ਯਸ੍ਯਾਂ ਮਾਨਮਦੌ ਪੁਂਸਾਂ ਕਰਿਣਾਂ ਯੌਵਨਾਗਮੇ
ਜਿੱਥੇ ਨੌਜਵਾਨੀ ਆਉਣ ਤੇ, ਮਰਦਾਂ ਅਤੇ ਹਾਥੀਆਂ ਵਿੱਚ ਅਹੰਕਾਰ ਤੇ ਮਸਤ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਤਾਰਾਗਣੇ ऽਕੁਲੀਨਤ੍ਵਂ ਗਦ੍ਯੇ ਵृਤ੍ਤਚ੍ਯੁਤਿਰ੍ਵਿਭੋ
ਤਾਰਿਆਂ ਵਿੱਚ ਉੱਚ ਕੁਲ ਨਹੀਂ, ਅਤੇ ਗੱਥਾ ਵਿੱਚ ਛੰਦ ਦੀ ਕਮੀ, ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ।
ਚਨ੍ਦ੍ਰਭੂषਿਤਦੇਹਾਸ਼੍ਚ ਯਸ੍ਯਾਂ ਤ੍ਵਮਿਵ ਸ਼ਙ੍ਕਰ
ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਰੀਰ ਚੰਦ ਨਾਲ ਸਜੇ ਹੋਏ ਹਨ, ਤੇਰੇ ਵਾਂਗ, ਹੇ ਸ਼ੰਕਰ।
ਵਸਤੇ ਭਵਾਂਲ੍ਲੋਲਃ ਸਰ੍ਵਪਾਪਹਰੋ ਰਵਿਃ
ਉੱਥੇ ਚੰਚਲ ਸੂਰਜ ਵੱਸਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਸਭ ਪਾਪਾਂ ਨੂੰ ਮਿਟਾਉਣ ਵਾਲਾ ਹੈ।
ਤਤ੍ਰ ਗਤ੍ਵਾ ਸੁਰਸ਼੍ਰੇष੍ਠ ਪਾਪਮੋਕ੍ਸ਼ਮਵਾਪ੍ਸ੍ਯਸਿ
ਉੱਥੇ ਜਾ ਕੇ, ਹੇ ਦੇਵਾਂ ਦੇ ਸਰਵੋਤਮ, ਤੂੰ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤੀ ਪਾਵੇਂਗਾ।
ਜਗਾਮ ਵੇਗਾਦ੍ ਗਰੁਡੋ ਯਥਾਸੌ ਵਾਰਾਣਸੀਂ ਪਾਪਵਿਮੋਚਨਾਯ
ਗਰੁੜ ਨੇ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਉੱਥੇ ਜਾ ਕੇ, ਵਾਰਾਣਸੀ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤੀ ਲਈ ਪਹੁੰਚਿਆ।
ਸ੍ਨਾਤ੍ਵਾ ਚ ਤੀਰ੍ਥੇषੁ ਵਿਮੁਕ੍ਤਪਾਪਃ ਸ ਕੇਸ਼ਵਂ ਦ੍ਰष੍ਟੁਮੁਪਾਜਗਾਮ
ਪਵਿੱਤਰ ਥਾਵਾਂ 'ਤੇ ਨ੍ਹਾ ਕੇ, ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਕੇ, ਉਹ ਕੇਸ਼ਵ ਨੂੰ ਮਿਲਣ ਗਿਆ।
ਤਵਤ੍ਪ੍ਰਸਾਦਾਦ੍ ਹृषੀਕੇਸ਼ ਬ੍ਰਹ੍ਮਹਤ੍ਯਾ ਕ੍ਸ਼ਯਂ ਗਤਾ
ਤੇਰੇ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ, ਹ੍ਰਿਸ਼ੀਕੇਸ਼, ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਹੱਤਿਆ ਦਾ ਪਾਪ ਮੁਕ ਗਿਆ।
ਕਾਰਣਂ ਵੇਦ੍ਮਿ ਨ ਚ ਤਦੇਤਨ੍ਮੇ ਵਕ੍ਤੁਮਰ੍ਹਸਿ
ਮੈਨੂੰ ਕਾਰਨ ਪਤਾ ਹੈ, ਪਰ ਇਹ ਦੱਸਣਾ ਮੇਰੇ ਲਈ ਠੀਕ ਨਹੀਂ।
