ਕਹਾਣੀ ਇਉਂ ਵਗਦੀ ਹੈ: ਇੱਕ ਵਾਰ, ਇੱਕ ਸੰਕੋਚੀ ਮਨ ਵਾਲੀ ਇਸਤਰੀ ਨੇ ਤਪੱਸਿਆ ਅਪਣਾਈ, ਪਰ ਉਸਦੇ ਅੰਦਰ ਕੁਝ ਸੰਦੇਹ ਮੌਜੂਦ ਸੀ। ਉਸਦੇ ਕੋਲ ਸੁੰਦਰਤਾ, ਉੱਚਾ ਜਨਮ ਤੇ ਵੱਡੀ ਦੌਲਤ ਸੀ, ਪਰ ਫਿਰ ਵੀ ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਰੇਸ਼ਮੀ ਵਸਤ੍ਰ ਛੱਡ ਕੇ ਛਾਲ ਦੀ ਚੋਲਾ ਪਾ ਲਈ। ਤਦ ਨਾਰਦ ਜੀ ਨੂੰ ਉਹ ਮੰਡੀਕਾਂਤ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਮਿਲੇ ਅਤੇ ਪੁੱਛਿਆ, “ਤੂੰ ਇਹ ਤਪੱਸਿਆ ਕਿਉਂ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ? ਜੋ ਸੁਖ ਤੂੰ ਆਪਣੇ ਸਮੇਂ ਤੇ ਭੋਗ ਚੁੱਕੀ ਹੈ, ਉਹ ਤਾਂ ਜਵਾਨੀ ਵਿੱਚ ਵੀ ਚਲੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਤੂੰ ਇਹ ਛਾਲ ਦੀ ਚੋਲਾ ਕਿਉਂ ਪਾਈ ਹੈ?” ਉਸ ਨੇ ਨਾਰਦ ਨੂੰ ਸੱਚ ਸੱਚ ਦੱਸਿਆ, “ਇਹ ਕਾਲੀ, ਭਗਵਾਨ ਹਰਾ ਨੂੰ ਪਤੀ ਵਜੋਂ ਚਾਹੁੰਦੀ ਹੈ।” ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ ਮੰਡੀਕਾਂਤ ਹੱਸ ਪਏ ਅਤੇ ਕਹਿਣ ਲੱਗੇ, “ਤੇਰਾ ਹੱਥ ਤਾਂ ਕੋਮਲ ਟਾਹਣੀ ਵਰਗਾ ਹੈ, ਉਹਦੇ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਤਾਂ ਸੱਪ ਲਪਟਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਇਹ ਮਿਲਾਪ ਕਿਵੇਂ ਹੋਵੇਗਾ? ਤੂੰ ਚੰਦਨ ਲਾਉਂਦੀ ਹੈਂ, ਉਹ ਰਾਖ ਨਾਲ ਸੁਸ਼ੋਭਤ ਹੈ—ਇਹ ਜੋੜ ਮੇਰੇ ਮਨ ਨੂੰ ਠੀਕ ਨਹੀਂ ਲੱਗਦਾ।” ਇਸ ਉੱਤੇ ਉਸ ਨੇ ਨਮ੍ਰਤਾ ਨਾਲ ਕਿਹਾ, “ਇਹ ਗੱਲ ਨਾ ਕਰ, ਮੰਡੀਕਾਂਤ; ਹਰਾ ਤਾਂ ਸਭ ਗੁਣਾਂ ਵਿੱਚ ਅੱਗੇ ਹੈ। ਉਹ ਸਜਾਵਟ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਨਾਹ, ਉਹ ਸਦਾ ਇੱਕੋ ਜਿਹਾ ਹੈ। ਸੁਣਨ ਵਾਲਾ ਇਨਸਾਨ ਉਨਾ ਪਾਪੀ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ, ਜਿੰਨਾ ਨਿੰਦਿਆ ਕਰਨ ਵਾਲਾ।” ਫਿਰ ਮੰਡੀਕਾਂਤ ਨੇ ਆਪਣਾ ਰੂਪ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ ਤੇ ਸ਼ਿਵ ਜੀ ਆਪਣੇ ਅਸਲੀ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਆ ਗਏ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਤੇਰੇ ਲਈ ਮੈਂ ਵੱਡੇ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੂੰ ਹਿਮਾਵਤ ਦੇ ਘਰ ਭੇਜਾਂਗਾ। ਉਹ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਭਦਰੇਸ਼ਵਰ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋਵੇਗਾ। ਜੋ ਭਲਾਈ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਹਮੇਸ਼ਾ ਉਸਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰਨਗੇ।” ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ, ਉਹ ਅਕਾਸ਼ ਵਿਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕਰ ਗਿਆ ਤੇ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦੇ ਘਰ ਚਲਾ ਗਿਆ। ਫਿਰ ਪృਥੁ ਜੀ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਗਏ ਅਤੇ ਵਿਧੀ ਅਨੁਸਾਰ ਸਨਾਨ ਕੀਤਾ। ਉਹ ਖੁਸ਼ੀ-ਖੁਸ਼ੀ ਆਪਣੇ ਸਾਥੀਆਂ ਅਤੇ ਵਾਹਨ ਸਮੇਤ ਮਹਾਨ ਮੰਦਰਾਚਲ ਪਹਾੜ ਉੱਤੇ ਪਹੁੰਚੇ। ਉਥੇ, ਗਣਾਂ ਦੇ ਸਭ ਪ੍ਰਭੂਆਂ ਸਮੇਤ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਤਿੰਨ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੇ ਮਹਾਨ ਪਹਾੜ ਦੇ ਪ੍ਰਭੂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ—ਦੇਵੀ ਫਲ, ਸ਼ੁੱਧ ਪਾਣੀ, ਜੜ੍ਹਾਂ ਅਤੇ ਕੁੰਦੀਆਂ ਨਾਲ। ਫਿਰ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ, ਅਰੁੰਧਤੀ ਸਮੇਤ, ਮੰਦਰਾਚਲ ਪਹਾੜ ਉੱਤੇ ਆਏ, ਜਿਸ ਦੀਆਂ ਗੁਫਾਵਾਂ ਬੜੀਆਂ ਸੋਹਣੀਆਂ ਸਨ। ਉਹ ਉੱਠੇ ਅਤੇ ਆਦਰ ਸਹਿਤ ਕਹਿਣ ਲੱਗੇ, “ਤੁਹਾਡੇ ਕੰਵਲ ਵਰਗੇ ਚਰਨਾਂ ਦੀ ਧੂੜ ਨਾਲ ਮੈਂ ਪਾਪ ਰਹਿਤ ਹੋ ਗਿਆ ਹਾਂ—even ਚਟਾਨਾਂ ਉੱਤੇ ਵੀ, ਜੋ ਕੰਵਲ ਰੰਗੀਆਂ, ਨਰਮ ਤੇ ਕੋਮਲ ਹਨ।” ਅਰੁੰਧਤੀ ਸਮੇਤ, ਉਹ ਪਹਾੜ ਦੀ ਢਲਾਨ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕਰ ਗਏ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਅਰਘ ਅਤੇ ਹੋਰ ਭੇਟਾਂ ਨਾਲ ਪੂਜਾ ਕਰਕੇ, ਇਕਾਗ੍ਰ ਚਿੱਤ ਹੋ ਕੇ ਖੜੇ ਰਹੇ। ਆਪਣੀ ਖਿਆਤੀ ਵਧਾਉਣ ਲਈ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਨਮ੍ਰਤਾ ਵਾਲੇ ਸੱਤ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦਾ ਸਨਮਾਨ ਕੀਤਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਭਰਦਵਾਜ ਜੀ, ਸੁਣੋ; ਤੇ ਤੁਸੀਂ ਵੀ, ਅੰਗਿਰਸ ਜੀ, ਸੁਣੋ। ਬਹੁਤ ਸਮਾਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਸਤੀ ਨੇ ਯੋਗ ਦਰਸ਼ਨ ਰਾਹੀਂ ਆਪਣਾ ਜੀਵਨ ਤਿਆਗ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। ਦੋਹਾਂ ਜਨਮਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ, ਮੇਰੇ ਲਈ, ਤੁਹਾਨੂੰ ਪਹਾੜਾਂ ਦੇ ਰਾਜਾ ਕੋਲ ਪੁੱਛਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।” ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ‘ਓਮ, ਸ਼ੰਕਰ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ’ ਆਖ ਕੇ ਹਿਮਾਲਿਆ ਵੱਲ ਰਵਾਨਾ ਹੋਏ। ਨਾਰੀ ਵਿੱਚ ਜੋ ਧਰਮ ਦਾ ਮਾਰਗ ਹੈ, ਉਹ ਭਲੀਆਂ ਇਸਤਰੀਆਂ ਜਾਣਦੀਆਂ ਹਨ। ‘ਰੁਦ੍ਰ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ’ ਆਖ ਕੇ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਸਮੇਤ ਤੁਰ ਪਏ। ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਪਹਾੜਾਂ ਦੇ ਰਾਜਾ ਦੀ ਨਗਰੀ ਵੇਖੀ, ਜੋ ਦੇਵ ਲੋਕ ਵਰਗੀ ਚਮਕ ਰਹੀ ਸੀ। ਸੁਨਭ ਆਦਿਕ ਸ਼ਾਂਤ ਪਹਾੜਾਂ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਆਦਰ ਕੀਤਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਹਿਮਾਵਤ ਦੇ ਸੋਨੇ ਵਰਗੇ ਚਮਕਦੇ ਮਹਲ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਏ। ਵੱਡੇ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਕੇ, ਦਰਬਾਨ ਕਰਕੇ ਉਥੇ ਖੜੇ ਰਹੇ। ਦਰਬਾਨ ਦੇ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਪਦਮਰਾਗ ਰਤਨ ਦੀ ਵੱਡੀ ਲਾਠ ਸੀ। ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਆਖਿਆ, “ਸਾਨੂੰ ਜਾ ਕੇ ਦੱਸੋ ਕਿ ਅਸੀਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਸਾਕਸ਼ਾਤਕਾਰ ਲਈ ਆਏ ਹਾਂ।