ନ କେଵଲଂ ହି ଭଵତୋ ହୃତଂ ତେନ ବଲୀଯସା
କେବଳ ତୁମର ନୁହେଁ, ସେ ସଶକ୍ତ ବଳି ଅନ୍ୟମାନଙ୍କର ମଧ୍ୟ ନେଇଛନ୍ତି।
ଭାସ୍କରୋ ଽପି ହି ଦୀନତ୍ଵଂ ପ୍ରଯାତୋ ହି ବଲାଦ୍ ବଲେଃ
ବଳିଙ୍କ ଶକ୍ତିରେ ସୂର୍ଯ୍ୟ ମଧ୍ୟ ଦୁର୍ବଳ ହୋଇଯାଇଛନ୍ତି।
ଋତେ ସହସ୍ରଂ ଶିରସଂ ହରିଂ ଦଶଶତାଙ୍ଘ୍ରିକମ୍
ହଜାର ମୁଣ୍ଡ ଓ ଦଶଶତ ପାଦ ଥିବା ହରି ଛାଡ଼ି, ଅନ୍ୟ କେହି ନାହାନ୍ତି।
ସମାହରିଷ୍ଯତି ବଲେଃ କର୍ତୁଃ ସଦ୍ଧର୍ମଗୋଚରମ୍
ସେ ହରି ବଳିଙ୍କ ଠାରୁ ଧର୍ମର ଅଂଶ ନେଇବେ।
ଦୀନାନ୍ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ସ ଶକ୍ରାଦୀନ୍ ଵିଭୀତକଵନଂ ଗତଃ
ଇନ୍ଦ୍ର ଓ ଅନ୍ୟମାନେ ଦୁଃଖିତ ଦେଖି, ସେ ବିଭୀତକ ଉଦ୍ୟାନକୁ ଗଲେ।
ଧର୍ମୋ ଽଭଵଚ୍ଚତୁଷ୍ପାଦଶ୍ଚାତୁର୍ଵର୍ଣ୍ଯେ ଽପି ନାରଦ
ନାରଦ, ଚାରି ବର୍ଣ୍ଣରେ ଧର୍ମ ଚାରିଟିଏ ପାଦରେ ଦୃଢ଼ ହୋଇଥିଲା।
ଦଯା ଦାନଂ ତ୍ଵାନୃଶଂସ୍ଯଂ ଶୁଶ୍ରୁଷା ଯଜ୍ଞକର୍ମ ଚ
ଦୟା, ଦାନ, ଦୟାଳୁତା, ସେବା ଓ ଯଜ୍ଞ କାର୍ଯ୍ୟ ସମ୍ପ୍ରଚଳିତ ଥିଲା।
ବଲିନା ବଲଵାନ୍ ବ୍ରହ୍ମନ୍ ତିଷ୍ଯୋ ଽପି ହି କୃତଃ କୃତଃ
ଶକ୍ତିଶାଳୀ ବଳିଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ବଳବାନ୍ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ମଧ୍ୟ ପୁନିପୁନି ଦମିତ ହେଉଥିଲେ।
ପ୍ରଜାପାଲନଧର୍ମସ୍ଥାଃ ସଦୈଵ ମନୁଜର୍ଷଭାଃ
ନିତ୍ୟ ସମୟରେ ନିଜ ପ୍ରଜାଙ୍କୁ ସୁରକ୍ଷା ଦେଇ ଧର୍ମରେ ଅଟୁଟ ଥିବା ମନୁଷ୍ୟମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ସର୍ବୋତ୍କୃଷ୍ଟମାନେ,
ତ୍ରୈଲୋକ୍ଯଲକ୍ଷ୍ମୀର୍ଵରଦା ତ୍ଵାଯାତା ଦାନଵେଶ୍ଵରମ୍
ତିନି ଲୋକର ଶ୍ରୀ, ଯିଏ ଦାନ କରିବାରେ ସମର୍ଥ, ସେ ଏବେ ତୁମ ପାଖକୁ ଆସିଛନ୍ତି, ହେ ଦାନବମହାରାଜ।
ପପ୍ରଚ୍ଛ କାସି ମାଂ ବ୍ରୂହି କେନାସ୍ଯର୍ଥେନ ଚାଗତା
ସେ ପଚାରିଲେ, 'ତୁମେ କିଏ? ମୋତେ କୁହ। କେଉଁ କାମରେ ଏଠାକୁ ଆସିଛ?'
