ସା ଗୃହୀତା ଚ ନୃପତେର୍ଭାର୍ଯା ରମିତୁମିଚ୍ଛତା
ସେ, ରାଜାଙ୍କର ଜଣେ ଝିଅ, ଏକ ଲୋକଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଜବରଦସ୍ତି ଧରାଯାଇଥିଲେ, ଯିଏ ତାଙ୍କ ସହ ମିଶିବାକୁ ଚାହୁଁଥିଲେ।
ଶସ୍ତ୍ରହସ୍ତୈଃ ସର୍ଵତଶ୍ଚ ତୈରହଂ ପରିଵେଷ୍ଟିତଃ
ମୁଁ ଚାରିପଟେ ଅସ୍ତ୍ରଧାରୀ ଲୋକମାନେ ଦ୍ୱାରା ଘେରାଯାଇଥିଲି।
ଵଧ୍ଯମାନୋ ଽବ୍ରୁଵମହଂ ମା ମା ହିଂସଧ୍ଵମାକୁଲାଃ
ମୋତେ ମାରୁଥିବାବେଳେ, ମୁଁ ଚିତ୍କାର କରି କହିଲି, 'ମୋତେ ମାରିବେ ନାହିଁ, ମୋତେ ହିଂସା କରିବେ ନାହିଁ, ହେ ଅଶାନ୍ତ ଲୋକମାନେ!'
ଦୃଢଂ ଵୃକ୍ଷେ ସମୁଦ୍ବ୍ଧ୍ଯ ଘାତଯନ୍ତ ତପୋଧନ
ମୁଁ ଗଛକୁ ଭଲଭାବେ ବାନ୍ଧିଦିଆଯାଇ, ହେ ଋଷି, ସେମାନେ ମୋତେ ପିଟିଲେ।
ମୁକ୍ତୋ ଵର୍ଷସହସ୍ରାନ୍ତେ ଜାତୋ ଽହଂ ଶ୍ଵେତଗର୍ଦଭଃ
ହଜାର ବର୍ଷ ପରେ ମୁଁ ମୁକ୍ତ ହେଲି, ଏବଂ ଏକ ଧଳା ଗଧା ଭାବେ ଜନ୍ମ ନେଲି।
ତତ୍ରାପି ସର୍ଵଵିଜ୍ଞାନଂ ପ୍ରତ୍ଯଭାସତ୍ ତତୋ ମମ
ସେଠାରେ ମଧ୍ୟ, ମୋ ସମସ୍ତ ଜ୍ଞାନ ପୁଣିଥରେ ମୋ ପାଖରେ ଆସିଗଲା।
ଏକଦା ନଵରାଷ୍ଟ୍ରୀଯା ଭାର୍ଯା ତସ୍ଯାଗ୍ରଜନ୍ମନଃ
ଏକଥର, ନବରାଷ୍ଟ୍ର ଲୋକମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ବଡ଼ ଭାଇଙ୍କର ଝିଅ,
ତାମୁଵାଚ ପତିର୍ଗଚ୍ଛ ଆରୁହ୍ଯଂ ଶ୍ଵେତଗର୍ଦଭମ୍
ତାଙ୍କର ସ୍ୱାମୀ କହିଲେ, 'ଯାଅ, ଧଳା ଗଧା ଉପରେ ଚଢ଼।'
ଇତ୍ଯେଵମୁକ୍ତା ସା ଭର୍ତ୍ରା ତନ୍ଵୀ ମାମଧିରୁହ୍ଯ ଚ
ସ୍ୱାମୀଙ୍କ କଥା ଶୁଣି, ସେ ସୁକୁମାରୀ ମୋ ଉପରେ ଚଢ଼ିଲେ।
ତତୋର୍ଽଧପଥି ସା ତନ୍ଵୀ ମତ୍ପୃଷ୍ଠାଦଵରୁହ୍ଯ ଵୈ
ପଥର ମଧ୍ୟରେ, ସେ ସୁକୁମାରୀ ମୋ ପিঠିରୁ ଅବତରିଲେ।
ସାଙ୍ଗୋପାଙ୍ଗାଂ ରୂପଵତୀଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ତାମହମାଦ୍ରଵମ୍
ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଅଙ୍ଗ ଓ ଅଙ୍ଗପ୍ରତ୍ୟଙ୍ଗ ଥିବା ଏକ ସୁନ୍ଦରୀଙ୍କୁ ଦେଖି, ମୁଁ ତାଙ୍କ ପାଖକୁ ଦୌଡ଼ିଗଲି।
ତସ୍ଯାମୁପରି ଭୋ ତାତ ପତିତୋ ଽହଂ ଭୃଶାତୁରଃ
ହେ ପ୍ରିୟ, ଭୟଙ୍କର ଯନ୍ତ୍ରଣାରେ ମୁଁ ତାଙ୍କ ଉପରେ ପଡ଼ିଗଲି।
ପ୍ରୋତ୍କ୍ଷିପ୍ଯ ଯଷ୍ଟିଂ ମାଂ ବ୍ରହ୍ମନ୍ ସମାଧାଵତ୍ ତ୍ଵରାନ୍ଵିତଃ
ତାଙ୍କ ସ୍ୱାମୀ ଏକ ଲାଠି ଉଠାଇ, ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ତୁରନ୍ତ ମୋ ଉପରେ ଆକ୍ରମଣ କଲେ।
ତତୋ ଽଭିଦ୍ରଵତସ୍ତୂର୍ଣ ଖଲୀନରସନା ମୁନେ
ତାପରେ, ସେ ତୁରନ୍ତ ଆସୁଥିବାବେଳେ, ହେ ମୁନି, ମୋ ମୁହଁରେ ଲାଗିଥିବା ଲଗାମ ଓ ରଶି ଅଟକିଗଲା।
ତତ୍ରାସକ୍ତସ୍ଯ ଷଡ୍ରାତ୍ରାନ୍ମମାଭୂଜ୍ଜୀଵିତକ୍ଷଯଃ
ସେଠାରେ ଅଟକିଥିବାବେଳେ, ଛଅ ରାତି ପରେ ମୋର ଜୀବନ ଶେଷ ହେଲା।
ମହାରଣ୍ଯେ ତଥା ବଦ୍ଧଃ ଶବରେଣ ଦୁରାତ୍ମନା
ବଡ଼ ଜଙ୍ଗଲରେ, ଏଭଳି ଏକ ଦୁଷ୍ଟ ଶବର ଦ୍ୱାରା ମୁଁ ବାନ୍ଧାଯାଇଥିଲି।
ତେନାପ୍ଯନ୍ତଃ ପୁରଵରେ ଯୁଵତୀନାଂ ସମୀପତଃ
ସେ ମଧ୍ୟ, ଏକ ଉତ୍ତମ ଘରର ଅନ୍ତଃପୁରରେ, ଯୁବତୀମାନଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ, ମୋତେ ନେଇଗଲେ।
ତତ୍ରାସତସ୍ତରୁଣ୍ଯସ୍ତା ଓଦନାମ୍ବୁଫଲାଦିଭିଃ
ମୁଁ ସେଠାରେ ଥିବାବେଳେ, ସେ ଯୁବତୀମାନେ ମୋତେ ଭାତ, ପାଣି, ଫଳ ଓ ଏହାଦି ଦେଇଥିଲେ।
କଦାଚିତ୍ ପଦ୍ମପତ୍ରାକ୍ଷୀ ଶ୍ଯାମା ପୀନପଯୋଧରା
ଏକ ସମୟରେ, ପଦ୍ମପତ୍ର ଭଳି ଆଖି ଥିବା, ଶ୍ୟାମବର୍ଣ୍ଣ ଓ ଉଚ୍ଚସ୍ଥନୀ ଜଣେ ଯୁବତୀ ଥିଲେ।
ନାମ୍ନା ଚନ୍ଦ୍ରାଵଲୀ ନାମ ସମୁଦ୍ଘାଟ୍ଯାଥ ପଞ୍ଜରମ୍
ତାଙ୍କ ନାମ ଥିଲା ଚନ୍ଦ୍ରାବଳୀ। ସେ ପଞ୍ଜରା ଖୋଲିଲେ।
ଚକାରୋପରି ପୀନାଭ୍ଯାଂ ସ୍ତନାଭ୍ଯାଂ ସା ହି ମାଂ ତତଃ
ସେ ତାଙ୍କର ଦୁଇ ଉଚ୍ଚ ସ୍ଥନରେ ମୋତେ ଉପରୁ ଦବାଇଲେ।
ତତୋ ଽନୁପ୍ଲପତସ୍ତତ୍ର ହାରେ ମର୍କଟବନ୍ଧନମ୍
ତାପରେ ହାର ଉପରେ ବାନର ଗଠି ପଡିଲା।
ଭୂଯୋ ଽପି ନରକଂ ଘୋରଂ ପ୍ରପନ୍ନୋ ଽସ୍ମି ସୁଦୁର୍ମତିଃ
ପୁଣିଥରେ, ମୁଁ ଦୁଷ୍ଟ ମନେ, ଭୟଙ୍କର ନରକକୁ ପହଁଚିଲି।
ସ ଚୈକଦା ମାଂ ଶକଟେ ନିଯୋଜ୍ଯ ସ୍ଵାଂ ଵିଲାସିନୀମ୍
ଏକ ଦିନ, ସେ ମୋତେ ଏକ ଗଡ଼ିରେ ତାଙ୍କର ପ୍ରିୟା ସହ ରଖିଲେ।
ତତୋ ଽଗ୍ରତଃ ସ ଚଣ୍ଡାଲୋ ଗତସ୍ତ୍ଵେଵାସ୍ଯ ପୃଷ୍ଠତଃ
ତାପରେ, ସେ ଚଣ୍ଡାଳ ଆଗକୁ ଚଲିଗଲେ, ମୁଁ ତାଙ୍କ ପଛରେ ଚାଲିଲି।
ପୃଷ୍ଠସ୍ତୁ ସମାଲୋକ୍ଯ ଵିପର୍ଯସ୍ତସ୍ତଥୋତ୍ପ୍ଲୁତଃ
ପଛକୁ ଦେଖି, ସେ ମୋତେ ଦେଖିଲେ, ଘୁରିଲେ ଓ ସେମାନେ ମଧ୍ୟ ଏଭଳି ଲାଫିଲେ।
ଯୋକ୍ତ୍ରେ ସୁବଦ୍ଧ ଏଵାସ୍ମି ପଞ୍ଚତ୍ଵମଗମଂ ତତଃ
ମୁଁ ଯୋକରେ ଭଲଭାବେ ବାନ୍ଧାଯାଇଥିଲି, ଏହିପରେ ମୋର ମୃତ୍ୟୁ ହେଲା।
ଅତସ୍ତଵ ଗୃହେ ଜାତସ୍ତ୍ଵହଂ ଜାତିମନୁସ୍ମରନ୍
ଏହିପରି, ପୂର୍ବଜନ୍ମକୁ ମନେ ପକାଇ, ମୁଁ ତୁମ ଘରେ ଜନ୍ମ ନେଲି।
ପୂର୍ଵାଭ୍ଯାସାଚ୍ଚ ଶାସ୍ତ୍ରାଣି ବନ୍ଧନଂ ଚାଗତଂ ମମ
ପୂର୍ବରୁ ଅଭ୍ୟାସ ଥିବାରୁ, ଶାସ୍ତ୍ର ଓ ବନ୍ଧନ ମୋ ପାଖକୁ ଆସିଛି।
ପାପାନି ଘୋରରୂପାଣି ମନସା କର୍ମଣା ଗିରା
ଭୟଙ୍କର ଆକାରର ପାପ, ମନ, କାମ, ଓ କଥା ଦ୍ୱାରା ହୁଏ।