ਵਿਦ੍ਯਤੇ ਕਾਰਣਂ ਰੁਦ੍ਰ ਤਤ੍ਸਰ੍ਵਂ ਕਥਯਾਮਿ ਤੇ
ਰੁਦ੍ਰ, ਇਸਦਾ ਕਾਰਨ ਹੈ; ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਸਭ ਕੁਝ ਦੱਸਾਂਗਾ।
ਏष ਤੀਰ੍ਥਵਰਃ ਪੁਣ੍ਯੋ ਦੇਵਗਨ੍ਧਰ੍ਵਪੂਜਿਤਃ
ਇਹ ਸਭ ਤੋਂ ਪਵਿੱਤਰ ਥਾਂ ਹੈ, ਜਿਸਦੀ ਦੇਵਤੇ ਤੇ ਗੰਧਰਵ ਵੀ ਇਜ਼ਤ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਸ੍ਨਾਤਮਾਤ੍ਰਸ੍ਯ ਚਾਦ੍ਯੈਵ ਕਪਾਲਂ ਪਰਿਮੋਕ੍ਸ਼੍ਯਤਿ
ਜੋ ਅੱਜ ਇੱਥੇ ਨ੍ਹਾਵੇਗਾ, ਉਸਦਾ ਕਪਾਲ ਤੁਰੰਤ ਉਤਰ ਜਾਵੇਗਾ।
ਕਪਾਲਮੋਚਨੇਤ੍ਯੇਵਂ ਤੀਰ੍ਥਂ ਚੇਦਂ ਭਵਿष੍ਯਤਿ
ਇਸ ਕਰਕੇ, ਇਹ ਥਾਂ 'ਕਪਾਲਮੋਚਨ' ਨਾਂ ਨਾਲ ਜਾਣੀ ਜਾਵੇਗੀ, ਜਿੱਥੇ ਕਪਾਲ ਉਤਰਦਾ ਹੈ।
ਕਪਾਲਮੋਚਨੇ ਸਸ੍ਨੌ ਵੇਦੋਸ੍ਤਵਿਧਿਨਾ ਮੁਨੇ
ਉਸਨੇ ਕਪਾਲਮੋਚਨ 'ਤੇ ਵੇਦਾਂ ਦੇ ਰੀਤ ਅਨੁਸਾਰ ਨ੍ਹਾ ਲਿਆ, ਹੇ ਮੁਨੀ।
ਨਾਮ੍ਨਾ ਬਭੂਵਾਥ ਕਪਾਲਮੋਚਨਂ ਤਤ੍ਤੀਰ੍ਥਵਰ੍ਯਂ ਭਗਵਤ੍ਪ੍ਰਸਾਦਾਤ੍
ਭਗਵਾਨ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ, ਉਹ ਪਵਿੱਤਰ ਥਾਂ 'ਕਪਾਲਮੋਚਨ' ਨਾਂ ਨਾਲ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੋ ਗਿਆ।
ਅਨੇਨ ਕਾਰਣੇਨਾਸੌ ਦਕ੍ਸ਼ੇਣ ਨ ਨਿਮਨ੍ਤ੍ਰਿਤਃ
ਇਸ ਕਾਰਨ, ਉਸ ਨੂੰ ਦਕਸ਼ ਨੇ ਸੱਦਾ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤਾ।
ਯਜ੍ਞੇ ਚਾਰ੍ਹਾਪਿ ਦੁਹਿਤਾ ਦਕ੍ਸ਼ੇਣ ਨ ਨਿਮਨ੍ਤ੍ਰਿਤਾ
ਉਸ ਦੀ ਲਾਇਕ ਧੀ ਨੂੰ ਵੀ ਦਕਸ਼ ਨੇ ਯਜਨ 'ਤੇ ਸੱਦਾ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤਾ।
ਜਯਾ ਜਗਾਮ ਸ਼ੈਲੇਨ੍ਦ੍ਰਂ ਮਨ੍ਦਰਂ ਚਾਰੁਕਨ੍ਦਰਮ੍
ਜਯਾ ਪਹਾੜਾਂ ਦੇ ਰਾਜਾ, ਮੰਦਰ ਪਹਾੜ ਤੇ ਉਸਦੇ ਸੋਹਣੇ ਗੁਫਾ ਵਾਲੇ ਥਾਂ ਗਈ।
ਕਿਮਰ੍ਥਂ ਵਿਜਯਾ ਨਾਗਾਜ੍ਜਯਨ੍ਤੀ ਚਾਪਰਾਜਿਤਾ
ਵਿਜਯਾ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਗਈ, ਤੇ ਜਯੰਤੀ ਤੇ ਅਪਰਾਜਿਤਾ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਗਈਆਂ?
ਗਤਾ ਨਿਮਨ੍ਤ੍ਰਿਤਾਃ ਸਰ੍ਵਾ ਮਖੇ ਮਾਤਾਮਹਸ੍ਯ ਤਾਃ
ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸੱਦਾ ਮਿਲਿਆ ਸੀ, ਉਹ ਸਾਰੀਆਂ ਆਪਣੀ ਮਾਤਾ ਦੇ ਪਿਤਾ ਦੇ ਯਜਨ 'ਤੇ ਗਈਆਂ।
ਅਹਂ ਸਮਾਗਤਾ ਦ੍ਰष੍ਟੁਂ ਤ੍ਵਾਂ ਤਤ੍ਰ ਗਮਨੋਤ੍ਸੁਕਾ
ਮੈਂ ਇੱਥੇ ਆਈ ਹਾਂ, ਤੈਨੂੰ ਵੇਖਣ ਤੇ ਉਥੇ ਜਾਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ।
ਨਾਮਨ੍ਤ੍ਰਿਤਾਸਿ ਤਾਤੇਨ ਉਤਾਹੋਸ੍ਵਿਦ੍ ਵ੍ਰਜਿष੍ਯਸਿ
ਕੀ ਤੈਨੂੰ ਤੇਰੇ ਪਿਤਾ ਨੇ ਸੱਦਾ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤਾ, ਜਾਂ ਫਿਰ ਤੂੰ ਫਿਰ ਵੀ ਜਾਵੇਗੀ?
ਮਾਤृष੍ਵਸਃ ਸ਼ਸ਼ਾਙ੍ਕਸ਼੍ਚ ਸਪਤ੍ਨੀਕੋ ਗਤਃ ਕ੍ਰਤੁਮ੍
ਮੇਰਾ ਮਾਤਾ ਦਾ ਭਰਾ ਸ਼ਸ਼ਾਂਕ ਵੀ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਨਾਲ ਯਜਨ 'ਤੇ ਗਿਆ ਸੀ।
ਨਿਮਨ੍ਤ੍ਰਿਤਾਃ ਕ੍ਰਤੌ ਸਰ੍ਵੇ ਕਿਂ ਨਾਸਿ ਤ੍ਵਂ ਨਿਮਨ੍ਤ੍ਰਿਤਾ
ਯਜਨ 'ਤੇ ਸਾਰਿਆਂ ਨੂੰ ਸੱਦਾ ਮਿਲਿਆ ਸੀ; ਤੈਨੂੰ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤਾ?
ਮਨ੍ਯੁਨਾਭਿਪ੍ਲੁਤਾ ਬ੍ਰਹ੍ਮਨ੍ ਪਞ੍ਚਤ੍ਵਮਗਮਤ੍ ਤਤਃ
ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਘਿਰ ਕੇ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਜੀ, ਉਹ ਆਪਣਾ ਅੰਤ ਪਾ ਗਈ।
ਮੁਞ੍ਚਤੀ ਵਾਰਿ ਨੇਤ੍ਰਾਭ੍ਯਾਂ ਸਸ੍ਵਰਂ ਵਿਲਲਾਪ ਹ
ਉਸ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਤੋਂ ਹੰਝੂ ਵਗਦੇ ਹੋਏ, ਉਹ ਉੱਚੀ ਆਵਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਰੋਈ।
ਆਃ ਕਿਮੇਤਦਿਤੀਤ੍ਯੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਜਯਾਭ੍ਯਾਸ਼ਮੁਪਾਗਤਃ
‘ਅਹਿ, ਇਹ ਕੀ ਹੋਇਆ?’ ਕਹਿ ਕੇ, ਉਹ ਜਯਾ ਦੇ ਕੋਲ ਆ ਗਿਆ।
ਕृਤ੍ਤਾਂ ਪਰਸ਼ੁਨਾ ਭੂਮੌ ਸ਼੍ਲਥਾਙ੍ਗੀਂ ਪਤਿਤਾਂ ਸਤੀਮ੍
ਉਸ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਧਰਤੀ ਤੇ ਪਿਆ ਹੋਇਆ, ਸੱਚੀ ਤੇ ਢਿੱਲੀ ਹੋਈ, ਕੁਹਾੜੀ ਨਾਲ ਵੱਧੀ ਹੋਈ ਵੇਖਿਆ।
ਕਿਮਿਯਂ ਪਤਿਤਾ ਭੂਮੌ ਨਿਕृਤ੍ਤੇਵ ਲਤਾ ਸਤੀ
ਇਹ ਕਿਉਂ ਧਰਤੀ ਤੇ ਪਈ ਹੋਈ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਕੱਟੀ ਹੋਈ ਬੇਲ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਨੇਕ ਹੈ?
ਸ਼੍ਰਤ੍ਵਾ ਮਖਸ੍ਥਾ ਦਕ੍ਸ਼ਸ੍ਯ ਭਗਿਨ੍ਯਃ ਪਤਿਭਿਃ ਸਹ
ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਦਕ੍ਸ਼ ਦੀਆਂ ਭੈਣਾਂ ਯਜਨ ਵਿੱਚ, ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਸਮੇਤ—