ପ୍ରଯାତି ଦକ୍ଷିଣଂ ଘୋରଂ ତାରକାଖ୍ଯୋ ଭଯଙ୍କରଃ
ତାରକ ନାମକ ଭୟଙ୍କର ଦାନବ ଦକ୍ଷିଣ ପକ୍ଷକୁ ଆଗେ ବଢ଼ିଗଲେ।
ଉଵାଚ ଯାମ ଦୈତ୍ଯାଂସ୍ତାନ୍ ଯୋଦ୍ଧୁଂ ସବଲସଂଯୁତାନ୍
ସେ ସେଇ ଦୈତ୍ୟମାନେଙ୍କୁ ସେନା ସହିତ ଯୁଦ୍ଧ ପାଇଁ ଆଦେଶ ଦେଲେ।
ସମାରୁରୋହ ଭଗଵାନ୍ ଯତମାତଲିଵାଜିନମ୍
ଭଗବାନ ତତ୍ପର ମାତଳିଙ୍କ ରଥରେ ଚଢ଼ିଲେ।
ସ୍ଵଂ ସ୍ଵଂ ଵାହନମାରୁହ୍ଯ ନିଶ୍ଚେରୁର୍ଯୁଦ୍ଧକାଙ୍କ୍ଷିମଃ
ପ୍ରତ୍ୟେକେ ନିଜ ନିଜ ବାହନରେ ଚଢ଼ି, ଯୁଦ୍ଧ ପାଇଁ ଆଗେ ବଢ଼ିଗଲେ।
ଵିଦ୍ଯାଧରା ଗୁହ୍ଯକାଶ୍ଚ ଯକ୍ଷରାକ୍ଷସପନ୍ନଗାଃ
ବିଦ୍ୟାଧର, ଗୁହ୍ୟକ, ଯକ୍ଷ, ରାକ୍ଷସ ଓ ସର୍ପମାନେ—
ଗଜାନନ୍ଯେ ରଥାନନ୍ଯେ ହଯାନନ୍ଯେ ସମାରୁହନ୍
କେହି ହାତୀରେ, କେହି ରଥରେ, ଆଉ କେହି ଘୋଡ଼ାରେ ଚଢ଼ିଲେ।
ସମାରୁହ୍ଯାଦ୍ରଵନ୍ ସର୍ଵେ ଯତୋ ଦୈତ୍ଯବଲଂ ସ୍ଥିତମ୍
ସମସ୍ତେ ଚଢ଼ି, ଯେଉଁଠାରେ ଦୈତ୍ୟସେନା ଥିଲା, ସେଠାକୁ ଦୌଡ଼ିଗଲେ।
ଏତସ୍ମିନ୍ ଵିଷ୍ଣୁଃ ସୁରଶ୍ରେଷ୍ଠ ଅଧିରୁହ୍ଯ ସମଭ୍ଯଗାତ୍
ସେଇ ସମୟରେ, ଦେବମାନେ ମଧ୍ୟରୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବିଷ୍ଣୁ ଚଢ଼ି ଆଗେ ବଢ଼ିଲେ।
ଵଵନ୍ଦ ମୂର୍ଧ୍ନାଵନତଃ ସହ ସର୍ଵୈଃ ସୁରୋତ୍ତମୈଃ
ସେ ମୁଣ୍ଡ ନମାଇ ସମସ୍ତ ଉତ୍ତମ ଦେବତାମାନେ ସହିତ ବନ୍ଦନା କଲେ।
ପାଲଯଞ୍ଜଘନଂ ଵିଷ୍ଣୁର୍ଯାତି ମଧ୍ଯେ ସହସ୍ରଦୃକ୍
ହଜାର ଆଖିଥିବା ବିଷ୍ଣୁ ମଧ୍ୟରେ ରହି, ପଛରୁ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ରକ୍ଷା କରୁଥିଲେ।
ଦକ୍ଷିଣଂ ଵରୁଣଃ ପାର୍ଶ୍ଵମଵଷ୍ଟଭ୍ଯାଵ୍ରଜଦ୍ ବଲୀ
ଦକ୍ଷିଣ ପାର୍ଶ୍ୱରେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ବରୁଣ ଦୃଢ଼ ଭାବେ ଆଗକୁ ବଢ଼ିଲେ।
ନାନାସ୍ତ୍ରଶସ୍ତ୍ରୋଦ୍ଯତଦୋଃସମୂହା ସମାସସାଦାରିବଲଂ ମହୀଧ୍ରେ
ବିଭିନ୍ନ ଅସ୍ତ୍ର ଶସ୍ତ୍ର ଉଠାଇ ରଖିଥିବା ଦଳଗୁଡିକ ପାହାଡ଼ ଉପରେ ଶତ୍ରୁ ଶକ୍ତି ସମ୍ମୁଖୀନ ହେଲେ।
ନିର୍ଵୃକ୍ଷେ ପକ୍ଷିରହିତେ ଜାତୋ ଦେଵାସୁରୋ ରଣଃ
ଯେଉଁଠାରେ ଗଛ ନଥିଲା, ପକ୍ଷୀ ନଥିଲେ, ସେଠାରେ ଦେବ ଓ ଦାନବଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଯୁଦ୍ଧ ଆରମ୍ଭ ହେଲା।
ମହୀଧରୋତ୍ତମେ ପୂର୍ଵଂ ଯଥା ଵାନରହସ୍ତିନୋଃ
ସେଇ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ପାହାଡ଼ ଉପରେ, ପୂର୍ବରୁ ବାନର ଓ ହାତୀଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଯେପରି ହୋଇଥିଲା।
ସଂଦ୍ଯାନୁରକ୍ତଃ ସଦୃଶୋ ମେଘଃ ଖେ ସୁରତାପସ
ହେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ତପସ୍ବୀ, ଆକାଶରେ ସନ୍ଧ୍ୟାର ରଙ୍ଗ ଲାଗିଥିବା ଏକ ମେଘ ଦେଖାଦେଲା।
ଶ୍ରୂଯତେ ତ୍ଵନିଶଂ ଶବ୍ଦଃ ଛିନ୍ଧି ଭିନ୍ଧୀତି ସର୍ଵତଃ
ଦିନ ରାତି ସମସ୍ତ ଦିଗରୁ 'କାଟ, ଭାଙ୍ଗ' ବୋଲି ଶବ୍ଦ ଶୁଣାଯାଉଛି।
ଜାତୋ ରୁଧିରନିଷ୍ଯନ୍ଦୋ ରଜଃସଯମନାତ୍ମକଃ
ରକ୍ତ ଧାରା ପଡ଼ିବା ଆରମ୍ଭ ହେଲା, ଧୂଳି ସହିତ ମିଶି ଅସ୍ପଷ୍ଟତା ଦେଖାଉଥିଲା।
ଅଭିଦ୍ରଵନ୍ତି ସହିତାଃ ସମଂ ସ୍କନ୍ଦେନ ଧୀମତା
ସେମାନେ ସୁବୁଦ୍ଧିମାନ୍ ସ୍କନ୍ଦ ସହିତ ଏକାଠି ଆଗକୁ ଧାଉଥିଲେ।
ଦେଵାନ୍ ନିଜଘ୍ନୁର୍ଦୈତ୍ଯାଶ୍ଚ ମଯଗୁପ୍ତାଃ ପ୍ରହାରିଣଃ
ମାୟାଙ୍କ ରକ୍ଷାରେ ଥିବା ଦୈତ୍ୟମାନେ ଯୁଦ୍ଧରେ ଦେବତାମାନେକୁ ପ୍ରହାର କଲେ।
ନିର୍ଜିତାଃ ସମରେ ଦୈତ୍ଯୈଃ ସମଂ ସ୍କନ୍ଦେନ ନାରଦ
ହେ ନାରଦ, ସ୍କନ୍ଦ ସହିତ ଦୈତ୍ୟମାନେ ଯୁଦ୍ଧରେ ଦେବତାମାନେକୁ ପରାଜିତ କଲେ।
ଶାର୍ଙ୍ଗମାନମ୍ଯ ବାଣୈଘୈର୍ନିଜଘାନ ତତସ୍ତତଃ
ଏପରେ ଶାର୍ଙ୍ଗ ଧନୁକୁ ନମି, ସେ ପୁନିପୁନି ବାଣ ବର୍ଷା କରି ପ୍ରହାର କଲେ।
ଦୈତେଯାଃ ଶରଣଂ ଜଗ୍ମୁଃ କାଲନେମିଂ ମହାସୁରାମ୍
ଦୈତ୍ୟମାନେ ମହାଶୁର କାଳନେମିଙ୍କ ଶରଣକୁ ଗଲେ।
ଵିଵୃଦ୍ଧିମଗମଦ୍ ବ୍ରହ୍ମନ୍ ଯଥା ଵ୍ଯାଧିରୁପେକ୍ଷିତଃ
ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ଯେପରି ଅବହେଳା କଲେ ରୋଗ ବଢ଼ିଯାଏ, ସେପରି ସେମାନଙ୍କ ଶକ୍ତି ବଢ଼ିଗଲା।
ତଂ ତମାଦାଯ ଚିକ୍ଷେପ ଵିସ୍ତୃତେ ଵଦନେ ବଲୀ
ଶକ୍ତିଶାଳୀ ସେ ଏକେକୁ ଧରି ବିସ୍ତୃତ ମୁହଁ ଭିତରକୁ ଛାଡ଼ିଦେଲେ।
ଚକ୍ରୈର୍ଵୈଶ୍ଵାନରାଭୈସ୍ତ୍ଵଵନିଗଗନଯୋସ୍ତିର୍ଯଗୂର୍ଧ୍ଵଂ ସମନ୍ତାତ୍ ପ୍ରାପ୍ତେ ଽନ୍ତେ କାଲଵହ୍ନେର୍ଜଗଦଖିଲମିଦଂ ରୂପମାସୀଦ୍ ଦିଧକ୍ଷୋଃ
ଅଗ୍ନିପରି ଦୀପ୍ତିମାନ ଚକ୍ର ଦ୍ୱାରା, ପୃଥିବୀ ଓ ଆକାଶ ମଧ୍ୟରେ ଚାରିପାଖରେ ଛାଇଯାଇ, ଶେଷରେ କାଳାଗ୍ନି ଆସିବାବେଳେ, ସମଗ୍ର ବିଶ୍ୱ ଉପଭୋଗ କରିବାକୁ ଚାହୁଁଥିବା ଆକାର ନେଲା।
ପୋପ୍ଲୂଯନ୍ତଶ୍ଚ ଦୈତ୍ଯା ହରିମମରଗଣୈରର୍ଚିତଂ ଚାରୁମୌଲିଂ ନାନାଶସ୍ତ୍ରାସ୍ତ୍ରପାତୈର୍ଵିଗଲିତଯଶସଂଚକ୍ରୁରୁତ୍ସିକ୍ତଦର୍ପାଃ
ଦୈତ୍ୟମାନେ ଅତିକ୍ରମିତ ହୋଇ, ଅମରମଣ୍ଡଳରେ ପୂଜିତ ଓ ଶୋଭାମୟ ମୁକୁଟ ପିନ୍ଧିଥିବା ହରିଙ୍କୁ ବିଭିନ୍ନ ଅସ୍ତ୍ର ଶସ୍ତ୍ର ନିକ୍ଷେପ କରି ଆକ୍ରମଣ କଲେ, ସେମାନଙ୍କ ଯଶ କ୍ଷୟ ହେଲା, ଅଭିମାନ ବଢ଼ିଗଲା।
କୋପାଦାରକ୍ତଦୃଷ୍ଟିଃ ସରଥଗଜହଯାନ୍ ଦୃଷ୍ଟିନିର୍ଧୂତଵୀର୍ଯାନ୍ ନାରାଚଖ୍ଯୈଃ ସୁପୁଙ୍ଖୈର୍ଜଲଦ୍ ଇଵ ଗିରୀନ୍ ଛାଦଯାମାସ ଵିଷ୍ଣୁଃ
କ୍ରୋଧରେ ଲାଲ ଚକ୍ଷୁ ହୋଇ, ବିଷ୍ଣୁ ତାଙ୍କ ଦୃଷ୍ଟିରେ ହିଁ ରଥ, ହାତୀ ଓ ଘୋଡାମାନଙ୍କର ଶକ୍ତିକୁ ହଟାଇଦେଲେ । ନାରାଚ ନାମକ ସୁନିଖିଳା ଅସ୍ତ୍ରରେ, ସେମାନେକୁ ମେଘ ଯେପରି ଗିରିକୁ ଢାକିଦେଇଥାଏ, ତେଣିଁ ତେମାନେକୁ ଢାକିଦେଲେ ।
ପ୍ରାରମ୍ବେ ଦାନଵେନ୍ଦ୍ରଂ ଶତଵଦନମଥୋ ପ୍ରେଷଯନ୍ କାଲନେମିଂ ସ ପ୍ରାଯାଦ୍ ଦେଵସୈନ୍ଯପ୍ରଭୁମମିତବଲଂ କେଶଵଂ ଲୋକନାଥମ୍
ଯୁଦ୍ଧର ଆରମ୍ଭରେ, ଦାନବମାନଙ୍କର ମହାପତି ଶତବଦନ, କାଳନେମିକୁ ଦେବସେନାର ନାୟକ ଓ ଲୋକମାନଙ୍କର ନାଥ କେଶବଙ୍କ ଉପରେ ପଠାଇଲେ ।
ସୋ ଽପ୍ଯେନଂ ପ୍ରସମୀକ୍ଷ୍ଯ ଦୈତ୍ଯଵିଟପପ୍ରଚ୍ଛେଦନଂ ମାନିନଂ ପ୍ରୋଵାଚାଥ ଵିହସ୍ଯ ତଂ ଚ ସୁଚିରଂ ମେଘସ୍ଵନୋ ଦାନଵଃ
ମେଘର ଗୁଞ୍ଜନ ଭଳି ଶବ୍ଦ ଥିବା ଦାନବ, ଦୃଢ ମନ ଓ ଦାୟତ୍ୟ ଗୋଷ୍ଠୀକୁ ନଷ୍ଟ କରିବାରେ ନିପୁଣ ତାଙ୍କୁ ଦେଖି, ହସି ଦୀର୍ଘ କଥା କହିଲେ ।
ହିରଣ୍ଯନଯନାନ୍ତକଃ କୁସୁମପୂଜାରତିଃ କ୍ଵ ଯାତି ମମ ଦୃଷ୍ଟିଗୋଚରେ ନିପତିତଃ ଖଲଃ
ହିରଣ୍ୟ ଗୋଷ୍ଠୀର ଶେଷ କରିଥିବା, ଫୁଲରେ ପୂଜାକୁ ଭଲପାଇଥିବା ସେ, ମୋ ଦୃଷ୍ଟିରେ ପଡିଥିବା ଏହି ଦୁଷ୍ଟ କେଉଁଠି ଯାଉଛି ?