
ਇਹੈਵ ਤਿष੍ਠਸ੍ਵ ਵਿਭੋ ਤਪਃਸਾਧਨਾਕਾਰਣਾਤ੍
ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਇੱਥੇ ਹੀ ਰਹੋ, ਤਪਸਿਆ ਪੂਰੀ ਕਰਨ ਲਈ।
ਤਸ੍ਥਾਵਾਸ਼੍ਰਮਮਾਸ਼੍ਰਿਤ੍ਯ ਤ੍ਯਕ੍ਤ੍ਵਾ ਵਾਸਂ ਨਿਰਾਸ਼੍ਰਯਮ੍
ਉਹ ਆਸ਼ਰਮ ਵਿੱਚ ਪਨਾਹ ਲੈ ਕੇ, ਆਪਣਾ ਘਰ ਛੱਡ ਕੇ, ਬਿਨਾ ਕਿਸੇ ਠਿਕਾਣੇ ਦੇ ਰਹਿ ਗਿਆ।
ਤਂ ਦੇਸ਼ਮਗਮਤ੍ ਕਾਲੀ ਗਿਰਿਰਾਜਸੁਤਾ ਸ਼ੁਭਾ
ਉਸ ਥਾਂ ਤੇ ਗਿਰਿਰਾਜ ਦੀ ਪੁੱਤ ਕਾਲੀ, ਜੋ ਸੁਭਾਵਨ ਹੈ, ਆ ਗਈ।