ବଲେ ଶୃଣୁଷ୍ଵ ଯାସ୍ମି ତ୍ଵାମାଯାତା ମହିଷି ବଲାତ୍
ହେ ବଳି, ଶୁଣ; ମୁଁ ରାଣୀ ଭାବେ ବଳପୂର୍ବକ ତୁମ ପାଖକୁ ଆସିଛି।
ତେନ ତ୍ଯକ୍ତସ୍ତୁ ମଘଵା ତତୋ ଽହଂ ତ୍ଵାମିହାଗତା
ଏହିପରି ମାଘବାନ୍ ମୋତେ ତ୍ୟାଗ କରିଥିଲେ; ତେଣୁ ମୁଁ ଏଠାରେ ତୁମ ପାଖକୁ ଆସିଛି।
ଶ୍ଵେତାମ୍ବରଧରା ଚୈଵ ଶ୍ଵେତସ୍ରଗନୁଲେପନା
ଏକଜଣୀ ଧଳା ପୋଷାକ ପିନ୍ଧିଛନ୍ତି, ଧଳା ମାଳା ଓ ଧଳା ଚନ୍ଦନ ଲଗାଇଛନ୍ତି।
ରକ୍ତାମ୍ବରଧରା ଚାନ୍ଯା ରକ୍ତସ୍ରଗନୁଲେପନା
ଅନ୍ୟଜଣୀ ଲାଲ ପୋଷାକ ପିନ୍ଧିଛନ୍ତି, ଲାଲ ମାଳା ଓ ଲାଲ ଚନ୍ଦନ ଲଗାଇଛନ୍ତି।
ପୀତାମ୍ବରା ପୀରଵର୍ଣା ପୀତମାଲ୍ଯାନୁଲେପନା
ଏକଜଣୀ ହଳଦିଆ ପୋଷାକ ପିନ୍ଧିଛନ୍ତି, ସୁନା ରଙ୍ଗର, ହଳଦିଆ ମାଳା ଓ ଚନ୍ଦନ ଲଗାଇଛନ୍ତି।
ନୀଲାମ୍ବରା ନୀମାଲ୍ଯା ନୀଲଗନ୍ଧାମନୁଲେପନା
ଏକଜଣୀ ନୀଳ ପୋଷାକ ପିନ୍ଧିଛନ୍ତି, ନୀଳ ମାଳା, ନୀଳ ସୁଗନ୍ଧ ଓ ଚନ୍ଦନ ଲଗାଇଛନ୍ତି।
ଯା ସା ଶ୍ଵେତାମ୍ଭରା ଶ୍ଵେତା ସତ୍ତ୍ଵାଢ୍ଯା କୁଞ୍ଜରସ୍ଥିତା
ଯିଏ ଧଳା ପୋଷାକ ପିନ୍ଧିଛନ୍ତି, ଶୁଧ୍ଧ ଓ ଗୁଣବତୀ, ସେ ହାତୀ ଉପରେ ବସିଛନ୍ତି।
ଯା ରକ୍ତା ରକ୍ତଵସନା ଵାଜିସ୍ଥା ରଜସାନ୍ଵିତା
ଯିଏ ଲାଲ ରଙ୍ଗର, ଲାଲ ପୋଷାକ ପିନ୍ଧିଛନ୍ତି, ଘୋଡ଼ା ଉପରେ ବସିଛନ୍ତି, ସେ ରାଗରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ।
ପୀତାମ୍ବରା ଯା ସୁଭଗା ରଥସ୍ଥା କନକପ୍ରଭା
ଯିଏ ହଳଦିଆ ପୋଷାକ ପିନ୍ଧିଛନ୍ତି, ଶୁଭ ଓ ସୁନା ପ୍ରଭାର, ସେ ରଥ ଉପରେ ବସିଛନ୍ତି।
ନୀଲଵସ୍ତ୍ରାଲିସଦୃଶୀ ଯା ଚୁର୍ଥୀ ଵୃଷସ୍ଥିତା
ଯିଏ ନୀଳ ପୋଷାକ ଭଳି ଦେଖାଯାଉଛନ୍ତି, ଚତୁର୍ଥଜଣୀ, ସେ ବୃଷ ଉପରେ ବସିଛନ୍ତି।
ଵିପ୍ରାଦ୍ଯାଃ ଶ୍ଵେତରୂପାଂ ତାଂ କଥଯନ୍ତି ସରସ୍ଵତୀମ୍
ବ୍ରାହ୍ମଣ ଓ ଅନ୍ୟମାନେ ସେଇ ଧଳା ରୂପ ଥିବା ଜଣୀଙ୍କୁ ସରସ୍ବତୀ ବୋଲି କହନ୍ତି।
କ୍ଷତ୍ରିଯା ରକ୍ତଵର୍ଣାଂ ତାଂ ଜଯଶ୍ରୀମିତି ଶଂସିରେ
କ୍ଷତ୍ରିୟମାନେ ସେଇ ଲାଲ ରଙ୍ଗ ଥିବା ଜଣୀଙ୍କୁ ଜୟଶ୍ରୀ ବୋଲି କହନ୍ତି।
ଵୈଶ୍ଯାସ୍ତାଂ ପୀତଵସନାଂ କନକାଙ୍ଗୀଂ ସଦୈଵ ହି
ବୈଶ୍ୟମାନେ ସେଇ ହଳଦିଆ ପୋଷାକ ଓ ସୁନା ଦେହ ଥିବା ଜଣୀଙ୍କୁ ସଦା ପୂଜନ୍ତି।
ଶୂଦ୍ରାସ୍ତାଂ ନୀଲଵର୍ଣାଙ୍ଗୀଂ ସ୍ତୁଵନ୍ତି ଚ ସୁଭକ୍ତିତଃ
ଶୂଦ୍ରମାନେ ଗଭୀର ଭକ୍ତି ସହିତ ନୀଳ ଦେହ ଥିବା ଜଣୀଙ୍କୁ ସ୍ତୁତି କରନ୍ତି।
ଏଵଂ ଵିଭକ୍ତାସ୍ତା ନାର୍ଯସ୍ତେନ ଦେଵେନ ଚକ୍ରିଣା
ଏଭଳି ଭାବରେ ଚକ୍ରଧାରୀ ଦେବତା ସେମାନଙ୍କୁ ଭିନ୍ନ ଭିନ୍ନ ଭାବରେ ଚିହ୍ନଟ କରିଥିଲେ।
ଇତିହାସପୁରାଣାନି ଵେଦାଃ ସାଙ୍ଗାସ୍ତଥୋକ୍ତଯଃ
ଇତିହାସ, ପୁରାଣ, ବେଦ ଓ ତାହାର ଶାଖା-ଉପଶାଖା, ଏବଂ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ନିୟମଗୁଡ଼ିକ—
ମୁକ୍ତାସୁଵର୍ଣରଜତଂ ରଥାଶ୍ଵଗଜଭୂଷଣମ୍
ମୁକ୍ତା, ସୁନା, ଚାନ୍ଦି, ରଥ, ଘୋଡ଼ା, ହାତୀ ଓ ଭୂଷଣ—
ଗୋମହିଷ୍ଯଃ ଖରୋଷ୍ଟ୍ରଂ ଚ ସୁଵର୍ଣାମ୍ବରଭୂମଯଃ
ଗାଈ, ମହିଷ, ଗଧା, ଉଠ, ସୁନା ଭୂମି ଓ ମୂଲ୍ୟବାନ ପୋଶାକ—
ସର୍ଵାସାମପି ଜାତୀନାଂ ଜାତିରେକା ପ୍ରତିଷ୍ଠିତା
ସମସ୍ତ ଜାତିମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଏକେ ମୂଳ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ଅଛି।