ਪਵਿੱਤਰ ਸਰਸਵਤੀ ਨਦੀ, ਜੋ ਸਭ ਨਦੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਹੈ, ਇੱਕ ਸੁੰਦਰ ਘਾਟੀ ਵਿੱਚ ਵਗ ਰਹੀ ਸੀ। ਇੱਥੇ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਕਪਾਲਿਕਾ, ਆਪਣੇ ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ ਪ੍ਰਭੂ ਅੱਗੇ ਭਿਖਿਆ ਮੰਗਦਾ ਹੈ: “ਮੈਨੂੰ ਦਾਨ ਦੇਵੋ, ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ!” ਉਸ ਨੇ ਮਹੇਸ਼ਵਰ ਨੂੰ ਬੇਨਤੀ ਕੀਤੀ ਕਿ ਆਪਣੇ ਖੱਬੇ ਹੱਥ ਨਾਲ ਤ੍ਰਿਸ਼ੂਲ ਮਾਰੋ। ਮਹੇਸ਼ਵਰ ਨੇ ਬੜੀ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਨਾਰਾਇਣ ਦੇ ਖੱਬੇ ਬਾਂਹ ਤੇ ਵਾਰ ਕੀਤਾ। ਇਸ ਸਮੇਂ, ਇੱਕ ਵਿਅਕਤੀ ਆਕਾਸ਼ ਵੱਲ ਚੜ੍ਹ ਗਿਆ, ਜਿਸ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਤਾਰੇ ਚਮਕ ਰਹੇ ਸਨ। ਉਥੋਂ ਹੀ ਦੁਰਵਾਸਾ ਉਤਪੰਨ ਹੋਏ, ਜੋ ਸ਼ੰਕਰ ਦੇ ਅੰਸ਼ ਤੋਂ ਜਨਮੇ ਸਨ। ਫਿਰ ਉਥੋਂ ਇੱਕ ਨੌਜਵਾਨ ਵੀ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਇਆ, ਜੋ ਪੂਰੀ ਤਿਆਰੀ ਅਤੇ ਕਵਚ-ਧਾਰੀ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ, “ਮੈਂ ਕਿਸ ਦੇ ਮੋਢੇ ਨੂੰ ਤੋੜਾਂ, ਜਿਵੇਂ ਕੋਈ ਤਾੜ ਦੇ ਫਲ ਨੂੰ ਡਾਲੀ ਤੋਂ ਵੱਖ ਕਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ?” ਉਸ ਨੇ ਆਦੇਸ਼ ਦਿੱਤਾ ਕਿ “ਇਸ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ, ਜਿਸ ਦੇ ਦੁਸ਼ਟ ਬਚਨ ਸੌ ਸੂਰਜਾਂ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦੇ ਹਨ, ਥੱਲੇ ਸੁੱਟੋ।” ਉਸ ਮਹਾਂਵੀਰ ਨੇ ਅਖੂਤ ਤੀਰ ਚੁੱਕੇ ਅਤੇ ਯੁੱਧ ਲਈ ਦ੍ਰਿੜ੍ਹ ਨਿਸ਼ਚੈ ਕੀਤਾ। ਹਜ਼ਾਰ ਦੇਵਤਾਵਾਂ ਦੇ ਵਰ੍ਹਿਆਂ ਬਾਅਦ, ਹਰਾ (ਸ਼ਿਵ) ਵਿਰਿੰਚੀ (ਬ੍ਰਹਮਾ) ਕੋਲ ਆਏ ਅਤੇ ਗੱਲ ਕੀਤੀ। ਤੀਖੇ ਬਾਣਾਂ ਦੀ ਵਰਖਾ ਨਾਲ, ਹਰ ਪਾਸੇ ਦਸੋਂ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਆਸਚਰਜਕ ਸੰਘਰਸ਼ ਹੋਇਆ। ਸ਼ਿਵ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਜੇਕਰ ਤੇਰਾ ਮਨੁੱਖ ਹਾਰ ਗਿਆ ਤਾਂ ਉਹ ਆਪਣੇ ਕਰਮ ਕਰੇਗਾ, ਜੇਕਰ ਮੇਰਾ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਵਾਲਾ ਮਨੁੱਖ ਹਾਰਿਆ ਤਾਂ ਉਹ ਆਪਣਾ ਕਰਮ ਕਰੇਗਾ।” ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸੰਘਰਸ਼ ਵਿੱਚ ਧਰਮ ਦਾ ਸਰੋਤ ਦੇਵਤਾ ਨੇ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਮਨੁੱਖ ਉੱਤੇ ਸੁੱਟਿਆ। ਇਸ ਘਟਨਾ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਬਹੁਤ ਚਿੰਤਾ ਵਿੱਚ ਡੁੱਬ ਗਏ, ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਚਿੰਤਾ ਨਾਲ ਵਿਆਕੁਲ ਹੋ ਗਈਆਂ। ਇਸ ਵੇਲੇ, ਭਿਆਨਕ ਅਤੇ ਖੂਨ ਨਾਲ ਭਿੱਜੇ ਵਾਲਾਂ ਵਾਲੀ ਬ੍ਰਹਮਾ-ਹਤਿਆ (ਬ੍ਰਹਮਨ-ਹੱਤਿਆ ਦਾ ਪਾਪ) ਹਰਾ (ਸ਼ਿਵ) ਕੋਲ ਆਈ। ਹਰਾ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ, “ਤੂੰ ਕੌਣ ਹੈਂ, ਇਥੇ ਕ੍ਰੋਧ ਵਿੱਚ ਆਈ ਹੈਂ? ਕਿਸ ਕਾਰਨ?” ਉਸ ਨੇ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ, “ਮੈਂ ਬ੍ਰਹਮਾ-ਹਤਿਆ ਹਾਂ, ਤੇਰੇ ਕੋਲ ਆਈ ਹਾਂ; ਮੈਨੂੰ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰ, ਹੇ ਤ੍ਰਿਣੇਤ੍ਰ।” ਰੁਦ੍ਰ, ਤ੍ਰਿਸ਼ੂਲ ਧਾਰੀ, ਆਪਣੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਦੁਖੀ ਹੋਏ। ਜਦ ਉਹ ਅੱਗੇ ਵਧੇ, ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਨਰਾ ਅਤੇ ਨਾਰਾਇਣ ਰੂਪ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ। ਉੱਧਰ, ਬ੍ਰਹਮਾ-ਹਤਿਆ ਨੇ ਯਮੁਨਾ ਵਿੱਚ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ, ਪਰ ਉਹਦੇ ਪਾਣੀ ਸੁੱਕ ਗਏ। ਫਿਰ ਉਹ ਪਲਕਸ਼ਜਾ ਨਦੀ ਵਿੱਚ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਨ ਗਈ, ਪਰ ਜਿਵੇਂ ਹੀ ਉਹ ਅੰਦਰ ਵੜੀ, ਉਹ ਵੀ ਗਾਇਬ ਹੋ ਗਈ। ਆਖ਼ਰ ਉਹ ਸਿੰਧੂ ਦੇ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਗਈ ਤੇ ਉਥੇ ਇਛਾ ਅਨੁਸਾਰ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕੀਤਾ, ਪਰ ਇੰਨਾ ਕਰਨ ਬਾਵਜੂਦ ਵੀ ਉਹ ਭਿਆਨਕ ਬ੍ਰਹਮਨ-ਹੱਤਿਆ ਦਾ ਪਾਪ ਉਸਨੂੰ ਨਹੀਂ ਛੱਡਿਆ। ਜਲਧਵਜ, ਜੋ ਯੋਗ ਅਤੇ ਸਯਾਮ ਤੇ ਅਡਿੱਲ ਸੀ, ਉਹ ਵੀ ਇਸ ਪਾਪ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਨਾ ਹੋ ਸਕਿਆ। ਫਿਰ ਉਹ ਵਿੱਖਣ ਵਾਲਾ, ਚਕ੍ਰਧਾਰੀ, ਗਰੁੜਧਵਜ ਵਾਸੁਦੇਵ ਨੂੰ ਵੇਖਣ ਗਿਆ। ਹਰਾ (ਸ਼ਿਵ) ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ ਖੜ੍ਹਾ ਹੋ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਸਤੁਤੀ ਕਰਨ ਲੱਗ ਪਿਆ: “ਹੇ ਵਾਸੁਦੇਵ, ਸ਼ੰਖ, ਚਕ੍ਰ ਤੇ ਗਦਾ ਧਾਰੀ, ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ। ਹੇ ਅਨੰਤ, ਨਿਰਗੁਣ, ਅਥਾਹ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕਰਤਾ, ਜੋ ਗਿਆਨ ਤੇ ਅਗਿਆਨ ਵਿੱਚ ਆਧਾਰ ਰਹਿਤ ਹੈ, ਪਰ ਸਭ ਦਾ ਆਧਾਰ ਹੈ, ਤੈਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ। ਸਾਰਾ ਜਗਤ, ਚਲਤ ਤੇ ਅਚਲਤ, ਤੇਰੇ ਵਲੋਂ ਹੀ ਰਚਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਹੇ ਪ੍ਰਾਣੀਆਂ ਦੇ ਰਾਖੇ, ਬਲਵਾਨ ਬਾਹਾਂ ਵਾਲੇ ਜਨਾਰਦਨ, ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ। ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਗੁਣਾਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ, ਸਭ ਥਾਵਾਂ ਤੇ ਵਿਅਪਕ, ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ। ਤੂੰ ਹਵਾ, ਬੁੱਧੀ, ਮਨ ਤੇ ਰਾਤ ਹੈਂ; ਤੈਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ। ਤੂੰ ਖਿਮਾ, ਦਇਆ, ਦਾਨ, ਲਕਸ਼ਮੀ ਤੇ ਸਯਮ ਹੈਂ, ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ। ਤੂੰ ਉਪਵੇਦਾਂ ਦਾ ਸਰੂਪ ਹੈਂ, ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ; ਤੂੰ ਸਭ ਕੁਝ ਹੈਂ, ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ। ਇਸ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ, ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਦਇਆਲੂ ਮੰਨਿਆ ਹੈ; ਮੈਨੂੰ ਪਾਪ ਦੇ ਬੰਧਨ ਤੋਂ ਬਚਾ ਲੈ, ਹੇ ਕੇਸ਼ਵ। ਮੈਂ ਸੜ ਗਿਆ ਹਾਂ, ਮਰ ਗਿਆ ਹਾਂ, ਬਿਨਾ ਸੋਚਿਆ ਕਰਮ ਕਰ ਬੈਠਾ ਹਾਂ; ਮੈਨੂੰ ਪਵਿੱਤਰ ਕਰ, ਤੂੰ ਹੀ ਤੀਰਥ ਹੈਂ। ਨਮਸਕਾਰ, ਨਮਸਕਾਰ।” ਤਦ ਬਰਸਾਤੀ ਭਗਵਾਨ ਨੇ ਬ੍ਰਹਮਨ-ਹੱਤਿਆ ਦੇ ਪਾਪ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਨ ਲਈ ਉਪਦੇਸ਼ ਦਿੱਤਾ। ਉਹ ਉਪਦੇਸ਼ ਮੰਗਲਮਈ ਸੀ, ਧਰਮ ਨੂੰ ਵਧਾਉਂਦਾ ਅਤੇ ਬ੍ਰਹਮਨ-ਹੱਤਿਆ ਦੇ ਦਾਗ ਨੂੰ ਮਿਟਾਉਂਦਾ। ਉਹ ਸਦਾ ਲਈ ਪ੍ਰਯਾਗ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੇ ਹਨ, ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਯੋਗਸ਼ਾਈਨ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹਨ।