ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਪ੍ਰਭੂ ਨੇ ਮਾਰੁਤਾਂ ਦੇ ਸਮੂਹਾਂ ਨੂੰ ਸੰਯਮਿਤ ਕਰਕੇ ਆਪਣੇ ਕਰਤੱਬ ਕੀਤੇ। ਹੁਣ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਚਾਕਸ਼ੁਸ਼ ਮਨੁ ਦੇ ਸਮੇਂ ਵਿਚ ਜੋ ਕੁਝ ਵਾਪਰਿਆ, ਉਹ ਸੁਣਾਂਗਾ। ਸੱਤ ਸਰਸਵਤੀਆਂ ਦੇ ਪਵਿੱਤਰ ਸਥਾਨ ਉੱਤੇ ਉਸ ਨੇ ਮਹਾਨ ਤਪੱਸਿਆ ਕੀਤੀ। ਉਸ ਵੇਲੇ, ਇੱਕ ਔਰਤ ਵੀ ਦਰਿਆ ਦੇ ਕੰਢੇ ਆਈ ਤੇ ਉਸ ਤਪੱਸਿਆ ਵਿਚ ਵਿਘਨ ਪਾਉਣ ਲੱਗੀ। ਤਦ, ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਮੰਕਣਕ ਨੇ ਉਸ ਮੋਹਿਤ ਔਰਤ ਨੂੰ ਸ਼ਾਪ ਦਿੱਤਾ ਕਿ, “ਤੈਨੂੰ ਯਜਨ ਸਮਾਗਮ ਵਿਚ ਇੱਕ ਘੋੜਾ ਨਾਸ ਕਰੇਗਾ।” ਇਨ੍ਹਾਂ ਸੱਤ ਸਰਸਵਤੀਆਂ ਤੋਂ ਸੱਤ ਮਾਰੁਤ ਜਨਮ ਲਏ। ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਜਨਮ ਦੀ ਕਥਾ ਸੁਣਨ ਨਾਲ ਪਾਪ ਨਾਸ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਤੇ ਮਹਾਨ ਧਰਮ ਉਤਪੰਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਸਮੇਂ, ਪ੍ਰਹਲਾਦ ਮੰਤ੍ਰਾਂ ਦੇ ਦਾਤਾ ਸਨ ਤੇ ਸ਼ੁਕ੍ਰਾ ਕੁਲ ਪੁਰੋਹਿਤ। ਸਾਰੇ ਸਭਾ-ਮੰਡਲ ਇਕੱਠੇ ਹੋ ਗਏ, ਉਹ ਦੇਖਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਸਨ। ਹਿਰਣਯਕਸ਼ਿਪੂ ਨੇ ਸਾਰੇ ਉੱਚ-ਕੁਲ ਵਾਲੇ ਬੁਜ਼ੁਰਗਾਂ ਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ, “ਮੇਰੇ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਕੀ ਹੈ?” ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਆਖਿਆ, “ਜੋ ਕੰਮ ਤੇਰੇ ਲਈ ਅਤੇ ਸਾਡੀ ਭਲਾਈ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਮੰਗਲਕਾਰੀ ਹੋਵੇ।” ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਮਹਾਬਲੀ ਹਿਰਣਯਕਸ਼ਿਪੂ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਵਿਚ ਇੰਦਰ ਬਣ ਗਿਆ। ਪਰ, ਦਾਨਵਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਭੂਆਂ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਸਾਹਮਣੇ, ਉਹ ਨਖਾਂ ਨਾਲ ਚੀਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਖਾਤਰ, ਹੇ ਮਹਾਬਲੀ, ਅਸੀਂ ਤ੍ਰਿਸ਼ੂਲਧਾਰੀ ਸ਼ੰਕਰ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਦੇ ਹਾਂ। ਕੁਜੰਭਾ ਨੂੰ ਵੀ, ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਨੇ ਤੇਰੇ ਸਾਹਮਣੇ ਹੀ ਪਸ਼ੂ ਵਾਂਗ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ। ਤੇਰਾ ਪਿਤਾ ਵਿਰੋਚਨ ਵੀ ਮਾਰਿਆ ਗਿਆ—ਇਹ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਦੱਸ ਰਿਹਾ ਹਾਂ। ਫਿਰ, ਉਸ ਨੇ ਸਾਰੇ ਮਹਾਨ ਅਸੁਰਾਂ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਯੁੱਧ ਦੀ ਤਿਆਰੀ ਕੀਤੀ। ਪੈਦਲ ਸੈਨਿਕ ਅਤੇ ਹੋਰ ਵੀ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਨਾਲ ਲੜਨ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹੋ ਗਏ। ਫੌਜ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਬਲੀ ਅਤੇ ਕਾਲਨੇਮੀ ਅੱਗੇ-ਅੱਗੇ ਖੜੇ ਸਨ। ਟਾਰਕਾ, ਜੋ ਡਰਾਉਣਾ ਤੇ ਭਿਆਨਕ ਸੀ, ਦੱਖਣੀ ਪਾਸੇ ਵਧ ਗਿਆ। ਉਸ ਨੇ ਦੈਤਿਆਂ ਨੂੰ ਹੁਕਮ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਉਹ ਆਪਣੀਆਂ ਫੌਜਾਂ ਸਮੇਤ ਯੁੱਧ ਕਰਨ। ਧੰਨ ਭਗਵਾਨ ਮਾਤਲੀ ਦੇ ਰਥ ਉੱਤੇ ਸਵਾਰ ਹੋਇਆ, ਸਦਾ ਤਿਆਰ। ਹਰ ਕੋਈ ਆਪਣੀ-ਆਪਣੀ ਸਵਾਰੀ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹ ਕੇ ਯੁੱਧ ਲਈ ਉਤਾਵਲਾ ਹੋ ਗਿਆ। ਵਿਦਿਆਧਰ, ਗੁਹ੍ਯਕ, ਯਕਸ਼, ਰਾਕਸ਼ਸ ਅਤੇ ਸਰਪ—ਕੋਈ ਹਾਥੀਆਂ ਉੱਤੇ, ਕੋਈ ਰਥਾਂ ਤੇ, ਕੋਈ ਘੋੜਿਆਂ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹ ਕੇ ਗਏ। ਇੰਝ ਸਾਰੇ ਜਥੇ, ਦੈਤਿਆਂ ਦੀ ਫੌਜ ਜਿੱਥੇ ਸੀ, ਉਥੇ ਪਹੁੰਚ ਗਏ। ਉਸ ਸਮੇਂ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਿਚੋਂ ਸਰਵੋਤਮ ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਵੀ ਸਵਾਰ ਹੋ ਕੇ ਅੱਗੇ ਵਧਿਆ। ਉਸ ਨੇ ਅਤੇ ਹੋਰ ਸਾਰੇ ਉੱਤਮ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਨਿਵੀਂ ਮੱਥਾ ਟੇਕਿਆ। ਹਜ਼ਾਰ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲਾ ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਫੌਜ ਦੇ ਕੇਂਦਰ ਵਿਚ ਪਿੱਛਲੇ ਹਿੱਸੇ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਸੱਜੇ ਪਾਸੇ, ਮਹਾਬਲੀ ਵਰੁਣ ਫੌਜ ਨੂੰ ਸੰਭਾਲ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਹਥਿਆਰਾਂ ਤੇ ਅਸਤਰਾਂ ਨਾਲ ਲੈਸ ਹੋਏ ਜਥੇ, ਪਹਾੜ ਉੱਤੇ ਵੈਰੀ ਫੌਜ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਖੜੇ ਹੋਏ। ਉਥੇ, ਜਿੱਥੇ ਕੋਈ ਦਰੱਖਤ ਜਾਂ ਪੰਛੀ ਨਹੀਂ ਸੀ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਤੇ ਦੈਤਿਆਂ ਵਿਚ ਭਿਆਨਕ ਯੁੱਧ ਛਿੜ ਗਿਆ। ਇਹ ਯੁੱਧ ਉੱਚੇ ਪਹਾੜ ਉੱਤੇ ਹੋਇਆ, ਜਿਵੇਂ ਪਹਿਲਾਂ ਵਾਂਦਰ ਤੇ ਹਾਥੀ ਵਿਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਅਕਾਸ਼ ਵਿਚ ਸੰਧਿਆ ਵਾਲਾ ਰੰਗ ਲਿਆ ਹੋਇਆ ਬੱਦਲ ਉਭਰ ਆਇਆ। ਦਿਨ-ਰਾਤ ਹਰ ਥਾਂ “ਕੱਟੋ! ਤੋੜੋ!” ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਗੂੰਜ ਰਹੀ ਸੀ। ਧੂੜ ਨਾਲ ਰਲਿਆ ਹੋਇਆ ਲਹੂ ਵਹਿਣ ਲੱਗ ਪਿਆ, ਹਾਲਾਤ ਗੁੰਝਲਦਾਰ ਹੋ ਗਏ। ਸਾਰੇ ਮਿਲ ਕੇ ਗਿਆਨਵਾਨ ਸਕੰਦਾ ਨਾਲ ਅੱਗੇ ਵਧੇ। ਦੈਤ, ਜੋ ਮਾਇਆ ਨਾਲ ਰੱਖਿਆ ਹੋਏ ਤੇ ਯੁੱਧ ਵਿਚ ਭਿਆਨਕ ਸਨ, ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਮਾਰਿਆ। ਹੇ ਨਾਰਦ, ਦੈਤਿਆਂ ਨੇ ਸਕੰਦਾ ਸਮੇਤ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਯੁੱਧ ਵਿਚ ਹਰਾ ਦਿੱਤਾ।